1996: ήταν η χρονιά που απόκτησα τη πρώτη μου ψηφιακή φωτογραφική μηχανή.
Ήταν η Casio QV-100, με ανάλυση 640Χ480 εικονοστοιχεία με φακό τοποθετημένο στο σώμα σε περιστρεφόμενο άξονα.
Ήταν η δεύτερη μηχανή, της δεύτερης γενιάς καθώς η πρώτη γενιά-φουρνιά του 1995 είχε μηχανές με αναλύσεις 320Χ200 pixels με το πρωτοποριακό για την εποχή του μοντέλο τη QV-10. Τριάντα χρόνια πέρασαν λοιπόν, 1995-2025.
Θυμάμαι τη πρώτη συγκριτική δοκιμή με τις λιγοστές μηχανούλες της εποχής (320Χ200), πρέπει να ήταν αρχές του 1996, ή τέλος του 1995.
Ο «αρχηγός» με ρώτησε τη Παρασκευή στις 8 το βράδυ, μόλις είχα τελειώσει το πρώτο μου δραματικό Excel.
- «και τι τίτλο θα βάλουμε στο άνοιγμα του άρθρου»;
Και απάντησα με τρόμο διαβάζοντας τη σκέψη του:
- όχι πάντως «θάνατος στο φιλμ», είναι πολύ νωρίς, οι μηχανές είναι ακριβές και υπολείπονται δραματικά σε απόδοση και δυνατότητες μιας ίσης αξίας μηχανής για φιλμ.
Και τι έγινε τη Δευτέρα;
ΘΑΝΑΤΟΣ ΣΤΟ ΦΙΛΜ , ήτανε ο τίτλος!
Ο τεχνοκράτης πέρασε 5-6 χρόνια μπροστά…
Πήρα έτσι την απόφαση μόλις βγει στην αγορά μια dSLR με ανάλυση τρία ολόκληρα mpixel να την αποκτήσω, γνωρίζοντας πάρα πολύ καλά πως θα μου ήταν ικανοποιητική για ένα, ή δυο χρόνια το πολύ, όπως και έγινε.
Η πρώτη Nikon D1 ( το θωρηκτό Potemkin) με το που ήρθε για παρουσίαση στη χώρα μας (Ιούλιο 1999) «κατασχέθηκε» και δεν επέστρεψε στην αντιπροσωπεία. Τη πλήρωσα εγώ και εντάχθηκε στην παραγωγή, με το έτσι θέλω. Μιλάμε για φωτογραφική παραγωγή αρκετών ετών για 3 περιοδικά και 100.000 περίπου λήψεις χωρίς κανένα μηχανικό πρόβλημα.
Κοιτάζοντας σήμερα τις φωτογραφίες της και τα χρώματα αναγνωρίζω τις χρωματικές της κυρίως ατέλειες. Οι εκτυπώσεις σε διαστάσεις σελίδας περιοδικού μέχρι και Α4, ήταν ικανοποιητικές, ελεγχόμενες ήταν οι διορθώσεις των χρωμάτων αν υπήρχε και μια κάρτα χρωματικής αναφοράς της Kodak.
Το βασικό ήταν πως δεν υπήρχε κόστος φιλμ και εμφάνισης, η αμεσότητα ανάρτησης στις οθόνες των γραφιστών μας ήταν εντυπωσιακή .
Η μεταφορά των φωτογραφικών αρχείων ψηλά προς το ατελιέ γινόταν άμεσα από το υπόγειο εργαστήριο μας μέσα από το δίαυλο 1394 με ειδική κάρτα Fire Wire της Adaptek και το σχετικό καλώδιο.
Το έτος 2012 ήμουν συνταξιούχος και η D1 ήτανε πλέον μια αξιοπρεπής γριούλα σε άψογη κατάσταση.
Tη χάρισα σε ένα φίλο για να τη προσέχει…
Ωστόσο, θυμάμαι τώρα το «θάνατο στο φιλμ».
Πριν ένα χρόνο έψαχνα να βρω ΑΜ φιλμ Kodak Plus-X και δεν υπήρχαν άμεσα διαθέσιμα! Βρήκα τελικά, αλλά με τι κόστος;
Είχα χημικά όμως και το σκοτεινό θάλαμο, τα κατάφερα, τα εμφάνισα και τα σάρωσα γιατί η μέση δεν με κρατάει να τα τυπώσω!
Τώρα αναπολώ τα παλιά.
Βλέπω τις πρόσφατες ψηφιακές φωτογραφίες της ωριμότητας των 24 Μpixels (από μια Nikon D 3500), διαβάζω τις χιλιάδες σελίδες με συμβουλές για καλύτερες φωτογραφίες και λιγότερα λάθη, συγκριτικές δοκιμές και ανταποκρίσεις από εκθέσεις και ταξίδια, και τι βλέπω γύρω μου; Να τραβάνε φωτογραφίες με τα κινητά κρατημένα ότι να είναι, αναμνηστικές ωστόσο κυρίως, αλλά σχεδόν πάντα με όρθιο κάδρο!
Σκέφτομαι τώρα πως όχι, δεν ήρθε όχι το τέλος και ο θάνατος του φιλμ, αλλά έφτασε το τέλος της αισθητικής και της λογικής της φωτογραφίας.
Τώρα ζούμε στο ρυθμό της Ai και της VR.
Σκέφτομαι πως δεν πρέπει να γράψω τίποτα ξανά εφόσον κανείς δεν με διαβάζει και δεν βλέπει φωτογραφικά.
Αυτό που βλέπω τώρα, σχεδόν στο σύνολο, είναι αδιάφορες ερασιτεχνικές λήψεις από κινητά, επαγγελματικές φωτογραφίες βίας, θανατικού, καταστροφών, και τεχνητής, εικονικής, δήθεν αισθητικής που δεν έχει απολύτως καμιά σχέση με τη πραγματικότητα της φωτογραφίας, αυτή που έμαθα, σεβάστηκα, έγραψα και υπηρέτησα για να τη μεταδώσω στους νεώτερους.
Αυτά που έμειναν είναι: η βασική σημασία της φωτογραφίας και της φωτογραφικής μηχανής, είναι η χαρά και η ασχολία μέχρι το τέλος, σαν να βαδίζω μέσα στο δάσος της ποιμενικής συμφωνίας, πριν και μετά τη καταιγίδα.. Είναι και το «διάβασμα» των φωτογραφιών, δικών μου αλλά και άξιων συναδέλφων, ακόμη και κάποιες bad photos, έχουν τεράστιο ενδιαφέρον όταν είναι αυθεντικές φωτογραφίες. Αλλά αυτά είναι «ψηλά γράμματα πλέον».
ΟΧΙ, το ΦΙΛΜ δεν πέθανε, η γενιά μου όμως; πεθαίνει.
Και μη ρωτάτε εμένα τι θα κάνετε με τη Ai και τη VR,.
Μπορώ ίσως να μαντέψω σαν το παλιό οραματιστή και αρχηγό μου, πως η φωτογραφία μας θα πεθάνει σύντομα καθώς ολοένα περισσότεροι χαριεντίζονται με την Ai και τη VR. Ήδη γνωρίζω ανθρώπους που δεν κατανοούν τι σχέση έχει η τέχνη της φωτογραφίας με τη καλή τέχνη, με τη πραγματικότητα, την ορατή, αλλά και την «αόρατη», αυτή που βλέπουν οι φωτογράφοι που απόμειναν.
Να είστε καλά.
28/10/2025