Alzheimer

Zoals jullie wel of nog niet weten woon ik reeds ongeveer 5 jaar bij mijn demente en rolstoel gebonden moeder.

Ongeveer 5 jaar geleden werd Alzheimer gediagnostiseerd en sinds toen heb ik haar van redelijk goed bij geest tot zwaar dement zien worden. In haar beginstadium verzorgde ze nog zelf de tuin, het huishouden en het eten al dan niet met de nodige hulp van mij. Maar gaande weg werd het steeds minder. Ze begon fouten te maken zoals geen water in de espresso kan doen met gevolg dat die oververhit raakte en begon te dampen. Gevolg was dat het brandalarm dan afging. Een ander voorbeeld is het gasfornuis open laten staan met gevaar voor brand of explosie. Het koken minderde ook, zo kon ze steeds minder gerechten maken tot het zich beperkte tot 1 gerecht namelijk een Spaanse tortilla. Vijf jaar geleden kon ze nog zelfstandig eten en drinken, nu moet ik haar helpen. Ze krijgt nu hulp bij praktisch alles. Opstaan, wassen, aankleden, eten, in bed leggen,…

De zware beperking qua lopen die ze te danken heeft aan een CVA is met het vorderen van de dementie ook achteruit gegaan. Eerst kon ze nog wandelen en trappen lopen met wat ondersteuning. Nu kan ze enkel ter plekke wat trappelen. Zodoende zit ze nu in een rolstoel.

Vreemd hoe je erin meegroeit als je dagelijks bij haar bent. Ondanks al die tegenspoed genieten we nog van elkaar. We maken er elke dag een feestje van…gezellige muziek op de achtergrond, van tijd tot tijd een koffietje met een lekker koekje erbij. Buiten in het zonnetje zitten, een ommetje maken bij mooi weer, samen in bed liggen en oude liedjes zingen en zoveel mooie momentjes meer…soms verwen ik haar met een vers gebakje, de éclairtjes (soort van langwerpige soezen met pudding) zijn haar favoriete gebakjes.

Ik maak er een gewoonte van om met haar te praten en dingen te vertellen waar ze tot nu toe op haar manier op reageert. Dat kan over de tuin gaan, een gebeurtenis of zelfs een recept. Soms krijg ik korte redelijke reacties van haar en soms reageert ze heel onsamenhangend. Maar ik antwoord dan iets zinnigs terug en dan lijkt het alsof we een volwassen gesprek voeren. Vanuit haar beleving zal het ook zo aanvoelen denk ik dat zie ik aan haar oogopslag en mimiek. Met het achteruitgaan van haar dementie is ook haar spraak slechter geworden. Zo kan ze haar woorden niet altijd vinden en zijn haar zinnen onsamenhangend waardoor je eigenlijk niet goed weet waar ze het over heeft. Maar positief als ik ben, maak ik er het allerbeste van.

Gelukkig kan ik ook rekenen op professionele hulp van buitenaf zoals de thuiszorg, schoonmaakhulp, tuinhulp en de verpleging. Dat geeft mij de mogelijkheid om mijn taak als liefdevolle dochter en gezelschapsdame goed uit te oefenen maar ook om er ook even uit te muizen en ontspannen op mezelf te zijn. Praktisch is het gelukkig allemaal goed geregeld.

Intussen is mijn lieve mama 87 zomers jong. Een mooie dame met amper rimpels op haar gelaat en die tot 2 jaar geleden nog haar haartjes liet verven om er jong en verzorgd uit te zien. Het verven en wassen begon moeizaam te worden dus besloten de thuiszorg en ik om haar geverfd haar weer naturelle te laten worden. Resultaat is nu prachtig engelenwit haar met een krulslagje in. Het is een mooie dame moet ik wel zeggen. Hopelijk mag ik er op haar leeftijd ook zo uitzien.

Ik zorg er ook voor dat ze er mooi bijstaat. Altijd passende en schone kleding en zomerse frisse kleuren zoals rood (wat haar erg goed staat), groen, wit met een bedrukt bloesje, enz. Oorringen en halsketting ontbreken ook niet. Piekfijn moet ze eruit zien want zij verdient die aandacht en verzorging.

Jammer genoeg weet ik nog niet hoe ik haar foto moet plaatsen op de weblog maar dat komt nog wel.

Heeft iemand van jullie ook een demente ouder (gehad)?

Tot schrijfs…

Avontuurtje in de carwash

De auto zag er erbarmelijk uit. In plaats van zijn oorspronkelijke rode kleur was hij oranje-bruin. Saharazand was de boosdoener. Resultaat was een erg stoffige en vuile wagen. Mijn geliefde Willem, alias Plato, schreef op de achterruit: ‘was mij’. Oooh wat heb ik er een hekel aan als ze op mijn vuile wagen schrijven. Op die manier valt het eens zo hard op dat die dringend naar de wasstraat moet. De boodschap was duidelijk, de wagen moest gewassen worden.

In Januari kochten Willem en ik een nieuwe wagen. Een Dacia Sandero Stepway. De beslissing was eigenlijk vrij snel genomen. We gingen naar de garage om eens een kijkje te nemen en indrukken op te doen en we keerden terug met een getekende offerte onder de arm. Het is een stevig ogende verhoogde witte auto. Makkelijk om in en uit te stappen. We verwachten het nieuwe voertuig begin Mei. Heuglijke vooruitzichten!

Aangezien de oude auto deze maand ingeleverd moet worden en ik de zaken graag netjes achterlaat, besloot ik vanmiddag om naar de carwash te gaan. Het was er druk, er waren minstens 12 wachtenden voor mij. Ja, wat wil je, mijn wagen zal vast niet de enige zijn geweest met dat stoffige kadootje uit het verre zuiden. Ik heb wel zeker een half uur aangeschoven. Gelukkig had ik muziek in de auto. Een CD van Charles Aznavour doodde de tijd.

Even later stond ik in de gutsende ‘regen’. Het water spoot uit alle gaten, ik zag haast geen hand voor ogen. Enorme rollende borstels kwamen af en aan gepaard met en bulderend geluid en de blazers loeiden op volle toeren.

Plots…halverwege het traject werd alles stil. De zuigers, borstels, waterspuiters, alles viel stil. ‘Oei’ dacht ik bij mezelf ‘wat gebeurt er nu ‘? Ik keek om me heen, lichtjes in paniek omdat ik besefte dat ik nu gevangen zat midden in de wasstraat. ‘Hoe kom ik hier in hemelsnaam weer uit?’ In gedachten zag ik mijzelf uit de wagen stappen en wurmend een weg zoeken naar de buitenwereld. Maar dat was te gevaarlijk bedacht ik en besloot om in de wagen te blijven. Na een naar mijn gevoel lange tijd hoorde ik het volgende bericht: ‘Beste klanten we hebben een stroompanne. We doen ons best om het zo spoedig mogelijk te herstellen. Onze excuses voor het ongemak. ‘Oh mijn God’ dacht ik bij mezelf ‘als dat maar snel goedkomt’.

Welgeteld 22 lange minuten heb ik gevangen gezeten in mijn ijzeren ros…ongemakkelijk en onzeker. Maar gelukkig duurde dit avontuur niet langer. De machines schoten luidruchtig in gang en ik werd bevrijd uit de wasstraat. Toen ik opgelucht buitenkwam scheen de zon op mijn glimmende wagen en ik reed met een nieuw web verhaal naar huis.

De lotgevallen van Miep en Wies

Miep kijk uit, je struikelt nog over het oneffen pad als je zo snel loopt.Ga wat trager.
Jaaaa Wies ik zal vertragen. oooh aaargh kraaak aauw.
Daar ligt Miep languit op haar bolle buik, armen gestrekt op de grond en de inhoud van de boodschappentassen uitgestald over het stenen pad.
Nou, wat zei ik je? Daar lig je nu onder de gebroken eieren en ontplofte bloemzak.
Wat een smurrie zeg.
Jaja, ik heb je gehoord Wies.In plaats van me de les te lezen help me even met opstaan.
Draai je voorzichtig om Miep. Hahahaha…
‘Wat lach je’ gromt Miep geërgerd. Is het zo grappig? Doet wel pijn hoor…!
Je lijkt wel op een witgesuikerde oliebol met al die bloem over je heen.
Hmmmm grommmm…oliebol? Nou dankjewel! Ben ik dan zo dik?
Nou, je mag wel wat afv…(oeps bijna het woord genoemd).
Jaja, ik moet vermageren, ik weet…ik weet. Vind jij het dan leuk als ik platgewalste pannenkoek tegen jou zou zeggen? Kom help me opstaan.
Geef me je hand. Ja,een…twee…drie… hupsakee.
Auw auw, mijn enkel doet zeer.
Even kijken… Is het je linkse of rechtse enkel?
Deze, links.
Probeer eens te bewegen.
Aaaaaauw neen. Doet teveel pijn.
Ohneen…Ga weer op de grond zitten. Ik ga je schoen uitdoen.Jemienee Miep, wat stinken je sokken zeg! Wanneer heb je jouw voeten laatst gewasen?
Jaja, kun jij jou nu even op mijn enkel focussen graag.
OK, draai eens even met je enkel.
Ai ai, als ik het beweeg of ik steun erop doet het pijn.
Verstuikt misschien… het is wat opgezwolen en rood.Lukt het om tot de wagen te hinken denk je?
Ja moet kunnen als jij mij ondersteunt.
Geef me je hand.
Wat een dag zeg‘, verzuchten ze beiden…en daar strompelen witgesuikerde oliebol en platgewalste pannekoek richting auto.

Wordt mogelijk vervolgd…

WE300 voor Oktober. Uitgeven.

Zeg Mien, het leven is zo ontzettend duur  geworden sinds de Corona. Hoeveel spendeer jij wekelijks aan je boodschappen?
Geen idee, even denken… We zijn met twee, ik ga elke week naar vier winkels vanwege de reclame. Ik kijk altijd naar de laagste prijzen. Laten we zeggen dat ik  gemiddeld 45 euro per keer kwijt ben. En dan nog tussendoor naar de bakker dat is dan telkens zo een 10 euro voor een volkorenbrood, zachte broodjes en twee eclairtjes. De slager mag ik ook niet vergeten, dat is 30 euro voor vers vlees en boterhammenvlees. Alles opgeteld  85 euro per week maal vier is dan zo’n 340 euro per maand.

Nou, dat lijkt me absoluut geweldig. Een gezin van twee personen verbruikt gemiddeld zo een 432 euro per maand volgens het internet. Jij zit er rond de 100 euro onder, positief hoor. En hoeveel verbruik jij Sofie?

Nou, wij zijn ook met zijn tweetjes. Ik zit danig in de problemen. Je weet hoe dik  mijn Gerard is. Ik vertelde je toch dat de dokter alle alarmbellen heeft geluid en gewaarschuwd heeft dat hij MOET afvallen omdat hij anders dreigt te ontploffen? Nou, sinds  hij dat speciale Dukandieet volgt, valt hij af maar is mijn portemonnee ook zo leeg als wat. Het boodschappengeld vliegt de deur uit. Al dat dure  vlees en vis.  Dat schijnt allemaal te moeten, vanwege de proteïne.

Verschrikkelijk, dat is toch niet te doen?

Precies, en als hij nou nog een beetje aardig tegen me deed. Maar hij gromt en scheld als een bezetene. Dat er niet eens een lekker toetje afkan, dat hij geen pilsje meer krijgt. Dat ik een trut ben. duur Ik kan geen goed meer doen.

Nou meid dan zou IK zou zeggen: weg met dat dieet. Laat hem dan maar lekker ontploffen.

WE300 Bestormen Quatorze Juillet

Maar Jean, wat zie jij er vreselijk uit! Wat is er in hemelsnaam met je gebeurd?

 Ach beste Bernard, je moest eens weten…een regelrechte ramp! Het gebeurde op Quatorze Juillet, je weet wel, onze mooie Franse nationale feestdag. Alles was prachtig en feestelijk versierd, de kleuren blauw, wit en rood van de Franse vlag sierden de straten, lanen en gebouwen van Parijs. Er was een groot militair defilé dat van de Place de la Concorde naar de Place Charles de Gaulle liep. De soldaten waren uitgedost met pluimen en blinkende geweren. Ik zag militaire voertuigen, straaljagers, officieren te paard, veteranen, de nationale fanfare… Je kunt het allemaal niet noemen of het was er. Alles was tot in de uiterste puntjes voorbereid. Ik liep tussen de muzikanten en blies op mijn glimmende trombone. Ik voelde mij zo fier als een gieter dat ik deel mocht uitmaken van dit grootse gebeuren….de juichende menigte op de zijlijn gaf mij het gevoel dat ik een belangrijk onderdeel vormde van het jaarlijkse volksfeest.

Plotseling,…als uit  het niet, voelde ik een erg pijnlijke steek. We werden massaal aangevallen. Een zwerm wilde wespen zo groot als het kootje van mijn duim, chaotisch kriskras door elkaar vliegend, overweldigde ons. Elke steek leek wel een diepe naald die mijn zachte huid penetreerde…. Aaaarghhhh….het was een hel. De geordende rij muzikanten spatte als een waterdruppel uit elkaar, schreeuwend en in paniek  wild om zich heen slaand. Instrumenten vielen uit hun handen, ze struikelden erover en tuimelden op de grond spartelend en met de armen wild om zich heen slaand.

Ach, je had het moeten zien Bernard. Het leek wel de herbeleving van de verschrikkelijke bestorming van de Bastille…. Ja, onze feestdag Quatorze Juillet, die dag zal ik nooit meer vergeten. Alles naar de haaien of zal ik zeggen naar de wespen…

Dromerig… 

‘Wanneer ik morgen doodga, vertel dan aan de bomen dat ik van je hield.’

Die eerste zinnen van een gedicht waarvan ik de oorsprong noch het verder verloop kende schreef ik op de zijlijn van mijn schrift tijdens mijn les Godsdienst. Mijn leraar, meneer Beynens,  bemerkte mijn dromerige blik en kwam korter bij. Hield zijn hoofd schuin en las mijn aantekening waarop hij zei… “dit past bij jou.” Ik keek verbaast en zei: “O ja?” Hij sloot zijn ogen en antwoordde: “ja.”

Later ontdekte ik de verdere inhoud van dit prachtige gedicht. Geschreven door Hans Andreus en gepubliceerd in 1959.

Mariquitaperee… 

Hoe kom ik aan de naam Mariquitaperee en wat heeft de foto van het muisje ermee te maken? 
De uitdrukking: ‘Mariquita Pérez se cayó en la hoya. La ratita le canta y le llora…’ (vertaald: Mariquita Pérez viel in de kookpan. Het muisje zong haar toe en huilde…)’ is door mijn moeder verzonnen en het betreft mij omdat ik Maria heet en Mariquita het verkleinwoordje is van mijn naam. Ook omdat ik thuis de meest gewaagde was en degene die het meeste aandacht vroeg. Tijdens haar gezonde periode gebruikte mijn moeder deze uitdrukking als ik haar kopzorgen baarde of als ik met een probleempje zat. 

Eens vroeg ik haar wie Mariquita Pérez en de ratita was… Haar toelichting: “Mariquita Pérez is een klein muisje dat ervan houdt om grenzen op te zoeken en geplaagd wordt door zorgen en probleempjes. Op een dag, terwijl ze op de rand van een diepe kookpan liep, gleed ze er ongelukkig genoeg in, kon er na veel pogingen niet zelfstandig uit komen en zat gevangen in die benarde situatie. Moeder muis (la ratita, mijn mama dus) troostte haar door te zingen en huilde intussen uit verdriet en zorgen.” 
Best bitter maar toch gebruikte mama deze als oppepper en met een soort van humor, als wou ze zeggen… ” Alles komt goed. .. Kop op!”

Ik herinner mij nog die keer dat ik alleen met mijn zuster was en uit nieuwsgierigheid stiekem een groot glas sterkedrank inschonk en in een teug innam. Niet lang erna was ik stomdronken. Ik werd door mijn zuster naar boven gedragen en slingerde mij op bed. Toen mijn moeder thuiskwam en mij als een halve dweil zag liggen zei ze alleen maar: “Mariquita Pérez, het stinkt hier!”

Nu mijn 86 jarige mama al 5 jaren dement is, kent ze de uitdrukking nog steeds. Af en toe gebruikt ze hem als ze mij herkent. Dat zijn mooie, heel bijzondere momenten. 

Spoorloos

“Bartje hier blijven staan!… Niet altijd naar voren lopen”…mama was intussen afgeleid en druk naar de kleren aan het kijken die in de rek van de C&A hingen…
“Maar mama”, zei Bartje …
“Niet met je vinger richten dat is onbeleefd en loop niet steeds naar voren” interrumpeerde mama om dan weer haar volledige aandacht  op de mooie kleurrijke zomerjurken te vestigen.
Maar Bartje kon het niet laten en werd aangetrokken door nieuwsgierigheid.
“Bartje verdorie, kan mama nu niet eens even rustig vijf minuutjes tijd voor zichzelf nemen?” “Blijf staan zeg ik je! Blijf nu even  stils en braaf zijn lieverd”.  Ze streelde wat afgeleid over zijn rossige haren.
“Maar mama” zei Bartje met grote onschuldige ogen. “Die man….”.

Tegelijkertijd komt er een winkel bediende langs.
“Oh mevrouw ik zoek maatje 44 van dit kobaltblauwe jurkje hier maar die hangt niet in de rek. Heeft u die misschien nog in voorraad?”
“Ik zal even kijken” antwoordde de winkelbediende behulpzaam en liep naar achteren.

“Mama?” vroeg Bartje terwijl hij aan haar mouw trok…”mag ik even naar voren gaan?”
“Waarom dat nu? Wil je misschien spelen? Ginder is een speelhoekje zullen we daar samen naar toe gaan, dan kan mama rustig verder kijken”
“Neen ik wil niet spelen…, die man roept mij met zijn vinger en zegt dat ik naar hem moet komen.” “Hij heeft een lolly voor mij…mag ik het gaan halen?”
“Een man?…Lolly?” Vroeg moeder verbaast en bezorgd tegelijkertijd.
Haar moederinstinct voelde gevaar….”Wat zeg je!? welke man…waar?”
“De man met die grote rode snor.”
“Waar lieverd?” en ze keek gespannen om zich heen.
“Ik zie niemand met een snor er lopen hier veel mensen rond schat.”
“Wijs met je vinger!”beval mama.
“Ja maar ik mag dat toch niet mama dat is toch onbeleefd?”
“Nu niet lieve schat….”

De man was spoorloos.

WE-300 Herinneringen

Beste Pino,

Je moeder is heengegaan. Gisteren werd ze begraven. Nu moet je verder zonder je geliefde mama, beste vriend. Het zal erg moeilijk voor je zijn om de bank, waar je moeder altijd zo netjes en verzorgd zat, leeg te zien. Ik ben blij dat jouw broer Robertino nog bij je inwoont, zo ben je niet helemaal alleen en heb je aanspraak om je emoties te luchten.

Toen ik eergisteren een kruisje kwam brengen was ik erg aangedaan bij het zien van je mama. Haar hoofd was bedekt, waarschijnlijk verloor ze het haar door de chemo. Mijn hart brak toen ik zag hoe bedroefd jullie waren. Vooral jij Pino. Jouw pijn was zo erg voelbaar toen ik je omhelsde.

Er was veel volk op de wake. Mooi om te zien dat er zoveel mensen met jullie meeleven. Dat is zeker een emotionele steun, het gevoel dat je het verdriet van haar heengaan niet  alleen draagt. Bij het naar huis rijden had ik een niet alledaags gevoel, ik was in een staarmodus, een soort zachte schok. Alles voelde leeg en stil van binnen. Alsof de wereld in slow motion beweegt . Hoe moet jij je dan niet voelen beste Pino.

Er zijn veel mooie momenten om aan je mama terug te denken. Ik was nog een klein kind en keek naar haar werkzaamheden. Ik zie nog hoe vlijtig ze het deeg kneedde om lasagna te maken. Hoe ze zorgvuldig laag voor laag vulde met heerlijke huisgemaakte tomatensaus, mozzarella en gekookte eitjes. Vooral die eitjes vielen mij op omdat mijn moeder die gewoonte niet had bij het maken van een lasagna.

Goed dat we die momenten kunnen koesteren, Pino. Ze voelen aan als een zachte streling over je wang.

 Ik wens je veel sterkte met het verwerken van haar heengaan.

101 – Inzicht

Een lezer ben ik nooit geweest.
Toch vond ik het nuttig om mij meer op lezen toe te leggen.
Maar hoe?
Ik ben namelijk tijdens het lezen snel afgeleid en
heb het geduld niet om een boek volledig uit te lezen.

Ik sprak er met Plato, zelf een fervente lezer, over.
Naarmate onze gesprekken vorderden kreeg ik meer
inzicht in mijn probleem en de oplossing daarvan.

Ik begon gewoon met korte verhalen.
Het lukte: eerst een verhaal, dan het volgende en dan die daarop.
Simpel.
Ik kreeg de smaak te pakken en…
voor ik het wist, was het boek
uit.