About CEDMO
The Central European Digital Media Observatory (CEDMO), as an independent non-partisan multidisciplinary hub, aims to identify, research and prioritise the most critical sources and causes of information disorders in Central Europe (mainly the Czech Republic, Slovakia and Poland). This international consortium was created to propose a set of short and longer-term actions, as well as recommendations to help civil society, public institutions and the private sector respond to the declining trust in key institutions and help society to resist the effect of increasing exposure to mis- and disinformation.
By interacting and coordinating with European Digital Media Observatory (EDMO) and other regional EDMO hubs in EU, CEDMO will contribute to curbing threats posed by information disorders, including disenchantment with the democratic processes, and discord in civil society in Europe, and to building community and nation-wide resilience while protecting information ecosystems.
O CEDMO
The Central European Digital Media Observatory (CEDMO) jest niezależnym, bezpartyjnym i multidyscyplinarnym hubem, którego celem jest identyfikowanie, badanie oraz priorytetyzowanie najbardziej istotnych źródeł i powodów zaburzeń informacyjnych w Europie Środkowej (głównie w Czechach, W Słowacji i w Polsce).
Nasi Partnerzy
O CEDMO
The Central European Digital Media Observatory (CEDMO) jest niezależnym, bezpartyjnym i multidyscyplinarnym hubem, którego celem jest identyfikowanie, badanie oraz priorytetyzowanie najbardziej istotnych źródeł i powodów zaburzeń informacyjnych w Europie Środkowej (głównie w Czechach, W Słowacji i w Polsce).
Nasi Partnerzy
Sekretarz Zdrowia i Opieki Społecznej USA Robert F. Kennedy Jr. znany jest ze sceptycznego stosunku do szczepionek. W sierpniu 2025 roku udostępniane było w mediach społecznościowych nagranie z jego rzekomą wypowiedzią, w której miał stwierdzić, że szczepionki mRNA przeciwko COVID-19 powodują wiele chorób, między innymi „turbo raka”, a także generują „potencjalnie homoseksualizm”. Przeprowadzona przez AFP weryfikacja wykazała, że ścieżka dźwiękowa nagrania została sfałszowana. W rzeczywistości, w oryginalnym nagraniu Kennedy opowiadał o swoim uzależnieniu od narkotyków. Post z podrobionym dźwiękiem pochodzi z konta satyrycznego.
Pandemia koronawirusa nie skończyła się po pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę. To nie pierwszy raz, gdy Grzegorz Braun podważa fakty na temat wirusa.
COVID-19 to realna, udokumentowana naukowo choroba. Na świecie zmarło na nią blisko 7 mln osób.
„W 2026 roku tanie linie lotnicze wprowadzą miejsca stojące. Oficjalne potwierdzenie!” – twierdzi użytkownik w poście na Facebooku zamieszczonym 3 czerwca 2025 roku. Jako dowód dołączył zdjęcie stojących ludzi, przypiętych pasami do oparć, w pomieszczeniu wyglądającym jak wnętrze samolotu.
Niektóre media i politycy podawali informację o sprzedaży portu w Szczecinie Niemcom. Miał być to dowód na podległość obecnego rządu wobec Niemiec. Sprawdziliśmy, czy do takiej sprzedaży rzeczywiście doszło.
Czy jeśli kupimy sprzęt RTV lub AGD wart ponad 3 tys. euro za gotówkę, sprawdzą nas służby? To błędna interpretacja unijnych przepisów.
Czy śnieg latem w górach oznacza, że zmiana klimatu nie postępuje? Poseł Konfederacji swoim wpisem wprowadza w błąd.
Temperatura powietrza w najcieplejszych latach średniowiecza była w większości miejsc na Ziemi niższa od tej odnotowywanej współcześnie (w ciągu ostatnich 30 lat).
Nie jest prawdą, że wpływ człowieka na zmianę klimatu jest znikomy i że odpowiadają za nią obecnie przede wszystkim czynniki naturalne
Jeden z polityków rozpoczął dyskusję o sensie utrzymania obowiązkowych szczepień przeciwko gruźlicy. Przekonywał, że w Polsce zachorowalność jest niska, więc rezygnacja ze szczepień byłaby możliwa. Fakty są jednak inne – wciąż odnotowuje się zbyt dużo przypadków gruźlicy.
Część osób przekonuje, że badanie z Korei dowodzi, że szczepionki na COVID-19 wywołują nowotwory. To manipulacja.
Nowy raport fundacji McCullough ma być ostatecznym dowodem na to, że szczepienia wywołują autyzm. Choć przypomina on naukową metaanalizę, to w rzeczywistości jest kompilacją publikacji o niskiej jakości. Rzetelne badania nie wykazały związku między szczepieniami a autyzmem.
Media społecznościowe są pełne drastycznych materiałów filmowych z momentu, w którym federalni agenci imigracyjni zastrzelili 37-letniego pielęgniarza oddziału intensywnej terapii Alexa Prettiego w Minneapolis w stanie Minnesota. Jednak jedno z domniemanych ujęć z miejsca zdarzenia zostało zmanipulowane przy użyciu sztucznej inteligencji. Eksperci potwierdzili, że obraz był syntetycznym ulepszeniem autentycznego nagrania z miejsca strzelaniny, o czym świadczy fakt, że jednej z postaci brakuje głowy.
Zbrodnie popełnione przez ukraińskich nacjonalistów w 1943 roku na Wołyniu oraz trwające ekshumacje ofiar to jeden z trudnych tematów w historii obu narodów, który często generuje dezinformację w sieci. W styczniu 2026 roku w mediach społecznościowych pojawiło się nagranie zawierające rzekomo wypowiedź Mirosława Skórki, przewodniczącego Związku Ukraińców w Polsce, który miał bagatelizować rolę Ukraińców w zbrodniach. Jednak w rozmowie z AFP oświadczył on, że nagranie to jest „deepfakiem”. Przeprowadzona przez AFP analiza przy pomocy narzędzi do detekcji sztucznie wygenerowanego dźwięku wykazała, że ścieżka dźwiękowa nagrania została wytworzona przy użyciu narzędzi AI. Zauważyć można, że ruch ust nie pasuje do rzeczywistego dźwięku, co świadczyć może o tym, że mamy do czynienia z przerobionym nagraniem. AFP ustaliła również, że zmanipulowane wideo pierwotnie opublikowano na koncie, które nie należy do przewodniczącego związku.
Na TikToku można znaleźć konta, które w skoordynowany sposób publikują antyukraińską propagandę i dezinformację. Pokazujemy, po czym można je poznać, co wskazuje na ich związek z Rosją i dlaczego to, co propagują, jest fałszem lub manipulacją.
Sekretarz Zdrowia i Opieki Społecznej USA Robert F. Kennedy Jr. znany jest ze sceptycznego stosunku do szczepionek. W sierpniu 2025 roku udostępniane było w mediach społecznościowych nagranie z jego rzekomą wypowiedzią, w której miał stwierdzić, że szczepionki mRNA przeciwko COVID-19 powodują wiele chorób, między innymi „turbo raka”, a także generują „potencjalnie homoseksualizm”. Przeprowadzona przez AFP weryfikacja wykazała, że ścieżka dźwiękowa nagrania została sfałszowana. W rzeczywistości, w oryginalnym nagraniu Kennedy opowiadał o swoim uzależnieniu od narkotyków. Post z podrobionym dźwiękiem pochodzi z konta satyrycznego.
Użytkownik Facebooka zamieścił 11 marca 2025 r. wprowadzającą w błąd grafikę, przedstawiającą zdjęcia trójki dzieci z wadami rozwojowymi kończyn.
„Pod piramidą Khafre odkryto osiem ogromnych, cylindrycznych struktur – twierdzi użytkownik w poście na Facebooku zamieszczonym 23 marca 2025 roku (używając anglojęzycznej nazwy piramidy Chefrena). O „ośmiu cylindrycznych studniach” pisze też użytkownik na platformie X. Inny użytkownik Facebooka dodaje że „może to zmienić wszystko, co myślimy, że wiemy o naszej historii”.
Media społecznościowe są pełne drastycznych materiałów filmowych z momentu, w którym federalni agenci imigracyjni zastrzelili 37-letniego pielęgniarza oddziału intensywnej terapii Alexa Prettiego w Minneapolis w stanie Minnesota. Jednak jedno z domniemanych ujęć z miejsca zdarzenia zostało zmanipulowane przy użyciu sztucznej inteligencji. Eksperci potwierdzili, że obraz był syntetycznym ulepszeniem autentycznego nagrania z miejsca strzelaniny, o czym świadczy fakt, że jednej z postaci brakuje głowy.
Nagranie jednego z biletomatów w Wieliczce stał się dowodem na „ukrainizację” Polski. Czy bilety można już kupić tylko w języku ukraińskim. Sprawdziliśmy – nie, a to, co widać na filmie, to efekt awarii.
Pożary na południu Argentyny w rejonie Patagonii zniszczyły tysiące hektarów lasów w styczniu 2026 roku, wywołując przy okazji masowe oskarżenia w mediach społecznościowych wobec Izraelczyków o rzekomo dokonywanych podpaleniach dokonywanych w celu przejęcia kontroli nad gruntami w tym kraju. Na poparcie tej teorii, użytkownicy udostępniali różne filmy, zdjęcia i wiadomości, łącząc je z antysemicką teorią spiskową funkcjonującą od dekad, zwaną „planem Andinia”. Przeprowadzona przez agencję AFP weryfikacja wykazała jednak, że większość rzekomych dowodów nie ma związku z pożarami, a władze argentyńskie nie ustaliły jeszcze, kim są ewentualni podpalacze.
Zbrodnie popełnione przez ukraińskich nacjonalistów w 1943 roku na Wołyniu oraz trwające ekshumacje ofiar to jeden z trudnych tematów w historii obu narodów, który często generuje dezinformację w sieci. W styczniu 2026 roku w mediach społecznościowych pojawiło się nagranie zawierające rzekomo wypowiedź Mirosława Skórki, przewodniczącego Związku Ukraińców w Polsce, który miał bagatelizować rolę Ukraińców w zbrodniach. Jednak w rozmowie z AFP oświadczył on, że nagranie to jest „deepfakiem”. Przeprowadzona przez AFP analiza przy pomocy narzędzi do detekcji sztucznie wygenerowanego dźwięku wykazała, że ścieżka dźwiękowa nagrania została wytworzona przy użyciu narzędzi AI. Zauważyć można, że ruch ust nie pasuje do rzeczywistego dźwięku, co świadczyć może o tym, że mamy do czynienia z przerobionym nagraniem. AFP ustaliła również, że zmanipulowane wideo pierwotnie opublikowano na koncie, które nie należy do przewodniczącego związku.
Nagranie jednego z biletomatów w Wieliczce stał się dowodem na „ukrainizację” Polski. Czy bilety można już kupić tylko w języku ukraińskim. Sprawdziliśmy – nie, a to, co widać na filmie, to efekt awarii.
Na TikToku można znaleźć konta, które w skoordynowany sposób publikują antyukraińską propagandę i dezinformację. Pokazujemy, po czym można je poznać, co wskazuje na ich związek z Rosją i dlaczego to, co propagują, jest fałszem lub manipulacją.
Na początku marca 2025 roku Izrael nałożył blokadę na pomoc humanitarną dla Strefy Gazy, co według ONZ i organizacji pozarządowych doprowadziło do poważnych niedoborów żywności wśród ponad dwóch milionów jej mieszkańców. „W Strefie Gazy rozgrywa się obecnie najgorszy scenariusz, jakim jest głód”, ostrzegli autorzy raportu IPC z 29 lipca 2025 roku, spowodowany wojną, masowymi przesiedleniami ludności i ograniczeniami w dostępie do pomocy humanitarnej. W tym kontekście użytkownicy mediów społecznościowych na świecie, również i w Polsce, publikowali obrazy, z opisem że przedstawiają Egipcjan wrzucających do morza butelki plastikowe wypełnione żywnością w nadziei, że dryfując trafią one do brzegów Gazy. Chociaż takie gesty solidarnościowe rzeczywiście były podejmowane przez Egipcjan, dołączone do postów grafiki nie są prawdziwe, tylko wygenerowane przez sztuczną inteligencję.
W nocy z 12 na 13 czerwca, Izrael zaatakował Iran, celując w obiekty nuklearne i wojskowe a także cywilne, po czym uzasadnił swój atak jako działania „wyprzedzające”. Iran, który zaprzecza, że dąży do zdobycia broni atomowej, odpowiedział odwetowymi atakami na Izrael.
Konrad Berkowicz udostępnił nagranie, na którym Donald Trump nie uścisnął dłoni Benjamina Netanjahu. To wideo wyrwane z kontekstu.
