Enzo Traverso: Ο Νέος Φασισμός

Image

Πριν από πενήντα χρόνια, ο θάνατος του Franco δημιούργησε μια διπλή αίσθηση: από την μια, μια δικαιολογημένη ελπίδα για μια πιθανή μετάβαση στη δημοκρατία στην Ισπανία· από την άλλη, την διάχυτη πεποίθηση πως η εποχή του φασισμού είχε τελειώσει. Αυτό δεν ήταν λάθος, το τέλος όμως του ιστορικού φασισμού δεν σημαίνει το τέλος του φασισμού του ίδιου. Ο 21ος αιώνας αποκάλυψε νέες μορφές φασισμού, διαφορετικών από τους παλιούς, αλλά το ίδιο επικίνδυνους και θανάσιμους για τη δημοκρατία. Η μεταμόρφωση του φασισμού ίσως να αναγγέλθηκε με την δικτατορία του Pinochet στη Χιλή, που αναπαρήγαγε πολλά χαρακτηριστικά της φασιστικής βίας, συμπεριλαμβανόμενων των στρατοπέδων συγκέντρωση, και προανήγγειλε μια νέα εποχή νεοφιλελεύθερου καπιταλισμού. Στην Ευρώπη, αφού κατέστρεψε την αριστερά και τα εργατικά συνδικάτα, ο φασισμός προσπάθησε να ενσωματώσει την εργατική τάξη στο σύστημα εξουσίας του υιοθετώντας απολυταρχικές πολιτικές πρόνοιας. Στη Χιλή, ο Pinochet συνδύασε την βαρβαρότητα μιας στρατιωτικής δικτατορίας με την αγριότητα μιας κοινωνίας αγοράς. Το γεγονός παραμένει πως, ανεξάρτητα από τις γενεαλογίες τους, ένα νέο κύμα αυταρχισμού, ακροδεξιών κινημάτων και κυβερνήσεων αναδύεται σε παγκόσμια κλίμακα, φέρνοντας ξανά στο επίκεντρο το ζήτημα του φασισμού. Ο Donald Trump, ο Javier Milei, ο Viktor Orbán και η Marine Le Pen δεν παρουσιάζουν τους εαυτούς τους ως φασίστες, ακόμη και η Giorgia Meloni, η οποία δεν έκρυψε ποτέ το θαυμασμό της για τον Mussolini, εγκατέλειψε κάθε αναφορά στο φασισμό όταν έγινε αρχηγός της κυβέρνησης. Δημιουργούν, ωστόσο, ένα σύμπλεγμα που, παρά κάθε εμφανή και αναμφισβήτητη διαφορά, θυμίζει ενστικτωδώς το φασισμό.

Mikhail Bakunin: Η Μαρξιστική Ιδεολογία

Image

Η δογματική σχολή των Σοσιαλιστών, ή σωστότερα των Γερμανών Αυταρχικών Κομμουνιστών, ιδρύθηκε λίγο πριν το 1848 και πρέπει να της αναγνωριστεί πως έχει προσφέρει εξαιρετικές υπηρεσίες στην υπόθεση του προλεταριάτου, όχι μόνο στη Γερμανία, αλλά και στην Ευρώπη. Σε αυτούς ανήκει κυρίως η μεγάλη ιδέα μιας Διεθνούς Ένωσης Εργατών και επίσης η πρωτοβουλία για την αρχική της υλοποίηση. Σήμερα, βρίσκονται στην ηγεσία του Σοσιαλδημοκρατικού Εργατικού Κόμματος της Γερμανίας, το οποίο έχει ως όργανο του την Volksstaat (Λαϊκό Κράτος). Πρόκειται, λοιπόν, για μια απόλυτα αξιοσέβαστη σχολή, κάτι που δεν την εμποδίζει από το να επιδεικνύει μερικές φορές μια πολύ κακή τάση και, πάνω απ' όλα, να βασίζει τις θεωρίες της σε μια αρχή που είναι βαθιά αληθινή όταν την εξετάζει κανείς υπό το σωστό πρίσμα, δηλαδή με μια υποκειμενική ματιά, αλλά όταν αντιμετωπίζεται και διατυπώνεται με απόλυτο τρόπο ως το μοναδικό θεμέλιο και η πρωταρχική πηγή όλων των άλλων αρχών, όπως κάνει αυτή η σχολή, καταλήγει εντελώς ψεύτικη. Αυτή η αρχή, η οποία αποτελεί εξάλλου την ουσιαστική βάση του επιστημονικού σοσιαλισμού, διατυπώθηκε και αναπτύχθηκε για πρώτη φορά επιστημονικά από τον Karl Marx, τον βασικό ηγέτη της γερμανικής κομμουνιστικής σχολής. Αποτελεί την κυρίαρχη σκέψη του περίφημου Κομμουνιστικού Μανιφέστου, το οποίο εκδόθηκε το 1848 από μια διεθνή επιτροπή Γάλλων, Άγγλων, Βέλγων και Γερμανών κομμουνιστών που συγκεντρώθηκε στο Λονδίνο με το σύνθημα: «Προλετάριοι όλων των χωρών, ενωθείτε». Αυτό το μανιφέστο, που συντάχθηκε, όπως όλοι γνωρίζουν, από τους κύριους Marx και Engels, αποτέλεσε τη βάση όλων των επόμενων επιστημονικών εργασιών της σχολής και του λαϊκού ακτιβισμού που ξεκίνησε στη συνέχεια στη Γερμανία ο Ferdinand Lassalle.

Δημήτρης Δημητρόπουλος: Η Εκδοτική Ιστορία του «Προς Τους Νέους» του Kropotkin από το 1886 ως τον Μεσοπόλεμο

Image

Το καλοκαίρι του 1880 ο Peter Kropotkin δημοσιεύει στην εφημερίδα Le Révolté, την οποία εξέδιδε κατά την περίοδο παραμονής του στη Γενεύη, ένα κείμενο σε συνέχειες με τίτλο «Aux jeunes gens». Σύντομα το κείμενο αυτό εκδίδεται και σε χωριστό φυλλάδιο, στο Παρίσι, και σε αγγλική μετάφραση στο Λονδίνο. Πρόκειται για ένα κείμενο άμεσο, ζωντανό και ενθουσιώδες. Απευθύνεται – σε δεύτερο ενικό πρόσωπο – στον νέο άνθρωπο, και ειδικότερα στον νέο γιατρό, επιστήμονα, δικηγόρο, μηχανικό, δάσκαλο, καλλιτέχνη, θέτοντας σε κάθε έναν από αυτούς τα ηθικά διλήμματα, με τα οποία θα βρεθούν αντιμέτωποι εάν αποφασίσουν να ασκήσουν με εντιμότητα το επάγγελμα που επέλεξαν. Κατόπιν απευθύνεται, επίσης σε δεύτερο πρόσωπο, στο νέο εργάτη και στη νέα γυναίκα-μητέρα, και, αφού τους υπενθυμίσει όσα αντιμετωπίζουν καθημερινά από την εκμετάλλευση που υφίστανται, τονίζει ότι η στράτευση τους στο σοσιαλιστικό αγώνα αποτελεί γι’ αυτούς καθήκον. Η κατάληξη αυτή άλλωστε, η προσχώρηση δηλαδή και συμμετοχή στον αγώνα, αποτελεί κοινή συνισταμένη των επιχειρημάτων του Kropotkin, αφορά όλες τις κοινωνικές και επαγγελματικές ομάδες στις οποίες επιλέγει να απευθυνθεί, και κατ’ αυτόν αποτελεί το φυσικό επακόλουθο της στάσης κάθε ανθρώπου που θέλει να διατηρήσει την εντιμότητα και την αξιοπρέπειά του. Η διαπραγμάτευση γίνεται με λογικά επιχειρήματα, τα οποία καταλήγουν όμως στην ανάδειξη της ηθικής διάστασης των πραγμάτων και σε επίκληση του θυμικού. Το κείμενο του Kropotkin είναι γραμμένο απλά και εύληπτα. Καταπιάνεται με καθημερινά πρακτικά προβλήματα και αποτελεί ένα αγωνιστικό κάλεσμα για τους νέους, τους νέους στην καρδιά και το πνεύμα, όπως σημειώνεται χαρακτηριστικά στην πρώτη ήδη παράγραφο. Δεν περιέχει φιλοσοφικές η οικονομικές αναλύσεις ούτε προαπαιτεί θεωρητική κατάρτιση από τον αναγνώστη, προκειμένου αυτός να κατανοήσει το περιεχόμενο του. Λέξεις όπως αναρχισμός, αναρχικοί, κομμουνισμός, κομμουνιστές απουσιάζουν από το πρωτότυπο, ο συγγραφέας όμως με το κάλεσμά του ζητά από τους νέους να πυκνώσουν τις γραμμές των σοσιαλιστών και να παλέψουν για την επανάσταση. Η επιλογή του όρου «σοσιαλιστές» είναι συμβατή με τον τρόπο αυτοπροσδιορισμού, που ήταν εν χρήσει στη Δυτική Ευρώπη από τις αναρχικού προσανατολισμού ομάδες κατά την εποχή που γράφει ο Kropotkin. Ταυτόχρονα όμως η επιλογή αυτή ίσως είχε επιπτώσεις στη μεταγενέστερη διάδοση και στην αποδοχή του έργου, τουλάχιστον όσον αφορά τον ελληνικό χώρο που θα μάς απασχολήσει εδώ.

Henry Farrell: Ο Philip K. Dick και οι Ψεύτικοι Άνθρωποι

Image

Οι τυπικές ουτοπίες και οι τυπικές δυστοπίες είναι η κάθε μια τέλεια κατά το δικό τους ιδιαίτερο τρόπο. Ζούμε κάπου πιο μπερδεμένα – σε έναν κόσμο στον οποίο η τεχνολογία αναπτύσσεται με τρόπους που κάνουν όλο και πιο δύσκολη τη διάκριση των ανθρώπινων όντων από τα τεχνητά πράγματα. Ο κόσμος που δημιούργησαν το διαδίκτυο και τα κοινωνικά μέσα είναι λιγότερο σύστημα και περισσότερο οικολογία, ο πολλαπλασιασμός ανεπάντεχων νησίδων και οντοτήτων που δημιουργήθηκαν και προσαρμόστηκαν για την εκμετάλλευση τους με δόλιους τρόπους. Τεράστιες εμπορικές αρχιτεκτονικές εποικίζονται από ημι-αυτόνομα παράσιτα. Απατεώνες έχουν χτίσει αλγόριθμους για να γράφουν ψεύτικα βιβλία από το μηδέν για να τα πωλούν στο Amazon, συνθέτοντας και τροποποιώντας κείμενα από άλλα βιβλία και διαδικτυακές πηγές όπως η Wikipedia, για να κοροϊδέψουν τους αγοραστές ή για να εκμεταλλευτούν τα παραθυράκια στο μηχανισμό αποζημίωσης του Amazon. Μεγάλο μέρος του οικονομικού συστήματος του κόσμου αποτελείται από bot – αυτοματοποιημένα συστήματα σχεδιασμένα να ψάχνουν διαρκώς τις αγορές για φευγαλέες ευκαιρίες κερδοσκοπίας. Λιγότερο εξελιγμένα προγράμματα βασανίζουν τα διαδικτυακά εμπορικά συστήματα όπως το eBay και το Amazon, περιστασιακά με εντυπωσιακές συνέπειες, όπως όταν δυο αντιμαχόμενα bot σε πλειστηριασμό έφτασαν την τιμή ενός βιβλίου βιολογίας στα 23.698.655,93 δολάρια (συν 3.99 για μεταφορικά). Με άλλα λόγια, ζούμε στο μέλλον του Philip K. Dick, όχι σε εκείνο του George Orwell ή του Aldous Huxley. Ο Dick δεν ήταν καλύτερος προφήτης της τεχνολογίας από οποιονδήποτε συγγραφέα της επιστημονικής φαντασίας, και μάλλον ήταν χειρότερος από τους περισσότερους. Οι φανταστικοί του κόσμοι κολλάνε μεταξύ τους αταίριαστα κομμάτια της Καλιφόρνιας των δεκαετιών του 1950 και του 1960 με διαστημόπλοια, ναρκωτικά και κοινωνικές εικασίες. Ο Dick συνήθως έγραφε βιαστικά και για χρήματα υπό την επιρροή ναρκωτικών ή μιας πρόσφατης και επιτακτικής προσωπικής θρησκευτικής αποκάλυψης.

Lucy E. Parsons: Χριστουγεννιάτικη Ιστορία

Image

«Ήμασταν έτοιμοι να πάρουμε ένα ταξί, όταν κάτι τράβηξε την προσοχή μου και σταμάτησα, με το ένα πόδι στο σκαλοπάτι του ταξί, και καθώς το έκανα, διέκρινα αρκετούς από τους τύπους με τα χάλκινα κουμπιά που ανέφερα προηγουμένως να σπρώχνουν πολλές νεαρές κοπέλες, οι οποίες έκλαιγαν και έλεγαν πως δεν θα ‘αγρεύαν’ στους δρόμους αν δεν είχαν αναγκαστεί να το κάνουν. Μία είπε πως η ηλικιωμένη μητέρα της δεν είχε ‘φαγητό ή θέρμανση’, και μια άλλη είπε: ‘Κύριε, σας παρακαλώ, σας παρακαλώ, αφήστε με να φύγω μόνο αυτή τη φορά. Σας ορκίζομαι ότι προσπάθησα πολύ να βρω δουλειά, αλλά δεν μπόρεσα, και τώρα ο σπιτονοικοκύρης μου έστειλε ειδοποίηση, και εγώ και τα μικρά μου παιδιά θα βρεθούμε στο δρόμο αν δεν πληρωθεί το ενοίκιο αύριο’. Όταν γύρισα προς τον φίλο μας, αυτός μάντεψε την ερώτηση που ήμουν έτοιμος να κάνω και, με ένα ανυπόμονο νεύμα του χεριού, μας ενημέρωσε ότι αυτά τα άτομα ‘ήταν απλώς μια ομάδα άτυχων πλασμάτων που εμείς, σε αυτή τη χριστιανική χώρα, παραδίδουμε στις αρχές για να τα αντιμετωπίσουν. Στην πραγματικότητα, αυτός είναι ο κύριος λόγος για τον οποίο έχουμε την κυβέρνησή μας, για να αναλαμβάνει τον έλεγχο των κατώτερων τάξεων’».

Olivia Rossetti*: Ο Αναρχισμός και Μια Ετοιμοθάνατη Κοινωνία

Image

Αναφερόμενος αργότερα στην αντίρρηση που συχνά διατυπώνεται εναντίον των Αναρχικών πως τους αρέσει υπερβολικά να συζητούν αφηρημένα ζητήματα, ο Grave επισημαίνει πολύ σωστά πως, στο βαθμό που στοχεύουν στην πλήρη αλλαγή των σημερινών συνθηκών, είναι απολύτως απαραίτητο να εμβαθύνουν σε κάθε είδους ζητήματα, ώστε να μπορούν να δείξουν με σαφήνεια στους εργάτες ότι δεν θα βελτιώσουν ποτέ την κατάστασή τους με μια απλή αλλαγή αφεντικών· το ίδιο το γεγονός πως είμαστε αναρχικοί σημαίνει ότι δεν θέλουμε οι άνθρωποι να ακολουθούν τις συμβουλές μας, αν δεν είναι πεπεισμένοι για την επιθυμητότητά τους, κάτι που μπορεί να αποδειχθεί μόνο με σοβαρή μελέτη και με την ανάλυση όλων των ειδών των ζητημάτων μέχρι το λογικό τους συμπέρασμα. Πρέπει να προετοιμαστούμε διανοητικά για την Επανάσταση με τη σκέψη και την εκπαίδευση, όπως η αστική τάξη προετοιμάστηκε για την κατάργηση της βασιλείας.

Jamie Heckert: Φύλο

Image

Το φύλο είναι ένα σύστημα ταξινόμησης των εαυτών μας και των άλλων (συμπεριλαμβανομένων των σωμάτων, των επιθυμιών και των συμπεριφορών) που διατρέχει κάθε πτυχή του πολιτισμού και της κοινωνίας και συνυφαίνεται με άλλες κατηγορίες και ιεραρχίες (φυλή, τάξη, σεξουαλικότητα, ηλικία, ικανότητες και πολλά άλλα). Διάφορες πτυχές της βιολογίας (για παράδειγμα, τα γεννητικά όργανα, τα χρωμοσώματα και το σχήμα του σώματος) ερμηνεύονται ως ένδειξη ότι οι άνθρωποι ανήκουν φυσικά σε μία από τις δύο κατηγορίες: άνδρες και γυναίκες. Αλλά αν κοιτάξουμε πιο προσεκτικά, μπορεί να αναρωτηθούμε για τη φύση του φύλου. Η βιολογία, ανθρώπινη και μη, είναι θαυμάσια πολύμορφη. Η φύση δεν μας δίνει αυτές τις δύο επιλογές. Ερμηνεύουμε και κατηγοριοποιούμε, και στη συνέχεια πιστεύουμε πως αυτές οι ερμηνείες, αυτές οι κατηγορίες, είναι η αλήθεια. Το φύλο δεν είναι κάτι που απλά συμβαίνει. Οι άνθρωποι το ορίζουν, το επινοούν. Ακόμη και η χειρουργική επέμβαση στα γεννητικά όργανα των intersex ατόμων περιγράφεται ως διορθωτική, σαν η φύση να είχε κάνει ένα λάθος που δεν συμμορφώθηκε με το δυαδικό τρόπο σκέψη μας. Επειδή εμείς επινοούμε το φύλο, μπορούμε να το αλλάξουμε. Αυτό γίνεται σαφές όταν εξετάζουμε τους πολλούς τρόπους με τους οποίους, σε όλη την ιστορία και σε όλες τις κουλτούρες, διαφορετικές πτυχές της κοινωνικής ζωής και της προσωπικότητας έχουν συμβάλει στον καθορισμό του φύλου. Το τι θεωρείται «αληθινός» άνδρας ή «καλή» γυναίκα, αρσενικό ή θηλυκό, ποικίλλει από τόπο σε τόπο και από εποχή σε εποχή. Σε ορισμένες (υπο)κουλτούρες, το φύλο δεν περιορίζεται σε δύο επιλογές, αλλά περιλαμβάνει την αναγνώριση τριών, τεσσάρων ή περισσότερων φύλων.

Caroline Lilley, Dominic Willmott, Dara Mojtahedi & Danielle Labhardt: Βιασμός Από Σύντροφο, 6 Βασικοί Μύθοι Και Οι Συνέπειες Τους

Image

Η σεξουαλική βία κατά των γυναικών αποτελεί μια συνεχιζόμενη παγκόσμια υγειονομική κρίση με διαστάσεις επιδημίας. Οι παγκόσμιες στατιστικές δείχνουν πλέον πως μία στις τρεις γυναίκες θα υποστεί κάποια μορφή σεξουαλικής ή σωματικής βίας κατά τη διάρκεια της ζωής της, ενώ νέα στοιχεία δείχνουν σημαντική αύξηση της βίας κατά των γυναικών σε παγκόσμιο επίπεδο, ιδίως εντός του σπιτιού, από την έναρξη της πανδημίας του COVID-19. Οι μακροπρόθεσμες συνέπειες για τις επιζώσες της σεξουαλικής βίας είναι καλά τεκμηριωμένες και επηρεάζουν τη σωματική και ψυχική υγεία, τις διαπροσωπικές σχέσεις, τη λειτουργία της προσωπικότητας και την κοινωνική επανένταξη πολύ καιρό μετά τη διακοπή της θυματοποίησης. Αν και τα στοιχεία δείχνουν μεγαλύτερη συχνότητα σε περιοχές με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα, όπως η Νοτιοανατολική Ασία, η Αφρική και η Ανατολική Μεσόγειος, οι γυναίκες σε περιοχές με υψηλότερο εισόδημα στην Ευρώπη βιώνουν επίσης υψηλά ποσοστά σεξουαλικής θυματοποίησης. Μόνο στην Αγγλία και την Ουαλία (E&W), τα στοιχεία δείχνουν ότι περίπου 510000 γυναίκες υφίστανται σεξουαλική βία κάθε χρόνο. Παρ' όλα αυτά, λιγότερες από ένα στα έξι θύματα θα καταγγέλλουν επίσημα την εμπειρία τους στην αστυνομία. Οι λόγοι που εξηγούν τα χαμηλά ποσοστά καταγγελιών είναι πολλοί, όπως ο φόβος να μην γίνουν πιστευτές, το τραύμα που συνδέεται με την αναβίωση του αδικήματος κατά την ανάκριση από την αστυνομία και η πίστη σε κοινωνικά ριζωμένες παρανοήσεις που οδηγούν τις επιζώσες να κατηγορούν τον εαυτό τους για ό,τι συνέβη. Όσον αφορά τις σχέσεις μεταξύ θυμάτων και δραστών, τα στοιχεία για την εγκληματικότητα συνεχίζουν να δείχνουν πως οι δράστες σεξουαλικής βίας είναι συχνά άτομα από το οικείο περιβάλλον των θυμάτων τους. Σε αντίθεση με την κοινή πεποίθηση, οκτώ στους δέκα βιασμούς γυναικών και κοριτσιών σε δυτικές χώρες μεσαίου και υψηλού εισοδήματος διαπράττονται από πρόσωπο γνωστό στο θύμα, ενώ οι βιασμοί από άγνωστους αντιπροσωπεύουν μόνο ένα μικρό ποσοστό των καταγεγραμμένων αδικημάτων βιασμού. Ωστόσο, είναι σημαντικό να σημειωθεί πως τα στοιχεία υποδηλώνουν ένα αρκετά διαφορετικό προφίλ της σχέσης θύματος-δράστη μεταξύ των ανδρών θυμάτων βιασμού, με τους βιασμούς από άγνωστους εναντίον ανύπαντρων ανδρών να είναι πολύ πιο συχνές. Σε παγκόσμιο επίπεδο, το 30% των γυναικών που έχουν βρεθεί σε στενή σχέση αναφέρουν ότι έχουν υποστεί σεξουαλική και ενδοοικογενειακή βία από τον σύντροφό τους και στην Αγγλία και την Ουαλία, περισσότερο από τα μισά του συνόλου όλων των σοβαρών σεξουαλικών αδικημάτων (56%) διαπράττονται από τον τρέχοντα ή τον πρώην σύντροφο. Και πάλι, τα στοιχεία αποκαλύπτουν πως η IPR (Intimate Partner Rape, δηλαδή ο βιασμός που διαπράττεται από ένα άτομο με το οποίο το θύμα/επιζών έχει ή είχε στο παρελθόν κάποια μορφή στενής σχέσης) είναι ένα φορτίο που πέφτει συνήθως στις γυναίκες. Στην πραγματικότητα, τα στοιχεία για την εγκληματικότητα δείχνουν ότι οι γυναίκες βιώνουν IPR σε ποσοστό πέντε φορές μεγαλύτερο από αυτό των ανδρών. Τα στοιχεία δείχνουν επίσης ότι η IPR (που μερικές φορές ονομάζεται και βιασμός εντός του γάμου) είναι ιδιαίτερα διαδεδομένη στις ομοφυλοφιλικές σχέσεις. Σε σύγκριση με το 35% των ετεροφυλόφιλων γυναικών, το 44% των λεσβιών και το 61% των αμφιφυλόφιλων γυναικών αναφέρουν εμπειρίες IPR και σωματικής βίας. Αν και αυτό υπερβαίνει το πεδίο και το αντικείμενο της παρούσας ανασκόπησης, είναι σημαντικό να αναγνωριστεί πως οι ομοφυλόφιλοι και αμφιφυλόφιλοι άνδρες αναφέρουν συγκρίσιμα ποσοστά σεξουαλικής βίας από τον σύντροφό τους με τις γυναίκες σε ομοφυλοφιλικές σχέσεις.

Ursula K. Le Guin: Η Αμερικάνικη Επιστημονική Φαντασία και ο Άλλος

Image

Ένας από τους μεγάλους πρώιμους σοσιαλιστές είπε πως η θέση των γυναικών σε μια κοινωνία είναι αρκετά αξιόπιστος δείκτης του βαθμού πολιτισμού αυτής της κοινωνίας. Αν αυτό είναι αλήθεια, τότε η πολύ χαμηλή θέση των γυναικών στην επιστημονική φαντασία θα πρέπει να μας κάνει να αναρωτηθούμε αν η επιστημονική φαντασία είναι καν πολιτισμένη. Το γυναικείο κίνημα έχει κάνει τους περισσότερους από εμάς να συνειδητοποιήσουμε το γεγονός πως η επιστημονική φαντασία είτε έχει αγνοήσει εντελώς τις γυναίκες, είτε τις έχει παρουσιάσει ως κούκλες που τσιρίζουν που υπόκεινται σε άμεσο βιασμό από τέρατα – ή ως γεροντοκόρες επιστήμονες που έχουν απεμφυλοποιηθεί από την υπερτροφία των διανοητικών οργάνων – ή, στην καλύτερη περίπτωση, ως πιστές συζύγους ή ερωμένες επιτυχημένων ηρώων. Ο ανδρικός ελιτισμός έχει εξαπλωθεί ανεξέλεγκτα στην επιστημονική φαντασία. Αλλά είναι μόνο ανδρικός ελιτισμός; Δεν είναι η «υποταγή των γυναικών» στην επιστημονική φαντασία απλώς ένα σύμπτωμα ενός συνόλου που είναι αυταρχικό, λατρεύει την εξουσία και είναι ιδιαίτερα στενόμυαλο;

Susan Stryker: Τα Λόγια μου Προς τον Βίκτωρ Φράνκενστάιν

Image

Απόσπασμα: Δεν είμαι η πρώτη που συνδέει το τέρας του Φρανκενστάιν με το τρανσέξουαλ σώμα. Η Mary Daly κάνει τη σύνδεση αυτή ρητή μιλώντας για την τρανσεξουαλικότητα στο «Boundary Violation and the Frankenstein Phenomenon», στο οποίο χαρακτηρίζει τους τρανσέξουαλ ως φορείς μιας «νεκροφιλικής εισβολής» στον γυναικείο χώρο. Η Janice Raymond, η οποία αναγνωρίζει την Daly ως διαμορφωτική επιρροή, είναι λιγότερο άμεση όταν λέει ότι «το πρόβλημα της τρανσεξουαλικότητας θα εξυπηρετείτο καλύτερα με την ηθική εντολή να εξαφανιστεί από την ύπαρξη», αλλά σε αυτή τη δήλωση απηχεί ωστόσο τα συναισθήματα του Βίκτωρ Φρανκενστάιν απέναντι στο τέρας: «Φύγε, άθλιο έντομο, ή μάλλον, μείνε, για να σε λιώσω σε σκόνη. Με προσβάλεις με τη δημιουργία σου». Είναι κοινός τόπος της λογοτεχνικής κριτικής να τονίζεται πως το τέρας του Φρανκενστάιν είναι ο δικός του σκοτεινός, ρομαντικός σωσίας, ο ξένος Άλλος που κατασκευάζει και στον οποίο προβάλλει όλα όσα δεν μπορεί να δεχτεί στον εαυτό του· πράγματι, ο Φρανκενστάιν αποκαλεί το τέρας «το δικό μου βαμπίρ, το δικό μου πνεύμα που ελευθερώθηκε από τον τάφο». Θα μπορούσα να προτείνω πως η Daly, η Raymond και άλλοι ομοϊδεάτες τους κατασκευάζουν ομοίως το τρανσέξουαλ ως το δικό τους ιδιαίτερο γκόλεμ; Η εικόνα του τερατώδους παραμένει εμφανές χαρακτηριστικό των περισσότερων λεσβιακών και γκέι αναπαραστάσεων της τρανσεξουαλικότητας, εμφανίζοντας με τρομακτικές λεπτομέρειες την ανήσυχη, φοβισμένη υπόγεια πλευρά της σημερινού πολιτισμικού ενδιαφέροντος για την διεμφυλικότητα. Επειδή η τρανσεξουαλικότητα περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη διεμφυλική πρακτική ή ταυτότητα αντιπροσωπεύει την προοπτική της αποσταθεροποίησης της θεμελιώδους προϋπόθεσης των σταθερών φύλων από την οποία εξαρτάται η πολιτική της προσωπικής ταυτότητας, οι άνθρωποι που έχουν επενδύσει τις προσδοκίες τους για κοινωνική δικαιοσύνη σε ταυτοτικά κινήματα λένε για εμάς πράγματα εξαιτίας ενός απόλυτου πανικού που, αν τα έλεγαν για άλλες μειονότητες, θα τυπώνονταν μόνο στα πιο μισαλλόδοξα, ρατσιστικά, χριστιανοφασιστικά κουρέλια.