Άφιξη στο Λονδίνο

Γερνώντας κανείς, προσφέρει στον εαυτό του πού και πού μια πολυτέλεια. Η δική μου ήταν ταξί χτες απο το heathrow στο σπίτι όπου φιλοξενουμαι. Δεδομένης και της ώρας... Διασχίσαμε από δυτικά προς London Bridge όλη την πόλη και το Harodds με υποδέχθηκε με  όλα του τα φώτα.

http://www.globalblue.com/brands/harrods/

Επιχείρηση βαλίτσα

Πώς τα καταφέρνουν οι σωστοί άνθρωποι να ταξιδεύουν ως άνθρωποι με μια βαλιτσούλα και όχι όπως εγώ με μία βαλιτσάρα και μια τσάντα ΚΑΙ τη δήθεν lady's handbag μου; Πού είσαι, Θεμούλα μου, να μου κάνεις τη βαλίτσα; Λόγω καιρού στο Λονδίνο πήρα μαζι μου σχεδόν χειμωνιάτικα, ανοιξιάτικα και καλοκαιρινά με τα αντίστοιχα παπούτσια και σακάκια, τρία φουλάρια, τα γραπτά που δεν διόρθωσα ακόμη, ενα μικρό φορητό, ένα tablet, τρία βιβλία για να διαβάσω με σκοπό να τα αφήσω εκει, τη ραπτομηχανή μου, το καναρίνι... Μήπως κατά βάθος δεν θέλω να βγαίνω από το σπίτι μου; 

Λονδίνο μετά από οκτώ χρόνια...

Με μεγάλη συγκίνηση και φόβο μήπως οι υπερ-προσδοκίες μου δεν ικανοποιηθούν... Αλλά και  λαχτάρα...

Μίμης Σουλιώτης στο Εντευκτήριο

Στις 25 Ιανουαρίου 2008, ημέρα Παρασκευή και ώρα 8.30μμ. ο Γιώργος Κορδομενίδης μας κάλεσε στο «Underground Εντευκτήριο» για μία ακόμη φορά. Σε συνεργασία με το Α΄ Διαμέρισμα του Δήμου Θεσσαλονίκης, ο Μίμης Σουλιώτης διαβάζει ποιήματά του και υποβαστάζει η Απαγγελτική Ομάδα Καϊλαρίων.

Οικογένειες: αυτές οι δύσκολες σχέσεις

Από το πρώτο της βιβλίο, την Ξανθιά πατημένη (1997), το ταλέντο της Σοφίας Νικολαΐδου αλλά και η σπιρτάδα της, καθώς και η αγωνία της για μία γλώσσα διαφορετική ήταν εμφανή. Προσωπικά μου φάνηκε πως εξυπνάδα της προς το παρόν «κόβει βόλτες» σε λάθος μονοπάτια, τα θέματά της δε με αφορούσαν, η βία των κειμένων της μου φαινόταν αχρείαστη και λίγο υπερβολική για το νεαρό της ηλικίας της. Τα προηγούμενα κείμενά της (και δεν προσμετρώ σ’ αυτά την έξοχη μετάφραση του Κέιβ Μπαλάντες για φόνους και άλλα τραγούδια [2006]) δε με αφορούσαν. Με τον αυθαίρετο τρόπο που κάτι που διαβάζουμε μας μιλά ή δεν μας μιλά. Όταν όμως μάς μιλά, μας απευθύνει το λόγο, μας ξεδιαλύνει πράγματα για τα δικά μας και μας φωτίζει καταστάσεις που έχουμε ζήσει ή που έχουμε σκεφτεί κι έχουμε βιώσει μέσα από τις ζωές των άλλων, καμιά φορά και πιο έντονα από την «πραγματική» μας ζωή. Ο μωβ μαέστρος, λοιπόν, γράφτηκε για μένα. Εννοώ ότι μου μίλησε από την πρώτη στιγμή. Και πιστεύω ότι είναι το καλύτερο βιβλίο της Νικολαΐδου.

Mνήμη Άγγελου Ελεφάντη

Διανοούμενος της ελληνικής ανανεωτικής κομμουνιστικής αριστεράς, δημοσιογράφος και συγγραφέας, ιστορικός, γνωστός ως εκδότης και διευθυντής του περιοδικού Ο πολίτης (του περιοδικού Ο δεκαπενθήμερος πολίτης και των ομώνυμων εκδόσεων), ιδρυτικό μέλος και αρθρογράφους της εφημερίδας Η Εποχή, μέλος του ΔΣ της εφημερίδας Η Αυγή, διευθυντής των «Ενθεμάτων: Γνώμες και Ιδέες, Λόγος και Τέχνες» της Κυριακάτικης Αυγής.

Μόλλυ Σουίνι

Θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας τη συγκίνηση και την ευχαρίστησή μου από την παράσταση Μόλλυ Σουίνι που παίζεται στην Πειραματική Σκηνή αυτόν τον καιρό. Συγγραφέας ο ιρλανδός Μπράιαν Φρίελ (ίσως κάποιοι θυμάστε στο ίδιο θέατρο την παράσταση Χορεύοντας στη Λούνασα).

Βιβλία τέχνης, φωτογραφικά λευκώματα

Henri Michaux (2008). Ονειροπολώντας με αφορμή αινιγματικές ζωγραφιές/μτφρ.-επίμετρο Μπίλη Βέμη. Αθήνα: Άγρα. σσ. 105

Περιδιάβαση σε έργα του ζωγράφου Ρενέ Μαγκρίτ από τον ποιητή και ζωγράφο Ανρί Μισό, σε εξαιρετική μετάφραση και με επίμετρο της ιστορικού τέχνης Μπίλης Βέμη. Η ίδια το ξεκίνησε ως εγχείρημα για να διαβάσει με τους φοιτητές και τις φοιτήτριές της περιγραφές έργων τέχνης προκειμένου να αποκτήσουν οπτικό γραμματισμό. Το έργο συνοδεύεται από 36 πίνακες του Μαγκρίτ και καθώς είναι καλογραμμένο είναι όντως μία καλή ιδέα να το χρησιμοποιήσουν και εκπαιδευτικοί που διδάσκουν τέχνη σε μεγάλα παιδιά.

Σημειωματάριο αναγνώσεων 1 (Νοέμβριος 2005)

Διάβασα με την ίδια ευχαρίστηση που διάβασα και τα προηγούμενα βιβλία της Μπριγκίτ Βαντερμπέκε το τελευταίο της: Η Αλμπέρτα βρίσκει καινούριο εραστή από τις εκδόσεις Μελάνι. Όπως και στα προηγούμενα βιβλία της που διαβάσαμε στα ελληνικά (Δείπνο με μύδια –η λογοτεχνική εκδοχή για την οικογένεια ως έναν ισχυρό ιδεολογικό μηχανισμό του κράτους– Αρκετά καλά –η απομυθοποίηση της αυτόματης μητρότητας και της συνεπαγόμενης από αυτήν χαράς– Στα λεφτά ή στη ζωή; –όπου η συγγραφέας εξηγεί γιατί τα λεφτά αγοράζουν ένα αντίγραφο της ζωής ουχί όμως και το πρωτότυπό της), η πρώην –ή μάλλον για πάντα– Ανατολικογερμανίδα συγγραφέας κλείνει τους λογαριασμούς με τη γενιά της (που είναι και δική μου γενιά) με αναφορές στα νεανικά «επαναστατικά» της χρόνια, στις ερωτικές και οικογενειακές σχέσεις και στη μητρότητα. Αρκετά μέχρι στιγμής για το «φεμινιστικό» μου ράφι στη βιβλιοθήκη μου. Αυτό που μου αρέσει στα βιβλία της Βαντερμπέκε, εκτός από το χιούμορ της που τσακίζει κόκαλα, είναι η ικανότητά της να διεισδύει στα καθημερινά και στα ανθρώπινα όσο και στα πολιτικά και τα μεγάλα με τον ίδιο τρόπο: χιούμορ αλλά όχι φτηνή ελαφράδα, νοσταλγία για όσα έζησε αλλά όχι και θυμό ή πίκρα. Όλα τα βιβλία της Βαντερμπέκε λειτουργούν ως μία διαδικασία ενηλικίωσης (δικής της και δικής μου).

Την τρίτη του έκδοση πραγματοποίησε αυτές τις μέρες το γνωστό στους μεγαλύτερους Στάλαγκ VI C: ημερολόγιο της ομηρίας του Όμηρου Πέλλα από τις εκδόσεις Γαβριηλίδη. Οι νεότεροι ας σπεύσουν να το προμηθευτούν και να το διαβάσουν. Το Στάλαγκ είναι από τα κείμενα που πρέπει να έχει διαβάσει κανείς, (όπως τα βιβλία του Δημήτρη Χατζή, λ.χ.), ως παρακαταθήκη ανθρωπιάς θα ήθελα να πω εάν η λέξη δεν είχε αποφορτιστεί από την πολλή και κακή χρήση. Το Στάλαγκ είναι η σημαντικότερη κατάθεση της νεολληνικής πεζογραφίας στο χώρο της αντιπολεμικής αφήγησης. Κορυφαία μαρτυρία για την ομηρία του συγγραφέα ως αριστερού σε στρατόπεδο συγκέντρωσης, το βιβλίο αυτό διαβάζεται και ως δοκίμιο για τη φιλία, καθώς ο Όμηρος Πέλλας, χρόνια μετά την επιστροφή του από την ομηρία αποφασίζει (το 1961) να καταθέσει τις εμπειρίες του από το στρατόπεδο. Το βιβλίο διαβάζεται και ως ελεγεία για τους χαμένους φίλους.

Μου χάρισαν, διάβασα απήλαυσα και χάρισα αφειδώς το Ο δρόμος για την Ομόνοια (εκδόσεις Πατάκη), συλλογική έκδοση ελλήνων ποιητών και πεζογράφων (Βαρβέρης, Βασιλικός, Γαλανάκη κ.ά.) τα έσοδα του οποίου θα διατεθούν σε δύο από τα θύματα της δολοφονικής ξενοφοβικής μανίας του Παντελή Καζάκου το 1999. Αξιέπαινη για πολιτικούς λόγους πρωτοβουλία του Σταύρου Κασιώτη αλλά και αξιόλογη ανθολόγηση παλιότερων κειμένων των συγγραφέων που δέχτηκαν την πρόσκληση να συμμετάσχουν σ’ αυτήν την έκδοση με παλιά κείμενά τους (σχεδόν όλοι), δηλώνοντας την αντίθεσή τους στην ξενοφοβία και το ρατσισμό.

Στη δεύτερη ποιητική του απόπειρα με τίτλο Η Βιογραφία του Χρόνου (1889-2004) στις εκδόσεις Γαβριηλίδης (η πρώτη στον ίδιο εκδότη με τίτλο: Χαιρετισμούς από την Ελλάδα), ο Βαγγέλης Ιντζίδης επιχειρεί την αυτοβιογρά-φησή του μέσω της παράθεσης (πραγματικής ή φανταστικής αδιάφορο) επικοινωνίας του με φίλους και με πολλαπλούς τρόπους: συμβατική και ηλεκτρονική επικοινωνία, σύγχρονη συνομιλία στο διαδίκτυο, κ.λπ. Στο παιχνίδι αυτό ο συγγραφέας χρησιμοποιεί τόσο τη διακειμενικότητα με άμεσο ή έμμεσο τρόπο όσο και πολλά διαφορετικά μεταξύ τους κειμενικά είδη, λογοτεχνικά και μη (ιστορικός, δοκιμιακός, φιλοσοφικός, ποιητικός, θεατρικός, λόγος, επιστολογραφία…). Όλα αυτά στην υπηρεσία της κατασκευής ενός προσωπικού αλλά όχι ερμητικά εσωστρεφούς ποιητικού αφηγήματος, καθώς οι πολιτικές και κοινωνικές αναφορές είναι γνωστές και σημαίνουσες.

Ελένη Χοντολίδου

Ένα μικρό ημερολόγιο για μεγάλα θέματα

Το βιβλίο του Αλβανού συγγραφέα Γκαζμέντ Καπλάνι Μικρό ημερολόγιο συνόρων (Λιβάνης, 2006, σσ. 187) είναι μία πρόκληση για τη λογοτεχνία μας (την ελληνική) και τη θεματολογία της. Να εξηγηθώ: ένας Αλβανός γεννημένος το 1967 περνάει τα σύνορα το 1991, δηλαδή σε ηλικία 24 χρόνων. Σπουδάζει στην Ελλάδα (Φιλοσοφική Σχολή), αφού πρώτα κάνει τις γνωστές δουλειές που κανένας Έλληνας δεν κάνει πια ευχάριστα, γράφει το διδακτορικό του στο Πάντειο Πανεπιστήμιο με θέμα τον λόγο των αλβανικών εφημερίδων για τους Έλληνες και τον αντίστοιχο των ελληνικών για τους Αλβανούς και αρθρογραφεί σε μεγάλη εφημερίδα τακτικά. Συντηρεί blog (δηλαδή ηλεκτρονική σελίδα-ημερολόγιο) με μεγάλη απήχηση και δημοσιεύει λογοτεχνικό βιβλίο στα ελληνικά. Δηλαδή ένας Αλβανός όχι «τουρίστας» αλλά ένας Αλβανός με διδακτορικό, πλήρως ενταγμένος στην ελληνική κοινωνία! Πλήρως; 

Του Σωφρόνη...

πατρίδα μου είναι οι φίλοι μου και σιγά-σιγά χάνω την πατρίδα μου

 

Λιτός βίος

Εγκαινιάζω τη σειρά: Λιτός Βίος, αφιερωμένη στον Γιάνη Βαρουφάκη που παλεύει τα απάλευτα. Η Παναγιά και όλες οι ευχές μας μαζί του. Γιατί αν δεν πετύχει δεν διάγω λιτό βίο, θα διάγω φτωχικό βίο

Λιτός Βίος 1 (4/2/2015)

Tην Παρασκευή το πρωί 11-3 παρουσιάζουν εν είδει εξέτασης οι φοιτήτριες και ο φοιτητής μου τις εργασίες τους στο μάθημα της Διδασκαλίας της Λογοτεχνίας. Με power point, υπουργέ μου αλλά και με ουσία... Και μετά 4-8, 4 υποψήφιοι διδάκτορες πάλι με χρήση τεχνολογίας παρουσιάζουν στο colloquium του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών την πρόοδο των εργασιών τους. Μικρά, ουσιαστικά βήματα μέσα στο χάος. Αυτό ξέρω, αυτό κάνω.