Ο κόσμος των Προσφυγικών με τον φακό του Γιώργου Λάνθιμου | inside story

Για άλλη μια φορά ανακινείται η ανάπλαση των Προσφυγικών της Αλεξάνδρας. Η Κοινότητα που συμβιώνει εκεί με βάση τις αρχές της αυτοδιεύθυνσης, της αλληλεγγύης και της συντροφικότητας είναι έτοιμη να παλέψει για τη συνέχιση της ζωής που έχει ανθίσει εκεί. Ο Γιώργος Λάνθιμος μας παραχωρεί τις φωτογραφίες που τράβηξε και συνοδεύουν το ρεπορτάζ μας.

Χρόνος ανάγνωσης: 9′

Περνώντας από την Αλεξάνδρας, στο ύψος του γηπέδου του Παναθηναϊκού, ένας ξένος επισκέπτης της Αθήνας μπορεί να σαστίσει. Ανάμεσα στα νέα γυαλιστερά κτίρια, μια παραφωνία. Μια σειρά από κτίρια άλλης εποχής μαρτυρούν το παρελθόν της πόλης που κάποτε νοιάστηκε να φροντίσει για τους πρόσφυγες που έφταναν κατά χιλιάδες κυνηγημένοι από τον πόλεμο. Όμως αυτό δεν είναι ένα μουσείο, έκθεμα της προσφυγικής εμπειρίας για παρατήρηση από ασφαλή απόσταση.

Παρά τη φαινομενική εγκατάλειψη αυτού του μνημείου, που κάποτε το κράτος αποφάσισε να γκρεμίσει, και αργότερα υποσχέθηκε πολλές φορές ότι θα σώσει, η ζωή εδώ ανθεί. Στα μπαλκόνια ανεμίζουν μπουγάδες, τα παράθυρα είναι στολισμένα με γλάστρες. Τα πανό και οι σημαίες στα μπαλκόνια, και οι χειρόγραφες και τυπωμένες ανακοινώσεις σε πολλές γλώσσες (αραβικά, κουρδικά, αγγλικά, ελληνικά) μαρτυρούν πόσοι διαφορετικοί κόσμοι συνυπάρχουν εκεί. Αν προχωρήσεις προς τα μέσα, θα δεις μια γεμάτη παιδική χαρά, έναν λαχταριστό φούρνο, μια κουζίνα που μοιράζει φαγητό σε άστεγους, ανθρώπους από όλον τον κόσμο που μοιράζονται τις δουλειές. Τα Προσφυγικά της Αλεξάνδρας δεν αντιστέκονται μόνο αρχιτεκτονικά στον γύρω εξευγενισμό, αλλά και στην πράξη, προτείνοντας έναν άλλον τρόπο συμβίωσης.

Τα οκτώ κτίρια που είναι γνωστά ως τα «Προσφυγικά της Αλεξάνδρας

[φωτογραφίες : Γιώργος Λάνθιμος]
g

Είναι η τρίτη φορά που γράφω για τα Προσφυγικά. Τα επισκέφθηκα πρώτη φορά στα τέλη της δεκαετίας του ‘90, όταν η κυβέρνηση ανακοίνωσε το γκρέμισμα τους και τη μετατροπή των 14,5 στρεμμάτων τους σε πάρκο αναψυχής (και η χούντα είχε αποφασίσει να τα κατεδαφίσει για να χτιστεί το Δικαστικό Μέγαρο, αλλά δεν υλοποίησε το σχέδιο). Τότε κάποιοι, κυρίως αρχιτέκτονες, όπως η Άννυ Βρυχέα

, έκαναν αγώνα για να αναδειχθεί η ιστορική τους ταυτότητα. Θυμάμαι ότι είχα θαυμάσει τα εργονομικά μικρά διαμερίσματα για τον έξυπνο σχεδιασμό τους. Ήταν και η πρώτη φορά που άκουγα για «ελληνικό μοντερνισμό».

Τα Προσφυγικά τελικά σώθηκαν, μάλλον επειδή δεν υπήρχε συγκεκριμένο σχέδιο για αυτά, εκτός από ασαφείς δηλώσεις περί πάρκου. Όμως οι περισσότεροι ιδιοκτήτες, κάποιοι από τους οποίους είχαν μετακομίσει σε ευρύχωρα διαμερίσματα στα προάστια ή είχαν μεταναστεύσει σε βόρειες χώρες, πείστηκαν να πουλήσουν στο Δημόσιο για να αποφύγουν την αναγκαστική απαλλοτρίωση, μοίρα που τελικά περίμενε κάποιους άλλους. Στο τέλος, 177 από τα 228 διαμερίσματα ανήκαν στην Κτηματική Εταιρεία του Δημοσίου, και άδειασαν. Οι 51 ιδιοκτήτες που είχαν αρνηθεί πεισματικά να πουλήσουν, πολέμησαν την ανάπλαση και δικαιώθηκαν. Το 2003, δύο κτιριακά συγκροτήματα, και στη συνέχεια, το 2009, και τα υπόλοιπα έξι, χαρακτηρίστηκαν από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο διατηρητέα «Διατηρητέα όλα τα προσφυγικά» | Το Βήμα. Τα Προσφυγικά δεν μπορούσαν πια να γκρεμιστούν.

α

Το Τεχνικό Επιμελητήριο και ο Δήμος Αθηναίων πρότειναν να δημιουργηθούν στο συγκρότημα Μουσείο για τον Ελληνισμό της Ανατολής, Κέντρο Βιωματικής Εκπαίδευσης Ανηλίκων, κοινωνική κατοικία και «θερμοκοιτίδα» νέων επιχειρήσεων, καθώς και ξενώνας συνοδών και ασθενών του παρακείμενου νοσοκομείου Άγιος Σάββας. Με την κρίση, το 2014 η Κτηματική Εταιρεία του Δημοσίου παρέδωσε τα διαμερίσματα της στο ΤΑΙΠΕΔ. Το ταμείο τα παρέδωσε στην Περιφέρεια Αττικής για να προχωρήσει στην ανακαίνισή τους και το 2018 συστάθηκε η Ανάπλαση Αθήνας ΑΕ (πλέον Ανάπλαση Δημοσίων Χώρων ΑΕ

2

Oklahoma!

Μαζί με τους 51 ιδιοκτήτες, απόγονους προσφύγων –κάποιοι από τους οποίους διαμένουν εκεί έως σήμερα ή τα υπενοικιάζουν– στα εγκαταλειμμένα από το κράτος κτίρια βρήκαν με τα χρόνια καταφύγιο καταληψίες άστεγοι, αναρχικοί, κούρδικες και τούρκικες οργανώσεις, άνθρωποι του περιθωρίου, τοξικοεξαρτημένοι, θύματα της οικονομικής και προσφυγικής κρίσης. Μαζί τους όμως και μαφίες που υπενοικίαζαν για όφελος τους άδεια διαμερίσματα και είχαν μετατρέψει σπίτια σε εργαστήρια παρασκευής του ναρκωτικού σίσα, εντυπωσιακά κάτω από τη μύτη της παρακείμενης ΓΑΔΑ!

ν

ν

Το 2010, κι αφού πλέον τα Προσφυγικά είχαν ξανακατοικηθεί μαζικά, κάποιοι άνθρωποι με πολιτική συνείδηση και εμπειρία αυτοοργάνωσης αποφάσισαν ότι θα ζούσαν όλοι μαζί, όμως με οργάνωση και κανόνες με βάση τις κοινές ανάγκες και προσανατολισμό στα ιδανικά της κοινοκτημοσύνης. Εξάλλου είμαστε πια στο 2010, όταν αντιμέτωποι με τη φτωχοποίηση συζητιόταν στο κέντρο της Αθήνας έννοιες όπως η άμεση δημοκρατία και η συλλογικότητα. Με πρωτοβουλία κάποιων αυτόνομων καταληψιών άρχισαν τα πρώτα βήματα για τη δημιουργία της Συνέλευσης των Κατειλημμένων Προσφυγικών (ΣΥ.ΚΑ.ΠΡΟ. Koινότητα Κατειλημμένων Προσφυγικών ) που σταδιακά εξελίχθηκε σε Κοινότητα των κατειλημμένων Προσφυγικών. Ψηλά σε ένα από τα κτίρια έγραψαν: «Κοινή γλώσσα η αλληλεγγύη».

ν

Έδιωξαν τη Μαφία και έκλεισαν τα εργαστήρια σίσα που προμήθευαν το κέντρο της Αθήνας, και ιδιαίτερα τις πιάτσες της Τοσίτσα και του Πεδίου του Άρεως. Οι χώροι μετατράπηκαν σε κοινόχρηστους χώρους, όπως το Κοινωνικό Κέντρο που στεγάζει τη βιβλιοθήκη Βιβλιοθήκη | ΣΥΚΑΠΡΟ και την εβδομαδιαία συνέλευση της Δευτέρας, όπου συζητιούνται όλα τα θέματα της Γειτονιάς, και τη Γυναικεία Δομή Γυναικεία Δομή | ΣΥΚΑΠΡΟ, ένα από τα πιο πετυχημένα εγχειρήματα της Κοινότητας, που ανέδειξε τις πατριαρχικές προβληματικές κι ενδυνάμωσε τις γυναίκες για να βρουν τη φωνή τους.

ζ

Μια διαφορετική Γειτονιά

Τη δεύτερη φορά Εσύ πού θα πήγαινες αν έχανες τα πάντα; | inside story που έγραψα για τα Προσφυγικά ήταν το 2020, με αφορμή ένα ντοκιμαντέρ The Refuge της Νατάσας Μπλάτσιου και του Νίκου Πηλού που κατέγραφε την ετερόκλητη ομάδα ανθρώπων που είχαν χάσει την πατρίδα τους, τη δουλειά τους, την οικογένεια τους, τη ζωή τους, την πίστη τους στο σύστημα και βρήκαν στα άδεια διαμερίσματα την εναλλακτική του να βρεθούν στον δρόμο.

Σήμερα, όμως, τα Προσφυγικά δεν είναι για μένα ούτε μνημείο, ούτε καταφύγιο, είναι μια Κοινότητα με μια πρόταση ζωής. Ένα πολύμορφο παζλ από ανθρώπους με διαφορετικό πολιτισμικό, θρησκευτικό και πολιτικό background που φροντίζουν ο ένας τον άλλον και λύνουν μόνοι τα προβλήματα τους, πάνω από 400 άτομα και αρκετοί διεθνιστές που περνούν για μικρά ή μεγάλα χρονικά διαστήματα.

ο

 β

Η οργάνωση της ζωής γίνεται κυρίως από ανθρώπους που ανήκουν στον αναρχικό-ελευθεριακό χώρο, όμως «εδώ δεν ζουν μόνο αναρχικοί και αναρχικές», εξηγούν μέλη της Κοινότητας. «Γιατί έτσι βρήκαμε την Κοινότητα κι έτσι συνεχίζουμε να τη χτίζουμε. Το μείγμα των κατοίκων ήταν και είναι ένα μωσαϊκό. Επιλέξαμε να συνοργανωθούμε στη βάση του συνομοσπονδισμού. Δεν επιβάλλουμε σε κανέναν και καμία να αλλάξει, θέλουμε να μπορούμε να υπάρξουμε μαζί εξελισσόμενες/οι συλλογικά. Οπότε κοιτάμε ποιο είναι το κοινό, όχι ποιο είναι αυτό που μας φέρνει σε απόσταση το διαφορετικό. Για παράδειγμα, όταν ξεκινήσαμε τη Γυναικεία Δομή, στην αρχή μαζευόμασταν γυναίκες από όλες αυτές τις εθνικότητες και γλώσσες να πιούμε τσάι και να πούμε τα προβλήματά μας. Είδαμε τι ανάγκες υπήρχαν και έτσι αρχίσαμε να ανταποκρινόμαστε στις ανάγκες αυτές. Ποτέ δεν λέμε, θα κάνουμε αυτό. Αναγνωρίζουμε την ανάγκη και φτιάχνουμε μια δομή για να ανταποκριθεί σε αυτή. Και μέσα από αυτή τη διαδικασία είδαμε ότι τα κοινά που έχουμε είναι πολύ περισσότερα από τις διαφορές. Με πολύ κόπο βέβαια, με πάρα πολλή δουλειά που δεν σταματάει ποτέ. Δουλεύοντας μέσα στην Κοινότητα, ακόμη κι όταν νομίζεις ότι δεν κάνεις κάτι για τον εαυτό σου, στην πραγματικότητα πάντα είναι για τον εαυτό σου. Γιατί είσαι μέρος της Κοινότητας, οπότε ό,τι γίνεται για την Κοινότητα γίνεται και για σένα».

 η

Σε αρκετά διαμερίσματα μέσα στα μπλοκ των πολυκατοικιών φιλοξενούνται Κούρδοι και Τούρκοι αντιστασιακοί και το κομμάτι αυτό στολίζει ένα γκραφίτι Δείτε το στο Χ με τον Iσλανδό διεθνιστή Χαουκούρ Χιλμάρσον Haukur Hilmarsson που σκοτώθηκε το 2018 στο Αφρίν κατά τον εμφύλιο της Συρίας. Είχε μείνει για ενάμιση χρόνο στα Προσφυγικά, ως μέλος της Κοινότητας. Απέναντι, ένα άλλο γκραφίτι τιμά τη σφαγή στο Σουρούτς Η Σφαγή του Σουρούτς | ΚΑΒΟΟΜ κοντά στο Κομπάνι το 2015, όταν έχασαν τη ζωή τους 32 Κούρδοι της νεολαίας του Socialist Party of the Oppressed από βομβιστική επίθεση αυτοκτονίας του Ισλαμικού Κράτους.

Τα Προσφυγικά είναι μία από τις μεγαλύτερες αυτο-οργανωμένες κοινότητες παγκοσμίως.

ν

Η Δομή Υγείας Δομή Υγείας | ΣΥΚΑΠΡΟ φροντίζει τους ηλικιωμένους και όσους χρειάζονται ψυχολογική υποστήριξη. Υπάρχουν γιατροί, νοσηλευτές, άτομα με ειδικό ενδιαφέρον στην υγεία, και υπάρχει χώρος και για εναλλακτικές θεραπείες όπως βελονισμός που γίνεται από φίλους των Προσφυγικών που προσφέρουν τις υπηρεσίες τους.

Η Δομή Τεχνικών Εργασιών κάνει τις επισκευές που απαιτούνται και τη συντήρηση των κτιρίων. Έχουν επισκευασθεί ήδη οι σωληνώσεις και αποχετεύσεις σε όλα σχεδόν τα κτίρια.

Η συλλογική κουζίνα και ο συλλογικός φούρνος Berkin Elvan Death of Berkin Elvan , που πήρε το όνομα του από τον 15χρονο Κούρδο που έπεσε νεκρός από ευθεία βολή αστυνομικού στο Γκεζί το 2013, λειτουργούν με βάρδιες που ορίζονται από όσους θέλουν να προσφέρουν στην κοινότητα ή ανταποδίδουν τη βραχεία φιλοξενία που τους προσφέρεται. Το ψωμί, ο μπακλαβάς και τα αρτοσκευάσματα του (ζύμη ατσμά, με τυρί, ζατάρ κ.ά.) είναι ονομαστά.

Κάθε Πέμπτη οι κάτοικοι τρώνε όλοι μαζί στη συλλογική κουζίνα της Κοινότητας και στο τέλος βλέπουν όποιον θέλει να μείνει μαζί τους βραχυπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα. Μια φορά την εβδομάδα γίνεται προβολή σινεμά για παιδιά κι ενήλικες, το καλοκαίρι υπαίθρια. Ένα περίπτερο, που είχε μετατραπεί σε κατοικία, ανακαινίστηκε και έγινε το συλλογικό καφενείο των Προσφυγικών.

 λ

ι

Εδώ ζουν σήμερα 50 περίπου παιδιά, από 4 μηνών έως 17 ετών. Ο βρεφονηπιακός σταθμός λειτουργεί τις πρωινές ώρες για να ενισχύσει τις μητέρες που εργάζονται και στο παιδικό στέκι Παιδικό στέκι | ΣΥΚΑΠΡΟ τα παιδιά κοινωνικοποιούνται και κάνουν τα απογεύματα ενισχυτικά μαθήματα. Στον ανοιχτό χώρο ανάμεσα στα κτίρια υπάρχει και μια μικρή παιδική χαρά. Γίνονται θεατρικά εργαστήρια και μαθήματα χορού.

Το περασμένο καλοκαίρι εγκαινιάστηκε ο πρώτος ξενώνας φιλοξενίας ασθενών καρκινοπαθών Ανοίγει ο πρώτος ξενώνας για καρκινοπαθείς και συνοδούς στα Προσφυγικά | in,gr σε συνεργασία με μέλη του Σωματείου Εργαζομένων του Αγίου Σάββα. Την ημέρα που επισκέφθηκα τα Προσφυγικά, γνώρισα την κυρία που φιλοξενείται με τη συνοδό της, μια όμορφη γυναίκα που με κέρασε κουλουράκια. Είναι από την επαρχία, δεν είχε πού να μείνει, ούτε τα 10 ευρώ τη βραδιά που χρεώνει ο ξενώνας της Εκκλησίας, και είδε τυχαία την πινακίδα του ξενώνα των Προσφυγικών απέναντι από την είσοδο του νοσοκομείου. Αυτή την στιγμή επισκευάζονται δύο ακόμα σπίτια για να μετατραπούν σε δομές φιλοξενίας.

μ

ξ

Η Κοινότητα έχει και τη δική της εσωτερική οικονομία. Στα εργαστήρια της Γυναικείας Δομής παρασκευάζονται μαρμελάδες, τουρσιά, σάλτσες και ράβονται καπνοθήκες που πουλιούνται για να καλυφθούν οι ανάγκες της. Αγρότες από τα μπλόκα της Λειβαδειάς στέλνουν τρόφιμα κάθε εβδομάδα που διαμοιράζονται σε κατοίκους σε ανάγκη από όλους του Αμπελοκήπους. Η Δομή Skipping συγκεντρώνει τρόφιμα που περισσεύουν στις λαϊκές για τον ίδιο σκοπό. Η Δομή Ρούχων έχει ρούχα και παπούτσια για όποιον έχει ανάγκη.

μ

Ποιος δεν θέλει τα Προσφυγικά;

Το 2019 η Ανάπλαση Αθήνας ΑΕ ανακίνησε Τα Προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας ετοιμάζονται να ζήσουν μια δεύτερη ζωή | Euronews το σχέδιο ανάπλασης, και η πρώην περιφερειάρχης Ρένα Δούρου παρέδωσε στον διάδοχο της τις μελέτες που πραγματοποιήθηκαν με δωρεά της Ελληνικά Πετρέλαια. Ο Πατούλης απάντησε Διαμάχη για τα προσφυγικά της Αλεξάνδρας | Η Καθημερινή ότι το έργο δεν ήταν έτοιμο προς δημοπράτηση, καθώς ο προϋπολογισμός του (10-12 εκατ.) δεν ήταν ρεαλιστικός, και ότι δεν είχε εξασφαλιστεί η συναίνεση όλων των ιδιοκτητών, ενώ εκκρεμούσε η τροποποίηση του ρυμοτομικού σχεδίου της περιοχής. Αποκάλυψε δε ότι για την Περιφέρεια προείχε να δημοπρατηθεί η κατασκευή υπογείου πάρκινγκ (δεν περιλαμβάνεται στη μελέτη). Τελικά η ανάπλαση εγκαταλείφθηκε για άλλη μια φορά.

Όμως ξαφνικά τον περασμένο Ιούνιο υπογράφηκε προγραμματική σύμβαση Η απόφαση μεταξύ της Περιφέρειας, του υπΠο και της ΔΥπΑ για την ανάθεση του έργου, κάτι που οι κάτοικοι αντιλήφθηκαν τον Δεκέμβριο, ενώ τα πρώτα δημοσιεύματα Ξεκινά το σχέδιο αξιοποίησης για τα Προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας | New Money βγήκαν στα μέσα Ιανουαρίου. Η προκήρυξη του διαγωνισμού υποτίθεται ότι θα γίνει μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2026 και η διάρκεια ολοκλήρωσης του έργου ορίστηκε σε 7 έτη, με δυνατότητα παράτασης για 4 ακόμη. Η Κοινότητα πιστεύει ότι η εκκένωση θα επιχειρηθεί το καλοκαίρι.

κ

Οι κάτοικοι είναι αποφασισμένοι να παλέψουν για να διατηρήσουν τα σπίτια τους (πολλοί δεν έχουν αλλού να ζήσουν) και να σταματήσουν τον εξευγενισμό των Προσφυγικών – και κάποιοι είναι διατεθειμένοι να φτάσουν έως τέλους. Ο Αριστοτέλης Χαντζής βρίσκεται σήμερα στην 40η ημέρα της απεργίας πείνας του. Σύμφωνα με ανακοίνωση, ήδη από την 30η μέρα οι γιατροί προειδοποιούν ότι βρίσκεται αντιμέτωπος με κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών. Το επόμενο διάστημα σε απεργία πείνας θα μπουν και άλλοι κάτοικοι.

δ

σ

Η Κοινότητα ζητά την ακύρωση της σύμβασης, την παραμονή όλων των κατοίκων στα σπίτια τους και την ανάληψη της αποκατάστασης των κτιρίων από την ΑΜΚΕ «Κάτοικοι και Φίλοι Προσφυγικών Λ. Αλεξάνδρας», χωρίς τη χρήση δημοσίου χρήματος, ενώ τρέχει την καμπάνια #SaveProsfygika saveprosfygika.gr . «Τα κτίρια έχουν αντέξει δύο μεγάλους σεισμούς και δεν υπάρχει ούτε μια διαγώνια ρωγμή» λένε. «Αυτό αποδεικνύει ότι η στατική επάρκεια είναι πολύ καλή. Τα εξωτερικά, τα επιχρίσματα, τα μπαλκόνια και οι ταράτσες, φυσικά χρειάζονται επισκευή. Και μπορούμε να τα φτιάξουμε εμείς, η ίδια η Κοινότητα. Γι’ αυτό έχει συσταθεί και η ΆΜΚΕ, στο μητρώο φίλων της οποίας μπορεί να εγγραφεί όποιος και όποια θέλει. Τα σπίτια υπάρχουν εξάλλου χάρη στην προσωπική μας έως τώρα εργασία». Στο πλευρό της Κόινότητας βρίσκονται καθηγητές Αρχιτεκτονικής και το Τμήμα Αττικής του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων Όχι στην εκκένωση των Προσφυγικών Λ.Αλεξάνδρας με το πρόσχημα της «κοινωνικής κατοικίας» | ΣΑΔΑΣ Τμήμα Αττικής

ν

κ

Το Σάββατο έγινε στο κέντρο της Αθήνας πορεία Πορεία αλληλεγγύης για τα προσφυγικά της λεωφόρου Αλεξάνδρας | Τα Νέα υπέρ της διατήρησης της λειτουργίας της Κοινότητας. Όμως πολύς κόσμος δεν γνωρίζει τι έχει γίνει στα Προσφυγικά ή τι ζητά η ΣΥΚΑΠΡΟ καθώς τα μέσα δεν ασχολούνται με το θέμα, εκτός από κάποια κάλυψη της πορείας της υγείας του απεργού πείνας. Εξάλλου το κράτος ποτέ δεν επιχείρησε να συζητήσει με τους αυτοοργανωμένους κατοίκους.

ψ

 

σ

Η προκήρυξη της ανάπλασης έχει όριο έντεκα ετών για την ολοκλήρωση της. Κανείς δεν λέει πού θα πάνε οι σημερινοί κάτοικοι αυτά τα έντεκα χρόνια ή με ποια κριτήρια θα επιλεγούν όσοι θα απολαύσουν το καθεστώς κοινωνικής κατοικίας για το οποίο, σημειωτέων, δεν υπάρχουν ούτε κριτήρια, ούτε φορέας. Σε έντεκα χρόνια πολλά μπορούν να συμβούν. Ίσως τότε λίγοι θα θυμούνται τη συντροφικότητα και αυτο-οργάνωση που απόλαυσαν κάποτε κάποιοι που πήραν τη ζωή τους στα χέρια τους. Μπορεί ακόμα και να έχει ξεχαστεί ο σκοπός της ανάπλασης. Και τότε τα Προσφυγικά θα έχουν χαθεί για πάντα, θύμα του εξευγενισμού. Και θα γίνουν κάτι άλλο, ψεύτικο, μια βιτρίνα που δεν θα ενοχλεί πια το μάτι των τουριστών. Ίσως είναι στο χέρι μας να μην το αφήσουμε να συμβεί.

Η προκήρυξη της ανάπλασης έχει όριο έντεκα ετών για την ολοκλήρωση της. Κανείς δεν λέει πού θα πάνε οι σημερινοί κάτοικοι αυτά τα έντεκα χρόνια ή με ποια κριτήρια θα επιλεγούν όσοι θα απολαύσουν το καθεστώς κοινωνικής κατοικίας για το οποίο, σημειωτέων, δεν υπάρχουν ούτε κριτήρια, ούτε φορέας. Σε έντεκα χρόνια πολλά μπορούν να συμβούν. Ίσως τότε λίγοι θα θυμούνται τη συντροφικότητα και αυτο-οργάνωση που απόλαυσαν κάποτε κάποιοι που πήραν τη ζωή τους στα χέρια τους. Μπορεί ακόμα και να έχει ξεχαστεί ο σκοπός της ανάπλασης. Και τότε τα Προσφυγικά θα έχουν χαθεί για πάντα, θύμα του εξευγενισμού. Και θα γίνουν κάτι άλλο, ψεύτικο, μια βιτρίνα που δεν θα ενοχλεί πια το μάτι των τουριστών. Ίσως είναι στο χέρι μας να μην το αφήσουμε να συμβεί.

κξ

Πηγή: Ο κόσμος των Προσφυγικών με τον φακό του Γιώργου Λάνθιμου | inside story

Κοινή δήλωση 100 νομικών για την επίθεση στο Ιράν: Να μην αποδεχτούμε τον νόμο της ζούγκλας – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Κοινή δήλωση υπογράφουν περισσότεροι από 100 νομικοί, καταγγέλλοντας την επίθεση των ΗΠΑ-Ισραήλ ενάντια στο Ιράν.
Image

Αναλυτικά:

«Παρακολουθούμε από τις 28.2.2026 ένα μεγάλο μέρος των πολιτικών δυνάμεων και τα ΜΜΕ της χώρας , να αντιμετωπίζουν θετικά την επίθεση των ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν, να την παρουσιάζουν είτε σαν νόμιμη είτε σαν αναγκαία , να αδιαφορούν για τις εκατόμβες νεκρών που προκαλεί, ενώ καταδικάζουν τα απαντητικά πλήγματα σε αμερικανικές και Ισραηλινές εγκαταστάσεις.

Είμαστε υποχρεωμένοι να σημειώσουμε ότι :

  • Το Ιράν δέχθηκε απρόκλητη επίθεση από ΗΠΑ και Ισραήλ, ενώ βρίσκονταν σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις και είχε αποδεχθεί περιορισμό νόμιμων δικαιωμάτων του με αντάλλαγμα την άρση κάποιων από τις παράνομες «κυρώσεις» που του έχουν επιβάλλει οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους. Η επίθεση αυτή αποτελεί προσβολή της κυριαρχίας ενός ανεξάρτητου κράτους και παράβαση των θεμελιωδών διατάξεων του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ . Ταυτόχρονα συνιστά το έγκλημα της επίθεσης όπως αυτό τυποποιήθηκε στο καταστατικό του διεθνούς δικαστηρίου της Νυρεμβέργης και σχετικά πρόσφατα στο καταστατικό του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ) στο οποίο έχουν προσχωρήσει όλοι οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι των ΗΠΑ που σήμερα υποστηρίζουν με διάφορους τρόπους το έγκλημα αυτό.
  • Η δόλια εξόντωση του αρχηγού του κράτους και μελών της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας, ταυτόχρονα με την έναρξη ακήρυχτου και απρόκλητου πολέμου, αποτελεί έγκλημα πολέμου που τυποποιείται στο άρθρο 8 § 1α του καταστατικού του ΔΠΔ , παραβιάζει τα διεθνή έθιμα διεξαγωγής του πολέμου αλλά και το μίνιμουμ των κατακτήσεων του ανθρώπινου πολιτισμού που οφείλουν να τηρούν οι εμπόλεμοι.
  • Η σκόπιμη, με χρήση όπλων μεγάλης ακρίβειας και μέσων εντοπισμού του “στόχου”, δολοφονία αμάχων, όπως η εξόντωση 168 μαθητριών δημοτικού σχολείου, η εξόντωση αθλητικής ομάδας κοριτσιών, ο βομβαρδισμός πλήθους σε πλατείες ή σε κατοικίες αποτελεί έγκλημα κατά της ανθρωπότητας ( άρθρο 7 §1α καταστατικού ΔΠΔ) αλλά και παράβαση διεθνούς εθίμου.
  • Ο βομβαρδισμός χημικών και πυρηνικών εγκαταστάσεων , από τις οποίες μπορεί να προκύψει έκλυση επικίνδυνων για τον άνθρωπο ουσιών, όπως ήδη έγινε στην Τεχεράνη και σε άλλες Ιρανικές πόλεις απαγορεύεται ρητά από το άρθρο 56 του 1ου πρόσθετου πρωτοκόλλου των συμβάσεων της Γενεύης (1977) και αποτελεί έγκλημα πολέμου.
  • Ο βομβαρδισμός μη στρατιωτικών υποδομών αναγκαίων για τη ζωή είναι επίσης έγκλημα πολέμου.

Αυτά τα εγκλήματα δεν μπορούν να δικαιολογηθούν με επίκληση το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Κάθε χώρα δικαιούται να έχει πυρηνικό πρόγραμμα για ειρηνικούς σκοπούς.

Ο πόλεμος δεν δικαιολογείται ούτε από την αόριστη επίκληση των επιτιθέμενων ότι το Ιράν σκοπεύει να αποκτήσει πυρηνικά όπλα. Τον ίδιο ισχυρισμό προβάλουν συνεχώς εδώ και είκοσι περίπου χρόνια χωρίς ποτέ να παρουσιάσουν οποιαδήποτε απόδειξη , οπότε οφείλουμε να αναγνωρίσουμε ότι πρόκειται για πρόσχημα . Οφείλουμε να σημειώσουμε όμως , πως το Ιράν έχει υπογράψει τη συνθήκη για τη μη διάδοση των πυρηνικών ενώ το Ισραήλ είναι ένα από τα τέσσερα κράτη του κόσμου που δεν την έχουν υπογράψει και το μόνο που δεν αναγνωρίζει ρητά ότι κατέχει πυρηνικά ούτε δίνει σχετικές πληροφορίες στους διεθνείς οργανισμούς.

Κανένας πόλεμος δεν νομιμοποιείται για αλλαγή καθεστώτος ή επειδή ο επιτιθέμενος δεν ικανοποιείται από το εσωτερικό πολιτειακό σύστημα , την εσωτερική πολιτική, τις θρησκευτικές πεποιθήσεις της ηγεσίας ή το ρόλο του κλήρου στη δημόσια ζωή .

Ακόμη και άδικα ή αδικαιολόγητα μέτρα καταστολής στο εσωτερικό οποιασδήποτε χώρας δεν παρέχουν σε άλλες δικαίωμα κήρυξης πολέμου ή επιβολής μονομερών καταναγκαστικών μέτρων . Ο Καταστατικός Χάρτης (ΚΧ) του ΟΗΕ κατοχυρώνει την κυρίαρχη ισότητα μεταξύ των κρατών και δεν αναγνωρίζει σε κανένα κράτος ρόλο χωροφύλακα των υπολοίπων. Η επιδίωξη παγκόσμιας ηγεμονίας από μια δύναμη, όσο ισχυρή και αν είναι, δεν είναι ούτε θεμιτή ούτε σύμφωνη με το πνεύμα του ΚΧ.

Το Συμβούλιο Ασφαλείας είναι το μόνο αρμόδιο όργανο στην υφιστάμενη διεθνή τάξη για να αποφασίσει επιβολή κυρώσεων ή λήψη στρατιωτικών μέτρων.

Καλούμε για άμεση διακοπή της επίθεσης κατά του Ιράν . Η απόρριψη του διεθνούς δικαίου από τους επιτιθέμενους δεν πρέπει να οδηγήσει στην αποδοχή του νόμου της ζούγκλας . Το διεθνές δίκαιο πρέπει να παραμείνει το ελάχιστο κοινό πλαίσιο συμβίωσης των κρατών και να αντιμετωπιστεί από κοινού κάθε προσπάθεια επιβολής του δικαίου του ισχυρότερου.

Υπογραφές

[οι υπογράφοντες είναι δικηγόροι Αθήνας εκτός αν δηλώνεται διαφορετικά]

  1. Αγγελάκη Χρυσούλα, δικηγόρος Θεσσαλονίκης
  2. Αγγελάκης Γιάννης
  3. Αγγελοκωστοπούλου Νίκη
  4. Αδαμάκη Μαρία
  5. Αμοργιανού Σοφία
  6. Παναγιώτης Αντωνίου
  7. Νίκος Αφαλωνιάτης, Δικηγόρος Πάτρας
  8. Τάκης Βιδάλης, Δικηγόρος, Επιστ. συνεργάτης ΕΕΒΤ, Μέλος EGE/EC
  9. Γεώργιος Βλάχος
  10. Βενίρα Βραζιτούλη
  11. Βούλα Γιαννακοπούλου
  12. Βλόντζου Ολγα , δικηγόρος Θεσσαλονίκης
  13. Τάκης Γατσόπουλος, δικηγόρος Τρίπολης
  14. Βαγγέλης Γιοσμάς
  15. Μαρίνα Γκάτα
  16. Εφη Δούση ,δικηγόρος Καλαμάτας
  17. Σωτήρης Δρίτσος
  18. Αλεξάνδρα Ζορμπαλά
  19. Γεώργιος-Ορέστης Ζούμπος, δικηγόρος Λαμίας
  20. Σπύρος Ζούμπος
  21. Ασημίνα Ηλιοπούλου
  22. Σαράντος Θεοδωρόπουλος
  23. Γιώργος Κακαρνιάς
  24. Θανάσης Καμπαγιάννης
  25. Αστέριος Καναβός
  26. Ευαγγελία Κανατάκη
  27. Ελένη Κατσαούνη
  28. Κατσάς Αντώνης, δικηγόρος Καλαμάτας
  29. Νικολέτα Καψή
  30. Γιώργος Κολοβός
  31. Παναγιώτης Κολοβός
  32. Ειρήνη Κολοκοτρωνάκη
  33. Παυλίνα Κοντογεωργοπούλου, δικηγόρος Πειραιά
  34. Αλκηστις Κορόβηλα
  35. Ευγενία Κουνιάκη
  36. Πέγκυ Κουτσουβέλη
  37. Μαρία Κουφοπούλου
  38. Αρης Λαμπρόπουλος
  39. Γιάννης Λυκοτόμαρος
  40. Κυριάκος Μακαρώνας
  41. Ηλίας Μανώλης
  42. Σταυρούλα Μαρτίκου
  43. Αναστασία Ματσούκα
  44. Ολγα Μοσχοχωρίτου
  45. Αγγελος Μουρίκης, δικηγόρος Αιγίου
  46. Χρήστος Μπακέλας, δικηγόρος Θεσσαλονίκης
  47. Κρυσταλλία Μπακτή
  48. Δημήτρης Μπελαντής
  49. Γιώργος Μπίκος
  50. Νικόλας Νικολέας-Μπερμπατιώτης
  51. Χρήστος Ξαγοράρης
  52. Σπύρος Ξενίδης
  53. Βασιλική Οικονόμου
  54. Στέλλα Πατρώνα δικηγόρος Πειραιά
  55. Γεωργία Παλαιολόγου
  56. Παλαιολόγος Παλαιολόγος
  57. Μαριορή Παναγιωτοπούλου
  58. Νίκη Παπά
  59. Κώστας Παπαδάκης
  60. Βασίλης Παπαδόπουλος
  61. Διονυσία Παπαδοπούλου
  62. Ηλιάνθη Παπαρρίζου
  63. Πατρίκιος Πατρικουνάκος
  64. Δώρα Πετσετίδη
  65. Ματίνα Πούλου
  66. Αικατερίνη Πουρναρά
  67. Νότα Πρωτονοταρίου
  68. Γιάννης Ραχιώτης
  69. Βίκυ Ρούπακα
  70. Ταξιάρχης Σαραντόπουλος
  71. Δημήτριος Σαραφιανός
  72. Χριστίνα Σβανά
  73. Ιωάννα Σιούπουλη
  74. Μαρία Σιρέτη
  75. Αννέτα Σούλου
  76. Χρήστος Σοφός
  77. Δημήτρης Σπάθας
  78. Αγγελική Στάθη
  79. Αγγελική Σταμούλη
  80. Θόδωρος Συμεωνίδης
  81. Μαρία Στέφου, Δικηγόρος Πατρών
  82. Έφη Τελλη, Δικηγόρος Θεσσαλονίκης
  83. Θέμης Τζίμας, δικηγόρος Θεσσαλονίκης- πανεπιστημιακός
  84. Μαρία Τζώρτζη
  85. Ειρήνη Μαρία Τσαλουχίδη
  86. Αρτεμις Τσιάκκα
  87. Λένα Τσιλιμίγκρα
  88. Καλίτσα Τσιπετού
  89. Αθανασία Τριανταφυλλοπούλου
  90. Ευάγγελος Τριμπόνιας
  91. Μαρίνα Τσαμουρά
  92. Κατερίνα Τσαποπούλου
  93. Γιώργος Τσούτσουβας
  94. Δημήτρης Τσούτσουβας
  95. Αμαλία Χαβελέ
  96. Σοφία Χανή
  97. Γερασιμούλα Χαραλάμπους
  98. Γιάννης Χατζηαντωνίου
  99. Στάθης Χατζόπουλος»

Πηγή: Κοινή δήλωση 100 νομικών για την επίθεση στο Ιράν: Να μην αποδεχτούμε τον νόμο της ζούγκλας – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Τρία χρόνια μετά τα Τέμπη, στη σήραγγα βρέχει αλάτι – R•U

Τρία χρόνια μετά το δυστύχημα στα Τέμπη, το πιο σύγχρονο τμήμα της σιδηροδρομικής γραμμής Αθήνα – Θεσσαλονίκη, που κατασκευάστηκε από την Κοινοπραξία ΑΚΤΩΡ – ΑΒΑΞ – ΤΕΡΝΑ, βρίσκεται σε «πάρα πολύ προβληματική κατάσταση», σύμφωνα με εσωτερικά έγγραφα του ΟΣΕ που αποκαλύπτουμε. Μηχανικός του έργου προειδοποιεί ότι η έλλειψη συντήρησης μπορεί να οδηγήσει στο μοιραίο. Δημοσίως, ο ΟΣΕ υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει ζήτημα ασφάλειας, ενώ η Κοινοπραξία των εταιρειών που έχει την ευθύνη της υποχρεωτικής συντήρησης δεν απάντησε στα ερωτήματά μας. Το δεύτερο ρεπορταζ της συνεργασίας Reporters United, Solomon, Forensic Architecture Initiative Athens για τον ελληνικό σιδηρόδρομο.

13 Μαρτίου 2026 Ευρυδίκη Μπερσή

Editing: Χριστόφορος Κάσδαγλης, Ηλιάνα Παπαγγελή

Όπως ακριβώς συνέβαινε πριν τα Τέμπη, έτσι και σήμερα στον σιδηρόδρομο συγκρούονται δύο διαφορετικές πραγματικότητες: οι επίσημες δηλώσεις που διαβεβαιώνουν ότι δεν υπάρχει ζήτημα ασφαλείας και οι εσωτερικές προειδοποιήσεις που αναφέρουν ακριβώς το αντίθετο.

«Αν την αφήσεις έτσι ασυντήρητη τη γραμμή, θα σου φύγει. Και κάποια στιγμή θα συμβεί το μοιραίο», λέει στο Reporters United ο μηχανικός Βασίλης Θεοδώρου, που ήταν ώς τα τέλη Δεκεμβρίου του 2025 υπεύθυνος για τη γραμμή στο πιο καινούριο τμήμα του άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη, τα 105 χιλιόμετρα στην κεντρική Ελλάδα (Τιθορέα – Δομοκός) που κατασκεύασαν οι εταιρείες ΑΚΤΩΡ – ΑΒΑΞ – ΤΕΡΝΑ και δόθηκαν στην κυκλοφορία το 2018. Ο κ. Θεοδώρου αποφάσισε με δισταγμό να μιλήσει δημόσια – τις περισσότερες προειδοποιήσεις του τις έχει στείλει με εσωτερική αλληλογραφία: εκατοντάδες μέιλ, όπως λέει.

Στηρίξτε την ανεξάρτητη δημοσιογραφία του Reporters United εδώ.

Από τη μαρτυρία του έμπειρου στελέχους προς το Reporters United, το Solomon και τη Forensic Architecture Initiative Athens, αλλά και με τη βοήθεια εσωτερικών εγγράφων και φωτογραφιών που φέρνουμε για πρώτη φορά στη δημοσιότητα, προκύπτει ότι η γραμμή έχει αφεθεί κατά το μεγαλύτερο μέρος χωρίς συντήρηση. Ακόμη και όταν επισημαίνεται ότι υπάρχει κίνδυνος για την ασφάλεια, οι επισκευές καθυστερούν επειδή οι εταιρείες που έχουν την υποχρέωση της συντήρησης ζητούν επιπλέον αμοιβή. Απαντώντας στα ερωτήματά μας, η ηγεσία του ΟΣΕ αρνήθηκε την ύπαρξη προβλημάτων ασφαλείας και υποστήριξε ότι «όποια βλάβη ανακύπτει σε οποιοδήποτε από τα συστήματα επιδιορθώνεται αμέσως».

Μέσα στη σήραγγα χρειάζονται γαλότσες και ομπρέλα

Η σήραγγα Καλλιδρόμου, ανάμεσα στη Λιβαδειά και τη Λαμία, είναι η μεγαλύτερη σιδηροδρομική σήραγγα της χώρας – εννέα χιλιόμετρα. Ο πρώτος διαγωνισμός για την κατασκευή της προκηρύχθηκε το 1997. Το 2006 οι εταιρείες ΑΚΤΩΡ, ΑΒΑΞ και ΤΕΡΝΑ (οι ίδιες που αργότερα ανέλαβαν τη Σύμβαση 635) δεσμεύθηκαν να την ολοκληρώσουν σε 40 μήνες- που με τις παρατάσεις έγιναν 20 χρόνια. Όταν πια πλησίαζε η ώρα να παραδοθεί η σήραγγα το 2017, ο ίδιος ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΡΓΟΣΕ παραδέχτηκε ότι το έργο έχει γίνει «το πιο σύντομο ανέκδοτο στις Βρυξέλλες». Σήμερα αποκαλύπτουμε ότι στη σήραγγα εισέρχονται νερά και άλατα ικανά να διαβρώνουν μέταλλα και ηλεκτρονικό εξοπλισμό. Το ίδιο, σε μικρότερο βαθμό, συμβαίνει και λίγα χιλιόμετρα βορειότερα, στη σήραγγα Όθρυος, τη δεύτερη μεγαλύτερη της χώρας.

Image
Για το τμήμα Τιθορέα-Δομοκός (Σύμβαση 635 του 2013), οι εταιρείες ΑΚΤΩΡ ΑΒΑΞ ΤΕΡΝΑ έλαβαν 374 εκατομμύρια ευρώ συν ΦΠΑ. Με προηγούμενες συμβάσεις, η ΑΚΤΩΡ κατασκεύασε τη σήραγγα Όθρυος και οι ΑΚΤΩΡ ΑΒΑΞ ΤΕΡΝΑ τη σήραγγα Καλλιδρόμου. 

«Η μακροσκοπική εικόνα που παρουσιάζει το έργο είναι πάρα πολύ προβληματική»,  ανέφερε έκθεση επιθεώρησης του Μαΐου του 2025, περιγράφοντας νερά στο δάπεδο της σήραγγας Καλλιδρόμου, παχιά στρώση αλάτων που καλύπτει τη γραμμή, καλώδια βουτηγμένα στα νερά και ηλεκτρονικό εξοπλισμό βιδωμένο σε τοίχους στους οποίους κυλάει νερό με άλατα.

Image
Η γραμμή μέσα στη σήραγγα του Καλλιδρόμου κολυμπάει στα άλατα. Σύμφωνα με χημική ανάλυση, πρόκειται για άλατα ιδιαίτερα διαβρωτικά. Φωτογραφία από τον Μάιο του 2025. Σήμερα ο ΟΣΕ υποστηρίζει ότι τα άλατα έχουν καθαριστεί. Πηγή: Κλιμάκιο επιθεώρησης ΤΕΕΠΕ

Σε μήκος 300-400 μέτρων, «τα περισσότερα αν όχι όλα τα φρεάτια καλωδίων είναι πλημμυρισμένα ολοσχερώς με νερό», αναφέρει το έγγραφο, ζητώντας «άμεση επέμβαση από τον Ανάδοχο» [δηλαδή την Κοινοπραξία ΑΚΤΩΡ – ΑΒΑΞ – ΤΕΡΝΑ] για άντληση νερών από τα φρεάτια καλωδίων και απόφραξη του συστήματος αποστράγγισης. Σύμφωνα με την έκθεση της επιθεώρησης, αυτή η εικόνα δεν θα είχε εμφανιστεί αν η συντήρηση γινόταν κανονικά. «Στα πλαίσια της συντήρησης έπρεπε ούτως ή άλλως να έχει προβεί σε αυτές τις εργασίες ο Ανάδοχος και να διατηρεί το αποστραγγιστικό δίκτυο των σηράγγων καθαρό και λειτουργικό», αναφέρει η έκθεση.

Image
Φραγμένο φρεάτιο μέσα στη σήραγγα Καλλιδρόμου. Η έκθεση επιθεώρησης από τον Μάιο του 2025 αναφέρει ότι τα περισσότερα αν όχι όλα τα φρεάτια καλωδίων είναι πλημμυρισμένα ολοσχερώς με νερό.

Δεν ήταν η πρώτη φορά που ο ΟΣΕ ζητούσε από τις εταιρείες που έχουν αναλάβει τη συντήρηση του έργου να κάνουν τη δουλειά τους. Είχε προηγηθεί, τον Μάρτιο του 2025, άλλη επιθεώρηση στη σήραγγα Όθρυος, που είχε εντοπίσει παρόμοια προβλήματα. Αλλά, όπως φαίνεται από εσωτερικά έγγραφα, οι εταιρείες ζητούσαν να πληρωθούν έξτρα. Το αίτημα της Κοινοπραξίας για νέα χρηματοδότηση περιγράφεται σε επιστολή του τότε Διευθύνοντος Συμβούλου του ΟΣΕ Παναγιώτη Τερεζάκη, με ημερομηνία 14 Μαΐου 2025. «Μας ενημερώσατε […] ότι απαιτείται στοχευμένη διερεύνηση, μελέτη και χρηματοδότηση», γράφει ο κ. Τερεζάκης. Όπως θα δούμε παρακάτω, το αίτημα αποζημίωσης παραμένει και σήμερα σε εκκρεμότητα.

Ο κ. Τερεζάκης επισημαίνει ότι το να μη μένουν οι σήραγγες πλημμυρισμένες και καλυμμένες με άλατα είναι ζήτημα ασφαλείας και ζητάει να ξεβουλώσουν τα φρεάτια «για λόγους ασφάλειας της κυκλοφορίας» και για «αποφυγή δυσμενών συνεπειών». Στα τέλη Σεπτεμβρίου του 2025, νέα επιστολή με την υπογραφή του Γενικού Διευθυντή Λειτουργίας Δικτύου του ΟΣΕ Ευάγγελου Χριστογιάννη δείχνει ότι ώς τότε δεν είχε γίνει το παραμικρό.

Image
«Θα θέλαμε να σας υπενθυμίσουμε ότι εκκρεμεί η επίλυση των ακόλουθων προβλημάτων», γράφει ο Γενικός Διευθυντής Λειτουργίας Δικτύου Ευάγγελος Χριστογιάννης στις 23 Σεπτεμβρίου 2025. 

Αυτή είναι η εσωτερική εικόνα. Ας δούμε τώρα τι είπε δημοσίως ο ΟΣΕ όταν υποχρεώθηκε να σταματήσει να αποσιωπά το θέμα επειδή τους ρωτήσαμε. «Το ζήτημα εμφάνισης των αλάτων δεν επάγεται κίνδυνο για τη σιδηροδρομική επιδομή, ενώ, όποιες τυχόν βλάβες εμφανίζονται, αυτές αντιμετωπίζονται αμέσως», ανέφερε γραπτή απάντηση του Διευθυντή Μελετών και Έργων Δημήτρη Κουτσούκου στο Reporters United.

«Το ζήτημα εμφάνισης αλάτων είναι τοπικό φαινόμενο ορισμένων περιοχών των ορεινών όγκων Καλλιδρόμου και Όθρυος, που μέσα από το δίκτυο αποστράγγισης των σηράγγων, καθιζάνουν τα άλατα με αποτέλεσμα την τοπική έμφραξη φρεατίων ή τμημάτων του συλλεκτήριου αγωγού. Με συγκεκριμένη μεθοδολογία που εφαρμόζεται όλα τα χρόνια λειτουργίας των σηράγγων, αντιμετωπίζεται το φαινόμενο στο πλαίσιο των εργασιών συντήρησης».

Ο κ. Κουτσούκος πρόσθεσε «ότι ο καθαρισμός των αλάτων έχει ολοκληρωθεί» και ότι οι εταιρείες «έχουν υποβάλει σχετικό αίτημα αποζημίωσης, το οποίο εξετάζεται». «Ο καθαρισμός των αλάτων έχει σημαντικό κόστος, λόγω του μεγάλου μήκους των σηράγγων (περίπου €100.000 κάθε φορά)», σημείωσε ο ίδιος.

Η μάχη για τα εγχειρίδια

Με βάση τη νομοθεσία οι εταιρείες δικαιούνται αποζημίωση αν οι βλάβες έχουν προέλθει από τη χρήση, όχι αν οφείλονται στην κατασκευή. Σύμφωνα με τον κ. Θεοδώρου, ο ΟΣΕ αδυνατεί να επιβάλει τον σεβασμό σε αυτόν τον όρο. «Τους γράψαμε κάποιες παρατηρήσεις για το πώς πρέπει να γίνει η συντήρηση. Μας ξανάστειλαν [σ.σ.: οι εταιρείες] πίσω το εγχειρίδιο συντήρησης, χωρίς να έχουν ενσωματώσει τίποτα», λέει.

Όπως φαίνεται από το έγγραφο του Διευθυντή Δικτύου Ευάγγελου Χριστογιάννη, στα τέλη Σεπτεμβρίου του 2025 τα εγκεκριμένα εγχειρίδια συντήρησης ακόμη αναζητούνταν. «Παρακαλούμε να επιβεβαιώσετε ότι οι εργασίες υποχρεωτικής συντήρησης όλων των υποσυστημάτων της σύμβασης εκτελούνται κανονιστικά και σύμφωνα με τα εγκεκριμένα εγχειρίδια συντήρησης, τα οποία και να μας αποστείλετε», αναφέρει το ίδιο.

Ρωτήσαμε τον ΟΣΕ αν σήμερα (Μάρτιος 2026, 15 μήνες μετά την έναρξη της περιόδου υποχρεωτικής συντήρησης) υπάρχουν ή όχι εγχειρίδια συντήρησης στα οποία οι εταιρείες έχουν αποδεχτεί τα αιτήματα του ΟΣΕ. Δεν λάβαμε επίσημη απάντηση, ενώ ανεπισήμως η φράση που χρησιμοποιήθηκε ήταν χαρακτηριστική: «Γίνεται πόλεμος». Κάπου εδώ να σημειώσουμε ότι ένα από τα «εμπόλεμα μέρη», η εταιρεία AKTOR, με Διευθύνοντα Σύμβουλο τον Αλέξανδρο Εξάρχου, ήταν ανάδοχος και στη Σύμβαση 717 για τη σηματοδότηση και την τηλεδιοίκηση, τα κρίσιμα συστήματα ασφαλείας που που δεν λειτουργούσαν τη νύχτα των Τεμπών, με τα γνωστά μοιραία αποτελέσματα. Σημαντικά πρώην και νυν στελέχη του ΑΚΤΟΡΑ (Κούτρας, Καραβάκης, Εξάρχου) κατηγορούνται για το θέμα αυτό από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. (Μετά τη συγχώνευση με την ΙΝΤΡΑΚΑΤ, η ΑΚΤΩΡ έγινε AKTOR, δηλαδή γράφεται με λατινικούς χαρακτήρες.)

Image
Η δίδυμη σήραγγα Όθρυος. Φωτογραφίες: ΑKTOR

Το θέμα της συντήρησης αφορά και άλλα τμήματα της Σύμβασης 635, αλλά πριν πάμε σε αυτά πρέπει να σημειώσουμε ότι ως προς τις σήραγγες προκύπτει και θέμα κατασκευής, όχι μόνο συντήρησης και ξεβουλώματος των φρεατίων.

Ρωτήσαμε την Κοινοπραξία αν τρέχουν ή όχι σε συστηματική βάση νερά από τα τοιχώματα και την οροφή της σήραγγας Καλλιδρόμου, συμπεριλαμβανομένων σημείων στα οποία βρίσκεται ευαίσθητος ηλεκτρονικός εξοπλισμός και ποιος ευθύνεται γι’ αυτό. Δεν λάβαμε απάντηση.

Μία απάντηση ως προς το μέγεθος του προβλήματος δίνει η έκθεση του κλιμακίου της ΕΡΓΟΣΕ από τον Μάιο του 2025. «Ο εξοπλισμός ελέγχου των συστημάτων της σήραγγας περιτριγυρίζεται με αλατοαποθέσεις και βρίσκεται σε περιβάλλον ιδιαίτερα έντονης υγρασιακής καταπόνησης», αναφέρει η αυτοψία στη συνδετήρια σήραγγα 9. (Στο Καλλίδρομο έχουν κατασκευαστεί δύο παράλληλες σήραγγες, μία για τα τρένα που πηγαίνουν προς Θεσσαλονίκη και μία γι’ αυτά που πηγαίνουν προς Αθήνα. Στις μικρές σήραγγες που τις συνδέουν έχει τοποθετηθεί ο ηλεκτρονικός εξοπλισμός ελέγχου). Σε ένα σημείο «παρουσιάζεται συνεχής ροή νερού από το θόλο της τελικής επένδυσης», αναφέρει η αυτοψία.

Image
Η έκθεση του κλιμακίου επιθεώρησης αναφέρει νερά από την οροφή της σήραγγας Καλλιδρόμου και νερά στους τοίχους, ακόμα και γύρω από τον ηλεκτρονικό εξοπλισμό. Πηγή: ΕΡΓΟΣΕ

Ρωγμές και βουλιαγμένες γραμμές

Όλα αυτά σε ένα έργο τόσο καινούργιο, που βρίσκεται ακόμα στην τριετή περίοδο υποχρεωτικής συντήρησής του από τους κατασκευαστές. Το έργο πήρε τη σφραγίδα της ΕΡΓΟΣΕ ότι ολοκληρώθηκε (έλαβε βεβαίωση περάτωσης) την παραμονή των Χριστουγέννων του 2024, παρά τις αντιρρήσεις των επιβλεπόντων μηχανικών, που σημείωναν ότι είναι ημιτελές (αναλυτικά το ρεπορτάζ μας για τη μεγάλη απόδραση κατασκευαστικών και ασφαλιστικών εταιρειών από τη Σύμβαση 635 εδώ). Οι εταιρείες κατόρθωσαν να πάρουν τη βεβαίωση ότι ολοκλήρωσαν το έργο, παρότι ακόμα και σήμερα (όπως μας επιβεβαίωσε ο κ. Κουτσούκος) δεν λειτουργούν τα φανάρια στη σήραγγα Όθρυος. Τα δύο επόμενα βήματα είναι η προσωρινή και η οριστική παραλαβή του έργου ώς το 2027.

Έξω από τις σήραγγες η εικόνα δεν είναι καλύτερη. Στη νότια είσοδο της σήραγγας Όθρυος η γραμμή βούλιαξε πέρυσι το Μάρτιο και το πρόβλημα είναι τόσο σοβαρό που ακόμα δεν έχει λυθεί. Η κυκλοφορία των τρένων και στις δύο κατευθύνσεις έχει διοχετευθεί, με ταχύτητα χελώνας, στην κάθοδο, όπου το βούλιαγμα της γραμμής είναι μικρότερο (τρία εκατοστά), ενώ για το βούλιαγμα στην άνοδο (10 εκατοστά) ακόμα δεν έχει ξεκινήσει κάποια επισκευή. «Δεν είναι κάτι απλό, πρέπει να γίνουν καινούργιες γέφυρες», λέει ο κ. Θεοδώρου. Λίγο παρακάτω, επίσης στη νότια είσοδο της Όθρυος, ο τοίχος αντιστήριξης έχει μισοδιαλυθεί. Και εκεί δεν έχει γίνει τίποτα.

«Το μεγάλο τεχνικό αντίβαρο αντιστήριξης πριν την είσοδο στην Όθρυ από το νότιο στόμιο παρουσιάζει ρωγμές οι οποίες προκλήθηκαν από την κακοκαιρία Ιανός, όπως μας δηλώθηκε» [σ.σ. το πρόβλημα δηλαδή έχει αφεθεί να εξελίσσεται την τελευταία πενταετία], αναφέρεται στην επιθεώρηση του Μαΐου 2025. «Το φαινόμενο χρήζει άμεσης επιτήρησης και προσοχής!». (Τα έντονα γράμματα, η υπογράμμιση και το θαυμαστικό ανήκουν στο πρωτότυπο.)

Πιο έξω, στην ανοιχτή γραμμή, τα προβλήματα με τους στρωτήρες που είχε αποκαλύψει το Reporters United το καλοκαίρι και το φθινόπωρο του 2023 (ρεπορτάζ εδώ και εδώ) επιμένουν, παρότι περισσότεροι από 10.000 ρηγματωμένοι στρωτήρες έχουν αντικατασταθεί. (Στρωτήρες είναι οι κάθετες τραβέρσες από μπετόν που συνδέουν τις δύο σιδηροτροχιές και τις συγκρατούν στη θέση τους και οι οποίοι, αν σπάσουν, υπάρχει κίνδυνος εκτροχιασμού).

Στην αναφορά του Μαΐου του 2025 διαβάζουμε ότι εντοπίστηκαν άλλοι 3.700 ρηγματωμένοι στρωτήρες. Ρωτήσαμε την Κοινοπραξία αν θεωρεί ότι οι τόσο εκτεταμένες ρηγματώσεις σε γραμμή που καταπονείται ελάχιστα είναι προϊόν φυσιολογικής φθοράς, αν έχει ερευνήσει τις αιτίες των ρηγματώσεων και ποιος θα επωμιστεί το κόστος αντικατάστασής τους. Δεν λάβαμε απάντηση.

Ακόμα πιο θεαματικό είναι το πρόβλημα των σκύρων, των ειδικών χαλικιών πάνω στα οποία πατάει η γραμμή. Όσο χειρότερη είναι η ποιότητά τους και όσο λιγότερη συντήρηση γίνεται, τόσο περισσότερο τρίβονται. Η φθορά συνήθως συμβαίνει κάτω από την επιφάνεια – εδώ όμως είναι ορατή με γυμνό μάτι. Όπως αποκαλύπτουμε, σε ένα μήκος τουλάχιστον 15 χιλιομέτρων γύρω από την περιοχή του Μώλου (κοντά στη Λαμία), τα σκύρα έχουν κατά τόπους εικόνα αμμοχάλικου, δηλαδή υλικού κάθε άλλο παρά σταθερού για μεγάλες ταχύτητες. «Όλα τα υλικά στα οποία θα εντοπιστούν τυχόν βλάβες θα αντικατασταθούν εντός της περιόδου συντήρησης της σύμβασης», ανέφερε ο ΟΣΕ.

Image
Τα ειδικά χαλίκια (σκύρα) παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο για την ευστάθεια της γραμμής και γι’ αυτό πρέπεινα ανταποκρίνονται σε πολύ υψηλές προδιαγραφές. Η φωτογραφία τραβήχτηκε την άνοιξη του 2025.

Οι φωτογραφίες αυτές έφτασαν σε εμάς αφότου είχαμε περιγράψει την ύπαρξη προβληματικών σκύρων σε άλλο σημείο της ίδιας εργολαβίας (το σχετικό ρεπορτάζ εδώ).

Λίγο πριν τη δημοσίευση επικοινωνήσαμε ξανά με τον κ. Θεοδώρου, ώστε να σιγουρευτούμε ότι οι δηλώσεις του είναι ακριβώς έτσι όπως τις μεταφέρουμε. Τις επιβεβαίωσε. «Αυτά ίσχυαν μέχρι τις 31/12/2025 που ήμουν εγώ υπεύθυνος της επιδομής και ούτε συντήρηση γινόταν, ούτε υπήρχε εγκεκριμένο εγχειρίδιο συντήρησης. Τι γίνεται από 01/01/2026 και μετά, δεν γνωρίζω», απάντησε.

Η υποχρεωτική συνταξιοδότηση του κ. Θεοδώρου, με την αιτιολογία ότι συμπλήρωσε το 67ο έτος της ηλικίας του, βοηθάει ώστε να ακούγεται πλέον μόνο η επίσημη άποψη, που λέει ότι όλα βαίνουν καλώς.

«Η σιδηροδρομική γραμμή λειτουργεί κανονικά, χωρίς ζητήματα ασφαλείας. Ο γεωμετρικός σχεδιασμός της γραμμής επιτρέπει την κυκλοφορία επ’ αυτής των τραίνων που κινούνται με την ταχύτητα σχεδιασμού (160 km/h)», μας έγραψε ο κ. Κουτσούκος. Και όπως προκύπτει από την απάντησή του, τα 160 χιλιόμετρα την ώρα είναι μόνο η αρχή. «Επισημαίνεται ότι ο εγκατεστημένος εξοπλισμός υποδομής και επιδομής επιτρέπει ταχύτητες κυκλοφορίας πολύ μεγαλύτερες από την ταχύτητα σχεδιασμού».

Πώς όμως είναι δυνατόν να κινούνται τα τρένα με ταχύτητες άνω των 160 χιλιομέτρων την ώρα σε μια γραμμή που δεν συντηρείται; Αυτό είναι το επόμενο κεφάλαιο του σιδηροδρομικού δράματος, καθώς οι μεγάλοι εργολάβοι του σιδηροδρόμου επιδιώκουν να πάψει η συντήρηση από τον ΟΣΕ και να αναλάβουν οι ίδιοι συμβόλαια συντήρησης – αντί δηλαδή να πληρώνουν αν κληροδοτούν γραμμή με προβλήματα, να πληρώνονται για να τα φτιάχνουν.

Στηρίξτε την ανεξάρτητη δημοσιογραφία του Reporters United εδώ.

Πηγή: Τρία χρόνια μετά τα Τέμπη, στη σήραγγα βρέχει αλάτι – R•U

Μια εβδομάδα επιθέσεων ΗΠΑ – Ισραήλ στο Ιράν: Ασύμμετρος πολεμος εναντίον ιμπεριαλιστών – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Μια μικρή αναδρομή σε όσα οδήγησαν στην επίθεση κατά του Ιράν, και στα γεγονότα της πρώτης εβδομάδας του πολέμου
Image

«Θa βρέχει θάνατο και καταστροφή από τους ουρανούς όλη τη μέρα κάθε μέρα»

Πήτ Χέγκσεθ, υπουργός Πολέμου ΗΠΑ

Την 5η Μαρτίου, τέλη της εβδομάδας που μας πέρασε, το Reuters δημοσίευε μια είδηση που μοιάζει ξένη με τον παράνομο και βάρβαρο πόλεμο που έχουν εξαπολύσει οι ΗΠΑ και το Ισραήλ κατά του Ιράν. Η είδηση αφορούσε στην «πυραυλική πείνα» της Ουκρανίας και την αδυναμία της να αντιμετωπίσει, εξ αυτού, τις εντασσόμενες ρωσικές επιθέσεις. Μία από τις πηγές του πρακτορείου ανέφερε μάλιστα ότι «δεν υπήρχε αναχαιτιστικό να φορτώσουν στα αεροπλάνα επί ένα μήνα».

Τον μήνα που προετοιμαζόταν η τωρινή επίθεση κατά του Ιράν, όπως μπορεί εύκολα να υποψιαστεί κανείς.

Μπορεί ο Τραμπ – σεσημασμένος ψεύτης- να μιλούσε για «εξαφάνιση» του (ειρηνικού) πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης, μετά τον λεγόμενο «Πόλεμο των 12 ημερών», την πρώτη μαζική και παράνομη επίθεση ΗΠΑ και Ισραήλ, αλλά αναλυτές επέμεναν πως οι ζημιές στο Ισραήλ, από τις απαντητικές πυραυλικές επιθέσεις του Ιράν, ήταν τέτοιες που ο καταζητούμενος για εγκλήματα πολέμου πρωθυπουργός του, Μπίμπι Νετανιάχου, ζήτησε από τις ΗΠΑ να σταματήσουν, ώστε «να προετοιμαστούν καλύτερα». Oι φορολογικές αναφορές από το ίδιο το Ισραήλ αποκάλυπταν, άλλωστε, ότι οι ιρανικοί πύραυλοι άφησαν πίσω πάνω από 30.000 κατεστραμμένα σπίτια. Η ακραία λογοκρισία που επιβάλλει το Ισραήλ δεν μας επιτρέπει να γνωρίζουμε τον αριθμό των θυμάτων, όμως η καταστροφή τόσων οικιών δείχνει ότι υπάρχουν θύματα.

Η νέα επίθεση, λοιπόν, όφειλε να προετοιμαστεί, από πλευράς επιτιθέμενων, έτσι ώστε να υπάρχουν επαρκή αναχαιτιστικά συστήματα ώστε να αντιμετωπίσουν την (νόμιμη) ιρανική απάντηση.

Η προσπάθεια αποσταθεροποίησης της κυβέρνησης του Ιράν, με τις αιματηρές διαδηλώσεις με χιλιάδες νεκρούς στο τέλος του 2025, να έχουν και «πράκτορες της Μοσάντ να βαδίζουν δίπλα στους διαδηλωτές», όπως αποκάλυψε ο πρώην διευθυντής της CIA, πρώην υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ και χριστιανός σιωνιστής Μάικ Πομπέο, όπως και οι συνομιλίες στη Βιέννη για την επίτευξη συμφωνίας, για το πυρηνικό πρόγραμμα, εντάσσονταν, όπως φάνηκε, σε αυτό το πλαίσιο: της προετοιμασίας για την τελική αμερικανο-ισραηλινή επίθεση.

Ειδικά για τις συνομιλίες, αποκαλυπτικά ήταν όσα είπε ο υπουργός εξωτερικών του Ομάν, σαγιέντ Μπαντρ Αλμπουσαϊντι, για να δείξει το μέγεθος των υποχωρήσεων που είχε κάνει το Ιράν για την ειρήνη: μηδενικός εμπλουτισμός, και παρουσία παρατηρητών των ΗΠΑ στους ελέγχους του ΟΗΕ είναι οι δύο σημαντικότερες. Από πάνω, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν επισκέφτηκε όλες ανεξαιρέτως τις χώρες του Κόλπου και το Αζερμπαϊτζάν, ενημερώνοντας ότι, σε περίπτωση που η χώρα δεχθεί επίθεση, και χρησιμοποιηθούν οι βάσεις των ΗΠΑ στο έδαφός τους ή δώσουν έδαφος σε Ισραήλ και ΗΠΑ, θα αποτελέσουν και αυτές στόχο, ενώ παντοιοτρόπως οι Ιρανοί έλεγαν ότι αν δεχθούν επίθεση θα κλείσουν τα στενά του Ορμούζ, από όπου περνά το 25% των αναγκών της παγκόσμιας ενέργειας. Οι ΗΠΑ γνώριζαν. Θεώρησαν αδύνατον να πραγματοποιηθούν αυτές οι απειλές, όμως, έστω και αν το Ιράν αγωνίζεται για την επιβίωση και την ενότητά του…

Αξίζει να προστεθεί πως, οι αποκαλύψεις του υπουργού του Ομάν έγιναν μία ημέρα πριν την εκδήλωση της επίθεσης Ισραηλ και ΗΠΑ. Ήταν μια τελευταία προσπάθεια να δειχθεί ποιός ήταν ο υπεύθυνος για την καταστροφή που ερχόταν, η οποία (θα) έβαζε σε κίνδυνο όλη την περιοχή της Δυτικής Ασίας.

Όσο κρατούσαν οι συνομιλίες, οι αμυντικές δυνατότητες του Ισραήλ ενισχύονταν παντοιοτρόπως από τις ΗΠΑ, ακόμη και με την αφαίρεση συστημάτων από άλλες σύμμαχες χώρες τους – η προαναφερθείσα «πείνα» της Ουκρανίας, που εξαρτάται πλήρως από τη Δύση για τον εξοπλισμό της, είναι ενδεικτική.  Εκείνο που δεν ενισχύονταν, ήταν οι άμυνες των κρατών του Κόλπου…

Για τους στόχους του Ισραήλ, δεν χρειάζεται κανείς να πει πολλά. Η (και συνταγματική) στήριξη του μετεπαναστατικού Ιράν στην Παλαιστίνη, η ενίσχυση της Παλαιστινιακής αντίστασης, η ενίσχυση της Χεζμπολλάχ, άρα η αποτροπή κατάληψης του Λιβάνου και συνεπακόλουθα των σχεδίων για το «Μεγάλο Ισραήλ», το 2006, έχουν μετατρέψει το Ιράν σε νο1 στόχο, όπως ομολόγησε και ο ίδιος ο Μπίμπι Νετανιάχου, μιλώντας για τα «40 χρόνια» που ονειρευόταν αυτόν τον πόλεμο. Οι επί 40ετία διαρκείς σχετικές δηλώσεις του κάνουν από καιρό το γύρο του διαδικτύου. Για το Ισραήλ, το Ιράν αποτελεί τον τελικό και μεγαλύτερο στόχο στο δρόμο για την εξολόθρευση των Παλαιστινίων, την πλήρη υποταγή των αραβικών κρατών και την κατάκτηση θέσης κυρίαρχου στην ευρύτερη περιοχή.

Οι στόχοι των ΗΠΑ όχι μόνο δεν είναι ξεκάθαροι, αλλά συνεχώς αλλάζουν, μαζί με τη στρατηγική ( ; ) τους. Από το πρώτο σχετικό διάγγελμα Τραμπ, με το καπελάκι USA και την αναφορά στους ομήρους της Αμερικανικής Πρεσβείας στην Τεχεράνη το 1979 και την αγωνία για το λαό του Ιράν, μέχρι τις δηλώσεις Χέγκσεθ για «καταστροφή και θάνατο» επί των αμάχων, χωρίς αγωνίες για κανέναν, πολλά ειπώθηκαν, τα περισσότερα αντικρουόμενα. Η δήλωση που υπουργού Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, όμως, για τον λόγο του παράνομου πολέμου κατά του Ιράν, έκανε αίσθηση γιατί ακριβώς ήταν η αλήθεια: οι ΗΠΑ μπήκαν στον πόλεμο γιατί το αποφάσισε το Ισραήλ. Το Ισραήλ είχε αποφασίσει να επιτεθεί, και οι ΗΠΑ θεώρησαν ότι κατόπιν τούτου θα αποτελέσουν κι αυτές στόχο. Ακόμη περισσότερο που, ήδη μετά τον ονομαζόμενο «Πόλεμο των 12 ημερών», και βάσει του διεθνούς δικαίου, η Τεχεράνη είχε νόμιμο δικαίωμα να χτυπήσει. Δεν το έκανε, όχι μόνο γιατί έδωσε κάθε ευκαιρία στο διάλογο, αλλά και γιατί ήξερε τις δυνατότητές της – δυνατότητες που αγνόησαν οι ΗΠΑ.

Το πρώτο στάδιο, όπως το ονειρεύονταν οι ΗΠΑ, περιελάμβανε τον «Αποκεφαλισμό της ηγεσίας» του Ιράν, το περίφημο decapitation. Η δολοφονία του Αγιατολλάχ Αλί Χαμενεϊ και ορισμένων ηγετικών στελεχών του στρατού* έγινε ενώ βρισκόταν στο σπίτι του, με την οικογένεια της κόρης του και συνεργάτες του. Η παραμονή του εκεί αποδίδεται – σύμφωνα και με δηλώσεις του, που μεταφέρθηκαν από τον ιρανικό Τύπο – στο γεγονός ότι δεν ήθελε αυτός να κρύβεται όταν ο λαός δεν είχε καταφύγιο από τους βομβαρδισμούς. Θεωρώ, όμως, ότι επρόκειτο για κεντρική πολιτική επιλογή, ενός ανθρώπου με δεκαετίες πολιτικής εμπειρίας και στήριξης αντι-αποικιοκρατικών αγώνων, ο οποίος έφερε και την κουλτούρα της θυσίας, ουσιαστικό στοιχείο της σιιτικής ταυτότητας. Η απάντηση «Είμαστε ο Λαός του Χουσεϊν» που έδιναν οι απλοί πολίτες του Ιράν στις απειλές των αμερικάνων, εκφράζει ακριβώς αυτό το στοιχείο. Ο Αλί Χαμενεϊ ήξερε και δέχθηκε αυτόν τον θάνατο γιατί η ενότητα του λαού του ήταν προτεραιότητα, ειδικά μετά τα τραγικά γεγονότα στο τέλος του 2025. Η ενότητα επιτεύχθηκε όχι μόνο εντός του Ιράν αλλά και για τα περίπου 200 εκατομμύρια σιίτες επί γης, πολλοί από τους οποίους αποτελούν μεγάλες μειοψηφίες ή και πλειοψηφία στις χώρες του Κόλπου (πλειοψηφία στο Μπαχρέιν με 65+% του πληθυσμού σιίτες, υπό την διοίκηση σουνιτών τοποθετημένων εκεί από την βρετανική αποικιοκρατία, εξ ου και οι πρόσφατες διαδηλώσεις).

Εδώ, οι ελπίδες των ΗΠΑ και του Ισραήλ δεν ευοδώθηκαν. Θεωρητικώς, στα σχέδια των ΗΠΑ, η δολοφονία του Αλί Χαμενεϊ θα έπρεπε να «βγάλει στο δρόμο» αντιπολιτευόμενες δυνάμεις ικανές να ανατρέψουν το καθεστώς. Ας μη ξεχνάμε ότι και πριν τον 12ήμερο πόλεμο ο Μπίμπι Νετανιάχου είχε δύο φορές, με διαγγέλματα, προσπαθήσει να εξεγείρει το λαό του Ιράν κατά της κυβέρνησης και, περιέφερε ως λύση τον γιό του τελευταίου σάχη.

Ορισμένοι αναλυτές, με πηγές στην Ουάσιγκτον, προσθέτουν σε όλα αυτά ότι ο Τραμπ είχε πεισθεί από τον Νετανιάχου και τους σιωνιστές του δικού του κύκλου πως το 80%- 85% των ιρανών επιθυμούσαν την πτώση του καθεστώτος… προτίμησε να το πιστέψει και να μην αποδεχθεί τις ενστάσεις των ίδιων των στρατηγών του.

Πέρα από τη δολοφονία Χαμενεϊ, η επίθεση και εξόντωση των μαθητριών σε δημοτικό σχολείο, ήταν ένα ακόμη στοιχείο που ένωσε το λαό του Ιράν. Η επίθεση αυτή πιθανώς έχει να κάνει με την ανάγκη του Νετανιάχου να απευθυνθεί και στο εσωτερικό του φανατισμένο θρησκευτικά ακροατήριο: Σύμφωνα με το Breaking Points, η ημέρα της επίθεσης επιλέχθηκε από το Ισραήλ, και έγινε το Σάββατο πριν το Πουρίμ, κατά το οποίο διαβάζεται στις συναγωγές το απόσπασμα του Δευτερονομίου που καλεί στην εξόντωση των Αμαληκιτών (Άμαλεκ), παιδιών και ενηλίκων. Οι ΗΠΑ περίμεναν ότι «η υπόθεση θα τελειώσει» ως την Δευτέρα, για να «μην ανησυχήσουν οι αγορές». Οι «αγορές» δέχονταν, λένε οι οικονομικοί συντάκτες, διαβεβαιώσεις τύπου «το πολύ σε πέντε μέρες θα έχουμε τελειώσει». Είμαστε στην όγδοη…

Το Ιράν ανέμενε την επίθεση. Απάντησε μες σε 30 λεπτά στην επίθεση που δεχόταν. Και δεν την ανέμενε τώρα: την ανέμενε και προετοιμαζόταν για αυτήν επί 40 χρόνια – με το τέλος του πολέμου Ιράκ – Ιράν, στον οποίο όλη η Δύση είχε στοιχηθεί πίσω από τον, τότε πολυαγαπημένο της, Σαντάμ, και δεν τα κατάφερε. Οι πύραυλοι που χρησιμοποιήθηκαν ως τώρα είναι κυρίως παλιάς τεχνολογίας, παραγωγής 2012-2014. Στόχος είναι η εξάντληση των αναχαιτιστικών συστημάτων

Σύμφωνα με τους στρατιωτικούς αναλυτές, ο τρόπος που έχει οργανωθεί η άμυνα του Ιράν είναι αποκεντρωμένος. Εκτοξευτές έχουν απλωθεί σε 57 επαρχίες και οι κατά τόπους διοικητές έχουν το δικαίωμα να δράσουν όπως θεωρούν, χωρίς άδεια από τα κεντρικά.

«Αυτοί που πρέπει να ανησυχούν είναι όσοι Ιρανοί θέλουν να ζήσουν»

Πητ Χέγκσεθ, υπουργός Πολέμου, ΗΠΑ

Η πρώτη αλλαγή στόχων των ΗΠΑ έφερε το στίγμα της βαρβαρότητας του υπουργού Πολέμου. Διαφημίστηκε η καταστροφή των μεγάλων πλοίων του ιρανικού ναυτικού, σημαντικών στην φύλαξη των στενών του Ορμούζ (και στη διαφύλαξη της ομαλής τροφοδότησης της Κίνας με πετρέλαιο και αέριο- αλλά αυτή είναι μια άλλη ιστορία, που ανήκει στην ευρύτερη εικόνα). Ακούστηκε από τα χείλη του αμερικανού προέδρου ότι «θα στείλει πολεμικά» να προστατεύουν τα τάνκερ στο Ορμουζ, προς τέρψιν των κωμικών παγκοσμίως. Ύστερα ήρθαν οι απειλές για «καταστροφή και θάνατο» από τον ουρανό – η αεροπορική υπεροπλία των ΗΠΑ άρχισε να συνοδεύεται από διπλά πλήγματα, double tap, σε νοσοκομεία, σχολεία, ραδιοτηλεοπτικά μέσα. Το σενάριο της γενοκτονίας στη Γάζα άρχισε να επιβάλλεται και εδώ. Άμαχοι, υγειονομικοί, δημοσιογράφοι ο στόχος. Παρά τα θύματα, το Ιράν συνέχισε. Όπως ανέφερε ο βρετανός πρώην διπλωμάτης και αναλυτής, Αλιστερ Κρουκ, «το Ιράν πραγματοποιεί ασύμμετρο πόλεμο του 21ου αιώνα, απέναντι σε στρατιωτικές επιλογές του 20ου». Η «τύφλωση» των ραντάρ, και άρα των αμερικανών πιλότων, και η κατασκευή/ χρήση ψεύτικων στόχων βοήθησαν στην εξάντληση των αναχαιτιστικών.

Οι αεροπορικές επιδρομές, οι από αέρος δολοφονίες αμάχων, η ισοπέδωση ολόκληρων περιοχών στο Ιράν, έγινε, μες στο πενθήμερο κιόλας, εμφανές ότι δεν θα έφεραν το … ποθούμενο αποτέλεσμα: ο λαός δεν επρόκειτο να εξεγερθεί, ήταν ενωμένος και έβγαινε στους δρόμους αγνοώντας τους κινδύνους. Ο πόλεμος, για τις ΗΠΑ, διεξάγονταν αποκλειστικά από αέρος: τις πρώτες τέσσερις μέρες είχαμε πάνω από χίλιες εξόδους των αεροσκαφών τους, νούμερο ανάλογο με τις πρώτες μέρες του πολέμου κατά του Ιράκ, το 2003. Και εμφανώς δεν έφερνε κανένα αποτέλεσμα θετικό για αυτές.

Και τότε ακολουθησε η επόμενη αλλαγή στρατηγικής: τώρα χρειαζόταν γήινες δυνάμεις (boots on the ground), μαθαίναμε. Χωρίς άλλοθι και «πολιτικώς ορθές» μεθόδους πολέμου – και πάλι λόγια του “σταυροφόρου” Χέγκσεθ – άρχισε η βολοδοσκόπηση των κουρδικών ένοπλων οργανώσεων (που μόλις πρόσφατα πρόδωσαν οι ΗΠΑ…). Και, ενημερώθηκε και η γερουσία. Οι γερουσιαστές προ τριών ημερών, έμαθαν λεπτομέρειες για τις επιχειρήσεις των ΗΠΑ εναντίον του Ιράν. Αλλά δεν βγήκαν γι’ αυτό ανήσυχοι από την αίθουσα. Βγήκαν γιατί άκουσαν τα περί boots on the ground.

Ο κύκλος συζητήσεων περί στρατιωτικής από γης επέμβασης στις ίδιες τις ΗΠΑ, οι ισχυρότατες αντιδράσεις από βαρύγδουπα ονόματα MAGA και η απάντηση του Ιράν «εμείς αποφασίζουμε πότε θα τελειώσει ο πόλεμος» στα παραληρήματα περί «πλήρους παράδοσης» του Τραμπ, ανοίγουν την δεύτερη εβδομάδα των παθών του ιρανικού λαού, εν μέσω ραμαζανιού και λίγο πριν την πρωτοχρονιά του, το Νορούζ. Το Ιράν είναι έτοιμο για μακρόχρονο αγώνα, αντίστοιχο εκείνου του πολέμου της δεκαετίας του ’80. Και οι ΗΠΑ παραμένουν μια επικίνδυνη, απρόβλεπτη πυρηνική δύναμη.

*Η κοντή μνήμη του Λευκού Οίκου δεν μελετά και δεν φαίνεται να γνωρίζει τον τρόπο που είναι οργανωμένη η Ισλαμική Δημοκρατία, μετά την Επανάσταση. Το Ιράν του σάχη ήταν υποτελές στη Δύση και στρατιωτικά ισχυρό, μετείχε δε, με τη διαβόητη Σαβάκ, της τριμερούς των κατασκόπων, μαζί με την τουρκική ΜΙΤ και την ισραηλινή Μοσσάντ, που είχαν ως στόχο την καταστολή στην ευρύτερη περιοχή. Η επανάσταση θεώρησε, λοιπόν, ότι δεν μπορούσε να στηρίζεται στον κανονικό στρατό, στον οποίο υπήρχαν ακόμη πιστά στο σάχη στοιχεία, και δημιούργησε το σώμα των Φρουρών της Επανάστασης, που ήταν ακριβώς αυτό που λέει το όνομά του. Η ύπαρξη δύο σωμάτων, παράλληλων, στρατού και Φρουρών, αφορούσε στην προστασία ακριβώς των επαναστατικών κεκτημένων.


Σε χρειαζόμαστε

Το ThePressProject είναι το μοναδικό μέσο ανεξάρτητης, ερευνητικής και αποκαλυπτικής δημοσιογραφίας που στηρίζεται αποκλειστικά στις μικρο-δωρεές των επισκεπτών του. Πιστεύουμε ότι η πληροφορία πρέπει να είναι διαθέσιμη σε όλους και για αυτό δεν κλειδώνουμε κανένα κομμάτι της ύλης αλλά για να παραχθεί το πρωτογενές υλικό που θα βρείτε εδώ χρειαζόμαστε την υποστήριξή σου. Αν δεν πληρώσουμε εμείς για την ενημέρωσή μας, θα την πληρώσει κάποιος άλλος (και αν δεν είσαι ο Μαρινάκης μάλλον δεν έχεις τα ίδια συμφέροντα). Μάθε πώς

Πηγή: Μια εβδομάδα επιθέσεων ΗΠΑ – Ισραήλ στο Ιράν: Ασύμμετρος πολεμος εναντίον ιμπεριαλιστών – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Συγκεντρώθηκαν οι 23.000 υπογραφές για το δημοψήφισμα για τη ΔΕΘ – «Ανοίγει ο δρόμος για το πρώτο επίσημο δημοτικό δημοψήφισμα» – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Η Οργανωτική Επιτροπή Δημοψηφίσματος για τη ΔΕΘ ανακοίνωσε, με μεγάλη χαρά και υπερηφάνεια, ότι μετά και τους τελευταίους ελέγχους, το αίτημα για τη διενέργεια δημοψηφίσματος έχει ήδη συγκεντρώσει πάνω από 23.000 μοναδικές και έγκυρες υπογραφές δημοτών και δημοτισσών Θεσσαλονίκης. Όπως εξηγεί στην ανακοίνωσή της «σύμφωνα με τον νόμο, μετά την κατάθεση των υπογραφών, η διοίκηση του δήμου έχει έναν μήνα για να ελέγξει το έγκυρο των υπογραφών και το νόμιμο του αιτήματος και να εισηγηθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο την προκήρυξη δημοψηφίσματος με το προτεινόμενο ερώτημα». Το αίτημα προς τη διοίκηση του Δήμου θα κατατεθεί στις 2 Μαρτίου, με τη συλλογή υπογραφών να συνεχίζεται μέχρι και τον Φεβρουάριο, παρότι συμπληρώθηκε το απαιτούμενο 10% των υπογραφών από δημότες και δημότισσες.
Image

«Όταν ξεκινήσαμε αυτό το πρωτόγνωρο εγχείρημα, στις 7 Απριλίου 2025, ο στόχος έμοιαζε απλησίαστος. Χάρη όμως στην ενεργή συμμετοχή εκατοντάδων μελών και εθελοντών/τριών της πρωτοβουλίας, αλλά κυρίως χάρη στην επιμονή και στη διάθεση των Θεσσαλονικιών να βγουν στο προσκήνιο και να πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους, ανοίγει ο δρόμος για το πρώτο επίσημο δημοτικό δημοψήφισμα στην ιστορία της χώρας μας» τονίζει στην ανακοίνωσή της η Οργανωτική Επιτροπή.

Σημειώνει επίσης πως «για να θεωρηθεί έγκυρο το αποτέλεσμα, πρέπει να συμμετάσχει τουλάχιστον το 40% των εκλογέων. Σε κάθε περίπτωση, το δημοψήφισμα θα έχει συμβουλευτικό χαρακτήρα, καθώς αφορά ζήτημα που δεν εμπίπτει αποκλειστικά στις αρμοδιότητες του Δήμου. Πιστεύουμε όμως ότι ούτε η τοπική ούτε η κεντρική εξουσία θα μπορούν να αψηφήσουν την εκφρασμένη θέληση των δημοτών/ισσών. Έτσι μπορεί να δοθεί ένα οριστικό τέλος σε μια διαμάχη που κρατά τουλάχιστον 12 χρόνια, από τότε που εγκαταλείφθηκε το συμφωνημένο πλάνο για νέα ΔΕΘ στη Σίνδο και μητροπολιτικό πάρκο στο κέντρο. Εμείς δηλώνουμε από τώρα ότι θα σεβαστούμε όποιο αποτέλεσμα προκύψει και θα δώσουμε πρώτα και κύρια τη μάχη για τη συμμετοχή. Το ίδιο οφείλουν να κάνουν και οι άλλες πλευρές, με πρώτη τη διοίκηση του Δήμου αλλά και οι συλλογικότητες της κοινωνίας των πολιτών που στήριξαν το αίτημα για δημοψήφισμα. Έχουμε εμπιστοσύνη ότι οι συμπολίτες μας θα συμμετάσχουν μαζικά, στη μοναδική ευκαιρία που τους δίνεται να καθορίσουν τις εξελίξεις σε ένα θέμα που αφορά άμεσα τις ζωές μας».

Ωστόσο ήδη, όπως εξηγεί, έχουν γίνει σαφή δύο πράγματα μέσω αυτής της πρωτοφανούς κινητοποίησης:

  • Πρώτον, έγινε σαφές ότι το Υπερταμείο, ως σημερινός ιδιοκτήτης της ΔΕΘ, δεν μπορεί να αποφασίζει ερήμην της πόλης. Κάτω από την απειλή του δημοψηφίσματος, ήδη έκανε πίσω από το αρχικό πλάνο με τα πέντε τερατώδη κτίρια, το ξενοδοχείο και το εμπορικό κέντρο. Επόμενοι στόχοι είναι να αποσυρθεί το σχετικό Προεδρικό Διάταγμα που επέτρεπε αυτές τις χρήσεις και να επιστραφεί η ιδιοκτησία της ΔΕΘ και του χώρου της, από αυτόν τον μηχανισμό καταλήστευσης της δημόσιας περιουσίας, στην πόλη και στους κατοίκους της.
  • Δεύτερον, τη στιγμή που η κυβέρνηση μέσω του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης που ετοιμάζεται να ψηφίσει στη Βουλή, απειλεί να καταργήσει ουσιαστικά τα δημοτικά δημοψηφίσματα αφαιρώντας από τους πολίτες το δικαίωμα να τα αιτούνται, το δημοψήφισμα της Θεσσαλονίκης δίνει ένα θετικό παράδειγμα για όσους υπερασπίζονται τη δημοκρατία, τη συμμετοχή και την αυτοδιοίκηση.

Ολόκληρη η ανακοίνωση:

Με μεγάλη χαρά και υπερηφάνεια, η Οργανωτική Επιτροπή Δημοψηφίσματος ανακοινώνει ότι, μετά και τους τελευταίους ελέγχους, το αίτημα για τη διενέργεια δημοψηφίσματος έχει ήδη συγκεντρώσει πάνω από 23.000 μοναδικές και έγκυρες υπογραφές δημοτών και δημοτισσών Θεσσαλονίκης.

Όταν ξεκινήσαμε αυτό το πρωτόγνωρο εγχείρημα, στις 7 Απριλίου 2025, ο στόχος έμοιαζε απλησίαστος. Χάρη όμως στην ενεργή συμμετοχή εκατοντάδων μελών και εθελοντών/τριών της πρωτοβουλίας, αλλά κυρίως χάρη στην επιμονή και στη διάθεση των Θεσσαλονικιών να βγουν στο προσκήνιο και να πάρουν την κατάσταση στα χέρια τους, ανοίγει ο δρόμος για το πρώτο επίσημο δημοτικό δημοψήφισμα στην ιστορία της χώρας μας.

Παρόλα αυτά συνεχίζουμε! Το δημοψήφισμα για τη ΔΕΘ δεν αφορά μόνο το μέλλον του εκθεσιακού κέντρου της πόλης ή την ανάγκη για ένα πραγματικό μητροπολιτικό πάρκο. Αφορά ένα σημείο τομής στη συμμετοχή, στη δημοκρατία και στην αυτοδιοίκηση. Για αυτό ακριβώς, θέλουμε να δώσουμε μία ακόμα ευκαιρία σε ακόμα περισσότερες δημότισσες και δημότες να συμμετέχουν στην ιστορική αυτή κίνηση.

Παρότι το απαιτούμενο 10% των εγγεγραμμένων εκλογέων έχει συμπληρωθεί, θα συνεχίσουμε τη συλλογή υπογραφών, πάντα από δημότες και δημότισσες Θεσσαλονίκης, έως το τέλος του μήνα, ώστε το αίτημα να κατατεθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο Θεσσαλονίκης τη Δευτέρα 2 Μαρτίου. Με δεδομένη πλέον την επιτυχία, οι 23.000 μπορούμε να γίνουμε πολύ περισσότεροι και περισσότερες, ώστε να ενισχύσουμε το αίτημα απέναντι σε πιθανά εμπόδια τα οποία ενδέχεται να επιχειρήσουν όσοι αρνούνται το δικαίωμα των πολιτών στη συμμετοχή.
Σύμφωνα με τον νόμο, μετά την κατάθεση των υπογραφών, η διοίκηση του δήμου έχει έναν μήνα για να ελέγξει το έγκυρο των υπογραφών και το νόμιμο του αιτήματος και να εισηγηθεί στο Δημοτικό Συμβούλιο την προκήρυξη δημοψηφίσματος με το προτεινόμενο ερώτημα. Ο νόμος είναι ρητός: Στον βαθμό που το ερώτημα είναι σαφές, μη μεροληπτικό, δεν αφορά απαγορευμένα θέματα και απαντάται με ένα «ναι» ή «όχι», η προκήρυξη πρέπει να προχωρήσει. Στη συνέχεια, το δημοψήφισμα πρέπει να πραγματοποιηθεί εντός ενός μήνα από την απόφαση – δηλαδή περίπου σε δύο μήνες από την κατάθεση, μετά από ευρύ/ουσιαστικό δημόσιο διάλογο, τον οποίο υποχρεούται, από τον νόμο, να οργανώσει και να προαγάγει το δημοτικό συμβούλιο.

Ως τώρα, η διοίκηση του Δήμου έχει δεσμευτεί δημόσια ότι θα πράξει όσα ο νόμος ορίζει. Ελπίζουμε ότι δεν θα υπαναχωρήσει εφευρίσκοντας νομικά κωλύματα ή επιχειρώντας να αλλοιώσει το αίτημα των πολιτών αλλάζοντας το προτεινόμενο ερώτημα. Υπενθυμίζεται ότι πριν από τη συλλογή υπογραφών, η πρόταση για δημοψήφισμα κατατέθηκε στο Δημοτικό Συμβούλιο και απορρίφθηκε από την πλειοψηφία, όποια κι αν ήταν η διατύπωση του ερωτήματος.

Για να θεωρηθεί έγκυρο το αποτέλεσμα, πρέπει να συμμετάσχει τουλάχιστον το 40% των εκλογέων. Σε κάθε περίπτωση, το δημοψήφισμα θα έχει συμβουλευτικό χαρακτήρα, καθώς αφορά ζήτημα που δεν εμπίπτει αποκλειστικά στις αρμοδιότητες του Δήμου. Πιστεύουμε όμως ότι ούτε η τοπική ούτε η κεντρική εξουσία θα μπορούν να αψηφήσουν την εκφρασμένη θέληση των δημοτών/ισσών. Έτσι μπορεί να δοθεί ένα οριστικό τέλος σε μια διαμάχη που κρατά τουλάχιστον 12 χρόνια, από τότε που εγκαταλείφθηκε το συμφωνημένο πλάνο για νέα ΔΕΘ στη Σίνδο και μητροπολιτικό πάρκο στο κέντρο.

Εμείς δηλώνουμε από τώρα ότι θα σεβαστούμε όποιο αποτέλεσμα προκύψει και θα δώσουμε πρώτα και κύρια τη μάχη για τη συμμετοχή. Το ίδιο οφείλουν να κάνουν και οι άλλες πλευρές, με πρώτη τη διοίκηση του Δήμου αλλά και οι συλλογικότητες της κοινωνίας των πολιτών που στήριξαν το αίτημα για δημοψήφισμα. Έχουμε εμπιστοσύνη ότι οι συμπολίτες μας θα συμμετάσχουν μαζικά, στη μοναδική ευκαιρία που τους δίνεται να καθορίσουν τις εξελίξεις σε ένα θέμα που αφορά άμεσα τις ζωές μας.

Όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα, ήδη κερδήθηκαν δύο πράγματα:

Πρώτον, έγινε σαφές ότι το Υπερταμείο, ως σημερινός ιδιοκτήτης της ΔΕΘ, δεν μπορεί να αποφασίζει ερήμην της πόλης. Κάτω από την απειλή του δημοψηφίσματος, ήδη έκανε πίσω από το αρχικό πλάνο με τα πέντε τερατώδη κτίρια, το ξενοδοχείο και το εμπορικό κέντρο. Επόμενοι στόχοι είναι να αποσυρθεί το σχετικό Προεδρικό Διάταγμα που επέτρεπε αυτές τις χρήσεις και να επιστραφεί η ιδιοκτησία της ΔΕΘ και του χώρου της, από αυτόν τον μηχανισμό καταλήστευσης της δημόσιας περιουσίας, στην πόλη και στους κατοίκους της.
Δεύτερον, τη στιγμή που η κυβέρνηση μέσω του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης που ετοιμάζεται να ψηφίσει στη Βουλή, απειλεί να καταργήσει ουσιαστικά τα δημοτικά δημοψηφίσματα αφαιρώντας από τους πολίτες το δικαίωμα να τα αιτούνται, το δημοψήφισμα της Θεσσαλονίκης δίνει ένα θετικό παράδειγμα για όσους υπερασπίζονται τη δημοκρατία, τη συμμετοχή και την αυτοδιοίκηση.

Σας καλούμε να συνεχίσουμε μαζί ως το τέλος. Υπογράψτε και διαδώστε την πλατφόρμα συλλογής υπογραφών: parkodeth.gr.


Σε χρειαζόμαστε

Το ThePressProject είναι το μοναδικό μέσο ανεξάρτητης, ερευνητικής και αποκαλυπτικής δημοσιογραφίας που στηρίζεται αποκλειστικά στις μικρο-δωρεές των επισκεπτών του. Πιστεύουμε ότι η πληροφορία πρέπει να είναι διαθέσιμη σε όλους και για αυτό δεν κλειδώνουμε κανένα κομμάτι της ύλης αλλά για να παραχθεί το πρωτογενές υλικό που θα βρείτε εδώ χρειαζόμαστε την υποστήριξή σου. Αν δεν πληρώσουμε εμείς για την ενημέρωσή μας, θα την πληρώσει κάποιος άλλος (και αν δεν είσαι ο Μαρινάκης μάλλον δεν έχεις τα ίδια συμφέροντα). Μάθε πώς

Πηγή: Συγκεντρώθηκαν οι 23.000 υπογραφές για το δημοψήφισμα για τη ΔΕΘ – «Ανοίγει ο δρόμος για το πρώτο επίσημο δημοτικό δημοψήφισμα» – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Ένοχος και στο Εφετείο ο Α. Παπανικολάου για την «Κιβωτό» – omniatv

Διπλάσια ποινή για τον κληρικό στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο. Κρίθηκε ένοχος και για αδικήματα για τα οποία είχε αρχικά απαλλαγεί από το πρωτοβάθμιο.

Ένοχους κήρυξε τον κληρικό Αντώνιο Παπανικολάου και τέσσερις ακόμη κατηγορούμενους το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Αθηνών σήμερα, ολοκληρώνοντας τη δίκη σε β’ βαθμό για την υπόθεση κακοποιήσεων παιδιών στην «Κιβωτό».

Ο ιδρυτής της «Κιβωτού του Κόσμου» και τα άλλα τέσσερα στελέχη της οργάνωσης κρίθηκαν ένοχοι και σε δεύτερο βαθμό για αδικήματα που αφορούν τις σωματικές κακοποιήσεις παιδιών που φιλοξενούνταν εκεί.

Αξιοσημείωτο είναι ότι το δευτεροβάθμιο δικαστήριο τους έκρινε ενόχους και για τα αδικήματα που αφορούν τις καταναγκαστικές εργασίες, για τα οποία είχαν αθωωθεί στον πρώτο βαθμό. Δύο στελέχη της οργάνωσης κρίθηκαν αθώα, όπως και πρωτόδικα.

Ποινή 9,5 ετών φυλάκισης επέβαλε το δικαστήριο στον Αντώνιο Παπανικολάου, διπλάσια περίπου από ό,τι είχε επιβληθεί πρωτόδικα. Από αυτά, εκτιτέα είναι τα οκτώ, ενώ η ποινή είναι εξαγοράσιμη προς 10 ευρώ την ημέρα.

Ποινές φυλάκισης από 20 ως 55 μήνες επέβαλε το δικαστήριο και στους υπόλοιπους καταδικασθέντες.

Το The Manifold και το OmniaTV είχαν παρακολουθήσει λεπτομερώς τη δίκη σε πρώτο βαθμό, με το Kivotos Trial Watch. Την πλήρη καταγραφή των ανταποκρίσεών μας μπορείτε να βρείτε εδώ και εδώ.

Πηγή: Ένοχος και στο Εφετείο ο Α. Παπανικολάου για την «Κιβωτό» – omniatv

Το ξέπλυμα της γενοκτονίας περνάει από την απονομιμοποίηση της Φρανσέσκας Αλμπανέζε – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Η Φρανσέσκα Αλμπανέζε είναι η πιο δυνατή φωνή καταγγελίας της Γενοκτονίας του Παλαιστινιακού λαού. Οι ισχυροί της Δύσης θέλουν να την φιμώσουν, στο πλαίσιο του ξεπλύματος της κυβέρνησης Νετανιάχου και του στρατού του Ισραήλ.
Image

«Ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, επικαλούμενες δηλώσεις που δεν έκανα ποτέ, με κατηγορούν, με μοχθηρία και βεβαιότητα που pοτέ δεν επέδειξαν έναντι εκείνων που έχουν σφάξει 20.000+ παιδιά σε 858 ημέρες». Φρανσέσκα Αλμπανέζε

Την 7η Φεβρουαρίου, η ειδική απεσταλμένη του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Παλαιστίνη, Φρανσέσκα Αλμπανέζε, μίλησε σε φόρουμ που οργάνωσε το Αλ Τζαζίρα στη Ντόχα, για την γενοκτονία που παρακολουθήσαμε δύο χρόνια τώρα, και την σημερινή κατάσταση στη Γάζα. Μεταξύ άλλων, η γυναίκα που έχει γίνει σύμβολο της συνείδησης όλων μας, είπε και τα εξής:

«Αντί να σταματήσουν το Ισραήλ, τα περισσότερα κράτη του κόσμου το εξοπλίζουν, του παρέχουν πολιτική προστασία, οικονομική και χρηματοοικονομική υποστήριξη […] Εμείς που δεν ελέγχουμε τεράστια οικονομικά κεφάλαια, αλγόριθμους και όπλα, βλέπουμε τώρα ότι ως ανθρωπότητα έχουμε έναν κοινό εχθρό, και οι ελευθερίες, ο σεβασμός των θεμελιωδών ελευθεριών είναι η τελευταία ειρηνική οδός, η τελευταία ειρηνική εργαλειοθήκη που έχουμε για να ανακτήσουμε την ελευθερία μας»*.

Η αναφορά σε «κοινό εχθρό» ήταν που κράτησαν τόσο το Ισραήλ όσο και όλοι που θέλουν να το ξεπλύνουν – με πρώτη τη Γαλλία που, εκείνες τις ίδιες μέρες, άφηνε το αεροπλάνο τού, καταζητούμενου ως υπεύθυνου για γενοκτονία, Μπίμπι Νετανιάχου να περάσει άνετο κι ωραίο από τους ουρανούς της, στο δρόμο για τις ΗΠΑ.

Η νέα επίθεση εναντίον της Αλμανέζε οργανώθηκε μόλις κατάφεραν να βρουν κάτι να πιαστούν. «Ο κοινός εχθρός [στον οποίο αναφέρθηκα] είναι το σύστημα που υπέθαλψε τη γενοκτονία στην Παλαιστίνη, συμπεριλαμβανομένου του οικονομικού Κεφαλαίου που τη χρηματοδότησε, των αλγορίθμων που την υποβάθμισαν και των όπλων που επέτρεψαν να συμβεί»**, τόνισε η ίδια, και επιβεβαιώνουν όλοι οι έλεγχοι στο αρχικό, απείραχτο βίντεο.

Μόνο που, οι, ολοφάνερα ακριβείς, εξηγήσεις της δεν εμφανίστηκαν στο, προσεκτικά κομμένο και ραμμένο, βίντεο που παρουσιάστηκε, στις 11 του μηνός, στο γαλλικό κοινοβούλιο για να υποστηρίξει το αίτημα παραίτησής της, το οποίο ακολούθως υποστήριξαν οι κυβερνήσεις της Γερμανίας, της Αυστρίας, της Τσεχίας και της Ιταλίας. Είναι να μην έχεις λερωμένη τη φωλιά σου στο Β’ Παγκόσμιο, με το Ολοκαύτωμα…

Έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, όμως, και θα μου επιτρέψετε να σταθώ, στο πως και τι εντός του γαλλικού κοινοβουλίου, όπως τα κατέγραψε η Λε Μοντ. Γιατί, ο υπουργός Εξωτερικών της κυβέρνησης Μακρόν, ο Ζαν Νοελ Μπαρρώ, δεν έφερε αυτοβούλως το ζήτημα στη βουλή. Από την ημέρα της ομιλίας Αλμπανέζε στη Ντόχα, δέχθηκε επανειλημμένα σχετικές ερωτήσεις, κι έλαβε και επιστολή, από την Καρολίν Γιαντάν, βουλεύτρια της 8ης περιφέρειας γάλλων του εξωτερικού, δηλαδή των γάλλων πολιτών που κατοικούν στην ανατολική μεσόγειο και στο Ισραήλ, διπλής υπηκοότητας και ψήφου. Από τους περίπου 145.000 γάλλους ψηφοφόρους της περιοχής, κάπου 80.000 – η πλειονότητα που βγάζει βουλευτή – είναι ΓαλλοΙσραηλινοί.

Η Γιαντάν, που εκλέγεται με το κόμμα του Μακρόν, είχε ήδη δώσει σειρά συνεντεύξεων, για να δημιουργήσει την εντύπωση ότι ο «κοινός εχθρός» για τον οποίο μίλησε στη Ντόχα η Φρανσέσκα Αλμπανέζε ήταν το Ισραήλ. Άλλωστε η ίδια έχει δηλώσει πως «θα κάνει τα πάντα για να δείξει στο λαό της Γαλλίας πόσα θετικά έχει το Ισραήλ, να παρουσιάζει το κράτος του Ισραήλ θετικά». Παρέμεινε, λοιπόν, αυστηρά πιστή στην ισραηλινή γραμμή – την γραμμή της κυβέρνησης Νετανιάχου, που διέπραξε τη γενοκτονία και συνεχίζει καθημερινά να σκοτώνει Παλαιστινίους. Με επικεφαλής αυτήν την Γιαντάν, λοιπόν, συνολικά 50 γάλλοι βουλευτές έστειλαν σχετική επιστολή στον ΥΠΕΞ  της Γαλλίας, στις 10 Φεβρουαρίου. Την ακριβώς επόμενη μέρα οι βουλευτές αυτοί τον χειροκρότησαν για την απαίτησή του να παραιτηθεί η ειδική απεσταλμένη του ΟΗΕ. Κάτι που ο Μπαρρώ έκανε γνωρίζοντας – ή τουλάχιστον όφειλε να εξετάσει και να γνωρίζει- πως οι δηλώσεις Αλμπανέζε παραποιήθηκαν. Κι αυτό είναι αδιαμφισβήτητο: το βίντεο είναι πειραγμένο και είναι πειραγμένο σκοπίμως. Πέρα από τον Τύπο, που το αποκαλύπτει, η Ενωση των Δικηγόρων Υπεράσπισης του Διεθνούς Δικαίου (JURDI, Juristes pour le respect du droit international) κατέφυγε στον εισαγγελέα του Παρισιού ζητώντας διώξεις για ηθελημένη παραπληροφόρηση και στοχοποίηση της Φρανσέσκας Αλμπανέζε, εκ μέρους κυβερνητικών στελεχών.

Η Φρανσέσκα Αλμπανέζε είναι μια δυνατή, ανεξάρτητη και διεθνώς αποδεκτή θεσμική φωνή, ως ειδική απεσταλμένη του ΟΗΕ. Στέκεται ακλόνητη στο πλευρό της αλήθειας και του Διεθνούς Δικαίου, επιμένει να δημοσιοποιεί τα εγκλήματα κατά της Ανθρωπότητας, χρησιμοποιώντας την θέση της, και μετά τις παράνομες κυρώσεις που της επέβαλλαν οι ΗΠΑ πέρυσι, ακολουθώντας κατά πόδα το Ισραήλ στην παραβίαση της Σύμβασης του 1946 για την ασυλία των μελών/ εκπροσώπων του ΟΗΕ: να θυμίσουμε ότι ως και ο γγ του ΟΗΕ είναι ανεπιθύμητο πρόσωπο, persona non grata, στο Ισραήλ, το οποίο έχει θέσει εκτός νόμου και έχει αφαιρέσει το ειδικό διπλωματικό καθεστώς από όλους τους εργαζόμενους της UNRWA. Τελικός στόχος των Ισραηλινών και των ΗΠΑ – και τώρα και των υποτελών τους- με όλα αυτά, η κατάργηση της ασυλίας των ειδικών απεσταλμένων, η κατάργηση του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, ο εξεπσιοναλισμός – αυτοί δεν έχουν να δώσουν λόγο σε κανέναν, κοινώς. Σε αυτό το πλαίσιο πρέπει να ιδωθεί και η νέα επίθεση, από τη Γαλλία και τους συν αυτή, κατά της Ειδικής Απεσταλμένης του ΟΗΕ. Οι προσπάθειες να απονομιμοποιηθεί, να λασπολογηθεί, να μειωθεί και να φιμωθεί η Φρανσέσκα Αλμπανέζε διευρύνονται και πολλαπλασιάζονται, και η Γαλλία πρωτοστατεί εναντίον της στη Γηραιά Ήπειρο, ξεπλένοντας τους γενοκτόνους και απονομιμοποιώντας τον ΟΗΕ. Ειδικά, μάλιστα, καθώς αναμένουμε την 8η Έκθεσή της για την κατάσταση των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στην Παλαιστίνη, μία ακόμη από τις εκθέσεις που, όπως σημειώνουν οι νομικοί του JURDI  «συνιστούν νομική και δομική ανάλυση σοβαρών παραβιάσεων του διεθνούς δικαίου, που συνδέονται άμεσα με τα καθήκοντα που έχουν ανατεθεί στην κα Αλμπανέζε από το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών».

*για λόγους ακρίβειας και ελέγχου της απόδοσης στα ελληνικά, αφήνω εδώ και το αγγλικό πρωτότυπο: «The fact that instead of stopping Israel, most of the world has armed, given Israel political excuses, political sheltering, economic and financial support […] We who do not control large amounts of financial capitals, algorithms and weapons, we now see that we as a humanity have a common enemy, and freedoms, the respect of fundamental freedoms is the last peaceful avenue, the last peaceful toolbox that we have to regain our freedom».

**«the common enemy of humanity is the system that has enabled the genocide in Palestine, including the financial capital that funds it, the algorithms that obscure it and the weapons that enable it».


Σε χρειαζόμαστε

Το ThePressProject είναι το μοναδικό μέσο ανεξάρτητης, ερευνητικής και αποκαλυπτικής δημοσιογραφίας που στηρίζεται αποκλειστικά στις μικρο-δωρεές των επισκεπτών του. Πιστεύουμε ότι η πληροφορία πρέπει να είναι διαθέσιμη σε όλους και για αυτό δεν κλειδώνουμε κανένα κομμάτι της ύλης αλλά για να παραχθεί το πρωτογενές υλικό που θα βρείτε εδώ χρειαζόμαστε την υποστήριξή σου. Αν δεν πληρώσουμε εμείς για την ενημέρωσή μας, θα την πληρώσει κάποιος άλλος (και αν δεν είσαι ο Μαρινάκης μάλλον δεν έχεις τα ίδια συμφέροντα). Μάθε πώς

Πηγή: Το ξέπλυμα της γενοκτονίας περνάει από την απονομιμοποίηση της Φρανσέσκας Αλμπανέζε – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Αντιμετωπίζοντας τον ακραίο αυταρχισμό σε πολλαπλά μέτωπα: πολιτικο-θεσμικές συγκρούσεις και κινηματικές αντιστάσεις στις ΗΠΑ του Τραμπ – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Ένας νέος συνασπισμός δυνάμεων μέσα στο πολιτικό και θεσμικό σύστημα των ΗΠΑ και η (ακόμη ασυντόνιστη) εναντίωσή του στην τραμπική καταστολή.
Image
Μιχάλης Ψημίτης, Ομότιμος καθηγητής κοινωνιολογίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Επιχειρώντας μια ανάλυση των πολιτικών και κοινωνικών συγκρούσεων που πυροδότησαν τον τελευταίο καιρό στις ΗΠΑ οι αυταρχικές πολιτικές του Τραμπ, χρειάστηκε να χωρίσουμε το κείμενο του άρθρου σε δύο μέρη. Ένα για τη γενικότερη εξέλιξη της πολιτικής κατάστασης και του θεσμικού περιβάλλοντος της χώρας και ένα για τα ειδικότερα γεγονότα και τις κινηματικές διαδικασίες που λαμβάνουν χώρα από τον περασμένο Δεκέμβριο, ειδικά στην Πολιτεία της Μινεσότα. Η διαίρεση αυτή, εκτός του ότι κρίθηκε αναγκαία για λόγους χωρητικότητας του άρθρου, αντανακλά επίσης και μια μεθοδολογική διαφοροποίηση της θεωρίας των κοινωνικών κινημάτων ανάμεσα σε «περιβάλλοντα πολιτικών ευκαιριών» και «κοινωνικά κινήματα», με την έννοια ότι η εννοιολογική τους στατική διάκριση και η μεταξύ τους δυναμική αμφίδρομη σχέση εξηγούν τόσο τα επιμέρους χαρακτηριστικά τους όσο και τη συνολική επίδραση της συνάρθρωσής τους στο εκάστοτε σύστημα εξουσίας. Έτσι λοιπόν, με δεδομένο ότι το δεύτερο μέρος του άρθρου θα είναι αφιερωμένο στις τοπικές κινηματικές διαδικασίες, ξεκινάμε σήμερα με την ανάλυση των πρόσφατων εξελίξεων εντός του ευρύτερου πολιτικού και θεσμικού συστήματος των ΗΠΑ.

Τα κρίσιμα γεγονότα που διαδραματίζονται από τον περασμένο Δεκέμβριο στη Μεσοδυτική περιοχή των ΗΠΑ, ειδικά στην Πολιτεία της Μινεσότα και ειδικότερα στην περιφέρεια των «Δίδυμων Πόλεων» (που περιλαμβάνει τη Μινεάπολη και το Σεντ Πολ) έχουν εξάψει την περιέργεια των παρατηρητών των κοινωνικών κινημάτων. Φαινομενικά, τουλάχιστον, είναι παράδοξο πώς μέσα σε ένα τόσο σύντομο (με κοινωνικούς όρους) χρονικό διάστημα έχουν αναπτυχθεί τόσες πολύμορφες συλλογικές δράσεις και τόσο ριζοσπαστικές κινηματικές πρακτικές από φορείς συλλογικούς και ατομικούς που μέχρι πρότινος δεν εξέπεμπαν τέτοια σημάδια κοινωνικής δραστικότητας. Στην πραγματικότητα, βέβαια, αυτές τις συμπεριφορές εξηγούνται εύλογα αν συνυπολογίσουμε αφενός το ευρύτερο πολιτικό περιβάλλον των ΗΠΑ και τις ευκαιρίες που αυτό αφειδώς ‘προσφέρει’ για τέτοιες δράσεις μέσα από τις έντονες αντιπαραθέσεις και συγκρούσεις που συντελούνται σε πολιτειακό και τοπικό επίπεδο και αφετέρου τους αναγκαίους για τη δράση αντίστασης πόρους που δημιουργούν με δικές τους πρωτοβουλίες οι ίδιες οι τοπικά κινητοποιούμενες συλλογικότητες.

Ο τραμπισμός σε κίνδυνο από τις «πολιτικές καταφυγίου».

Ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά. Κατ’ αρχάς, πρέπει να εντοπίσουμε το βασικό αντικείμενο της σύγκρουσης που διεξάγεται στη Μινεσότα μέσα από μια ματιά σε ευρύτερο εθνικό επίπεδο. Το τωρινό μεγάλο πολιτικό πρόβλημα του Τραμπ (εκείνο που απειλεί την απρόσκοπτη άσκηση της αυταρχικής εξουσίας του, δηλαδή), δεν είναι τόσο η μετανάστευση αυτή καθαυτή (ούτε καν η ‘παράνομη’ μετανάστευση), αλλά η γεωγραφικά εκτεταμένη χρήση των φιλομεταναστευτικών «πολιτικών-καταφυγίου» στις ΗΠΑ.

Οι «πολιτικές καταφυγίου» παραπέμπουν χωρικά σε τοπικές οντότητες που αποκαλούνται «πόλεις-καταφύγια» (“sanctuary cities”) και περιλαμβάνουν τουλάχιστον έντεκα πολιτείες (Καλιφόρνια, Κολοράντο, Κονέκτικατ, Ιλινόις, Μασαχουσέτη, Νιου Τζέρσεϊ, Νέα Υόρκη, Όρεγκον, Ρόουντ Άιλαντ, Βερμόντ και Ουάσιγκτον) και δεκάδες πόλεις και κομητείες (μεταξύ των οποίων οι «Δίδυμες Πόλεις», η Νέα Υόρκη, το Λος Άντζελες, η Φιλαδέφεια, το Σικάγο, η Νέα Ορλεάνη, η Ατλάντα, η Βοστώνη κ.ά.). Όλες αυτές δεν συνεργάζονται πλήρως με την κυβέρνηση των ΗΠΑ για την επιβολή της νομοθεσίας περί μετανάστευσης, επικαλούμενες τοπικές δικαιοδοσίες που απορρέουν από το συνταγματικό δικαίωμα των επιμέρους τοπικών κυβερνήσεων να μην εφαρμόζουν ομοσπονδιακούς νόμους.

Συγκεκριμένα, οι δικαιοδοσίες καταφυγίων βασίζονται στη 10η Συνταγματική Τροπολογία που απαγορεύει την ομοσπονδιακή «επιβολή» σε τοπικές κυβερνήσεις και περιλαμβάνουν νόμους και κανονισμούς που επιτρέπουν σε αυτές να αρνούνται ή να περιορίζουν δραστικά την παροχή βοήθειας σε ομοσπονδιακούς αξιωματούχους που επιδιώκουν να επιβάλουν συγκεκριμένους ομοσπονδιακούς νόμους, εν προκειμένω τον νόμο περί μετανάστευσης και, φυσικά, την εξ αυτού απορρέουσα διαβόητη «Επιχείρηση Metro Surge». (1)

Γι’ αυτό τον λόγο, τα τελευταία 20 χρόνια πολλές «πόλεις καταφύγια» (2) έχουν υιοθετήσει μέτρα που απαγορεύουν στις δικές τους δημοτικές ή πολιτειακές υπηρεσίες επιβολής του νόμου να συνδράμουν τους ομοσπονδιακούς πράκτορες στην απέλαση πολλών κατηγοριών παράτυπων μεταναστών – συνηθέστερα εκείνων που δεν έχουν καταδικαστεί για σοβαρά εγκλήματα (https://statecourtreport.org/our-work/analysis-opinion/sanctuary-policies-federal-system).

Βεβαίως, αν σκεφτούμε ότι σήμερα σε όλη τη χώρα υπάρχουν περίπου 13,5 εκατομμύρια παράτυποι μετανάστες (https://statecourtreport.org/our-work/analysis-opinion/sanctuary- policies-federal-system) και το συνδυάσουμε με την υστερική ρητορική του Τραμπ εναντίον της «παράνομης» μετανάστευσης, εύκολα συμπεραίνει κανείς πως για την ομοσπονδιακή κυβέρνηση οι τοπικές «πολιτικές καταφυγίου» αποτελούν σε εγχώριο επίπεδο μια υπαρξιακή απειλή ανάλογη με εκείνη που σε διεθνές επίπεδο εμφανίζονται ότι αποτελούν χώρες όπως το Ιράν, η Κούβα, η Βενεζουέλα (αυτή, τελευταία, όχι και τόσο …).

Επομένως, στα μάτια του Τραμπ υφίσταται σήμερα στις ΗΠΑ σε ομοσπονδιακή κλίμακα μια επικίνδυνη κατάσταση μαζικής ανομίας και ρητής και πολύπλευρης πολιτικής αμφισβήτησης της έννομης τάξης (3) που απειλεί να τινάξει στον αέρα τα θεμέλια της ιδεολογικής νομιμοποίησης του ακροδεξιού φαινομένου που συνοπτικά συνηθίζουμε να αποκαλούμε «τραμπισμό». (4)

Υπογραμμίζω τα ιδεολογικά συμφραζόμενα της νομιμοποίησής του, επειδή, σε μια πραγματολογική προσέγγιση, έχει αποδειχθεί πως η πολύχρονη λειτουργία των «πόλεων-καταφυγίων» (5) κάθε άλλο παρά ελαττώνει την ασφάλεια των τοπικών κοινοτήτων. (6) Βέβαια, αυτή η ιδεολογική μεταμφίεση της πραγματικότητας από τον τραμπισμό μπορεί να επιβεβαιωθεί και αντίστροφα, αν π.χ. λάβουμε υπόψη ότι το μένος του διοχετεύεται όχι μόνο εναντίον των «παράνομων μεταναστών», αλλά και εναντίον της νόμιμης μετανάστευσης.

Πράγματι, η κυβέρνηση Τραμπ καταπολεμά σε μεγάλη κλίμακα και τη νόμιμη μετανάστευση, τόσο αρνούμενη τη νόμιμη είσοδο στη χώρα όσο και αφαιρώντας το νόμιμο καθεστώς από εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους που βρίσκονται ήδη σε αυτή, όπως Κουβανούς, Αϊτινούς και Βενεζουελάνους που έχουν «καθεστώς προσωρινής προστασίας» (https://statecourtreport.org/our-work/analysis-opinion/sanctuary-policies-federal-system).

Χαρακτηριστικά, ο ICE έχει συγκεντρώσει πρόσφυγες που ζουν στη Μινεσότα και στους οποίους επετράπη η είσοδος στις ΗΠΑ μετά από «μια αυστηρή, πολυετή διαδικασία ελέγχου» και τους έχει στείλει σε μια εγκατάσταση στο Τέξας όπου προετοιμάζονται για απέλαση (https://truthout.org/articles/minneapolis-mayor-warns-of-invasion-as-more-ice-horror-stories-emerge/). Όμως, και στα δικά μας μάτια ο τραμπισμός όντως κινδυνεύει από τις «πολιτικές καταφυγίου» που εφαρμόζουν τοπικές κυβερνήσεις. Ο Τραμπ έχει δίκιο ως προς τον φόβο που αισθάνεται απέναντι το πολιτικό αποτέλεσμα των «πολιτικών καταφυγίου».

Αυτή τη στιγμή, ένας υπολογίσιμος συνασπισμός δυνάμεων στο θεσμικό και στο κοινωνικό επίπεδο όχι μόνο λειτουργεί εναντίον της κρίσιμης για το πολιτικό πρόγραμμα του τραμπισμού αντιμεταναστευτικής στόχευσης, αλλά στη συγκυρία ανάγει αυτή την συστηματική εναντίωση σε κεντρική παράμετρο μιας απόπειρας ανατροπής ή τουλάχιστον δραστικής αποδυνάμωσης του ίδιου του τραμπισμού. Αν και, στα συμφραζόμενα των πολιτικών ιδιαιτεροτήτων του τραμπισμού, με δεδομένο τον μαξιμαλιστικό ιδεολογικό του χαρακτήρα και τη δομική σημασία της εμπρηστικής ρητορικής του στην υπεράσπιση της πολιτικής του ακεραιότητας, μια πιθανή αποδυνάμωση θα σήμαινε αυτόματα ισχυρή προοπτική ανατροπής του, αντί, ας πούμε, να οδηγήσει σε παραδοσιακά ανώδυνους τυπικούς πολιτικούς συμβιβασμούς.

Με άλλα λόγια, όσο περισσότερο ριζοσπαστικοποιεί ο Τραμπ τις αυταρχικές κινήσεις του τόσο λιγότερες δυνατότητες διαθέτει μελλοντικά να προσφύγει σε επωφελείς τακτικές υποχωρήσεις σε περίπτωση που οι πολιτικές του ηττηθούν σε κρίσιμα πεδία. Στα σκληρά παιχνίδια υπάρχουν σκληρές λύσεις.

Η υπεράσπιση του φεντεραλισμού πυρήνας της πολιτικής σύγκρουσης

Ας δούμε κατ’ αρχάς πώς συγκροτείται σε θεσμικό επίπεδο αυτός ο συνασπισμός που αντιμάχεται τον τραμπισμό. Όπως είναι γνωστό, η αρχιτεκτονική του πολιτικού συστήματος εξουσίας στις ΗΠΑ έχει σχεδιαστεί με τρόπο ώστε να έχουν λόγο σε αυτό πολλαπλοί παίκτες και να επιτυγχάνονται συμβιβασμοί και συναινέσεις μέσα από υποχρεωτικές διαπραγματεύσεις και αμοιβαίες υποχωρήσεις. Έτσι, το κόμμα που κάθε φορά κυβερνά στις ΗΠΑ συνήθως δεν διαθέτει θεσμικούς πόρους που θα του επέτρεπαν να κατισχύσει πλήρως των αντιπάλων του, αναγκάζεται να δεχθεί σημεία συμβιβασμών με το άλλο κόμμα προκειμένου να εγκριθούν κρίσιμα νομοσχέδια, ο πρόεδρος συμβιβάζεται με τη Γερουσία και αντίστροφα, οι κυβερνήσεις των πολιτειών συνεργάζονται με τις ομοσπονδιακές υπηρεσίες (κυβερνητικές ή ανεξάρτητες), τα νομοθετικά σώματα των πολιτειών θεσπίζουν τους κανόνες για τις ομοσπονδιακές εκλογές του Κογκρέσου στις πολιτείες τους, οι δήμοι πρέπει να συνεργάζονται με τις πολιτείες και το ομοσπονδιακό κράτος, την ίδια στιγμή που πολλά από αυτά τα όργανα διατηρούν δικαιώματα βέτο και έναν σημαντικό βαθμό αυτονομίας σε αποφάσεις και σε εφαρμοζόμενες πολιτικές που αφορούν τα δικά τους πεδία δράσης.

Αυτή η αρχιτεκτονική, όμως, γίνεται τον τελευταίο καιρό στόχος επίθεσης του τραμπισμού, επειδή ορθώνει σοβαρά αναχώματα στις πολιτικές του και στο δικό του προσωπικό σύστημα
εξουσίας. Με άλλα λόγια, ο τραμπισμός εξυφαίνει μια βίαιη μετατροπή των θεσμικών κανόνων του φεντεραλισμού στις ΗΠΑ, ο οποίος, μέσω πολύπλοκων ασφαλιστικών δικλείδων και θεσμικών αντίβαρων (συνταγματικά εργαλεία, νόμοι, κανονισμοί, δικαίωμα βέτο κτλ.), εγγυάται ιστορικά μια πολύπλοκη κατανομή της εξουσίας μεταξύ των πολιτειακών κυβερνήσεων και της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, οδηγώντας σε σύνθετες διαδικασίες διαβούλευσης και διαπραγμάτευσης που απολήγουν συνήθως σε συμβιβασμούς συμφερόντων και συναινέσεις (https://thepressproject.gr/o-trabismos-oi-synepeies-tou-stin- ameriki-kai-oi-diafores-me-tin-evropi/).

Τους τελευταίους μήνες οι επιθέσεις του Τραμπ εναντίον του φεντεραλισμού έχουν προκαλέσει οξείες συγκρούσεις μεταξύ της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και των πολιτειών σχετικά με τις αμβλώσεις, την ανακατανομή των περιφερειών, τα δικαιώματα ψήφου, τα εμβόλια, τη μετανάστευση, το έγκλημα και τους φόρους. Πράγματι, οι επιθέσεις του Τραμπ εναντίον του φεντεραλισμού παίρνουν διάφορες μορφές. Άλλοτε, εμφανίζονται ως ευθείες και ωμές παραβιάσεις του συντάγματος των ΗΠΑ στο πλαίσιο μιας καλά οργανωμένης εκστρατείας υπονόμευσης των εκλογών, μέσω της παράνομης ομοσπονδιοποίησής τους και του σφετερισμού των εξουσιών που παρέχει το ομοσπονδιακό σύνταγμα στις πολιτείες (https://edition.cnn.com/2026/02/04/politics/trump-nationalize-elections-constitution-clause).

Συγκεκριμένα, ενώ ούτε ο πρόεδρος ούτε το Υπουργείο Δικαιοσύνης (DOJ) έχουν την εξουσία να ορίζουν κανόνες που διέπουν τις εκλογές ή να επιβλέπουν τους πολιτειακούς και τοπικούς αξιωματούχους που τις διεξάγουν, το τραμπικό σύστημα εξουσίας κάνει ακριβώς αυτό. Για παράδειγμα, στο πλαίσιο μιας διακηρυγμένης απόπειρας «εθνικοποίησης της ψηφοφορίας», εκδόθηκε διάταγμα με το οποίο ο πρόεδρος αποκτά εξαιρετική μονομερή εξουσία να ρυθμίζει τις ομοσπονδιακές εκλογές και να σφετερίζεται τις εξουσίες του Κογκρέσου, των πολιτειών και της EAC, της ανεξάρτητης δικομματικής ομοσπονδιακής υπηρεσίας που συνδράμει τις πολιτείες στη διενέργεια των ομοσπονδιακών εκλογών στο έδαφός τους (https://www.brennancenter.org/our-work/research-reports/trump-administrations-campaign-undermine-next-election).

Άλλοτε πάλι, οι επιθέσεις παίρνουν τη μορφή ωμών οικονομικών εκβιασμών εναντίον πολιτειών και πόλεων που κυβερνώνται από Δημοκρατικούς. Χαρακτηριστικά, ορισμένες τέτοιες πολιτείες, διαπιστώνοντας ότι πληρώνουν περισσότερα σε ομοσπονδιακούς φόρους από ό,τι λαμβάνουν πίσω σε επιχορηγήσεις, έχουν υιοθετήσει μια «ήπια απόσχιση», υπό τύπο παρακράτησης φόρων σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τις πολιτικές του Τραμπ που θεωρούν παράνομες.

Μια τρίτη περίπτωση είναι η ανακατανομή των περιφερειών. Παραδοσιακά, η ανακατανομή των περιφερειών πραγματοποιείται πάντα μετά την δεκαετή απογραφή και λαμβάνοντας υπόψη τα αποτελέσματά της. Ωστόσο, με εντολή του Τραμπ, οι νομοθετικές εξουσίες διαφόρων συντηρητικών πολιτειών υιοθέτησαν πρόσφατα έναν νέο χάρτη του Κογκρέσου για το 2026, σχεδιασμένο να εξασφαλίσει στους Ρεπουμπλικανούς επιπλέον έδρες, ξεκινώντας από τις πολιτικά κρίσιμες ενδιάμεσες εκλογές του ερχόμενου Νοεμβρίου. Τέτοιες προσπάθειες έγιναν στις πολιτείες του Τέξας, της Ιντιάνα και του Μιζούρι, με αποτέλεσμα σε αντίδραση οι Δημοκρατικοί να προωθήσουν τους δικούς τους αντίστοιχους κομματικούς χάρτες στην Καλιφόρνια και στο Μέριλαντ, εντείνοντας περαιτέρω τη σύγκρουση μεταξύ των πολιτειακών κυβερνήσεων.

Ακόμη, τα δικαιώματα ψήφου έχουν επίσης αμφισβητηθεί, ιδίως υπό το φως της δηλωμένης πρόθεσης του Τραμπ να απαγορεύσει τα ψηφοδέλτια μέσω ταχυδρομείου και τα μηχανήματα ψηφοφορίας.

Σε ζητήματα υγείας και σε απάντηση στην πολιτική του υπουργείου υγείας να αποσύρει τα εμβόλια, οι κυβερνήτες της Καλιφόρνια, της Ουάσιγκτον και του Όρεγκον σχημάτισαν μια «συμμαχία υγείας» για να συντονίσουν την καθοδήγηση και να συγκεντρώσουν πόρους σε όλες τις υγειονομικές δικαιοδοσίες τους, σε αντιπαράθεση με τη Φλόριντα, που ανακοίνωσε σχέδια να διακόψει την υποχρέωση εμβολιασμού για παιδιά.

Και βέβαια, υπάρχει και το τεράστιο ζήτημα με τις συγκρούσεις για τη νομική, πολιτική και κοινωνική μεταχείριση των προσφύγων και των μεταναστών που συζητάμε εδώ. Με δεδομένο λοιπόν ότι ο φεντεραλισμός βασίζεται στο διαχωρισμό των εξουσιών, επιτρέπει διαφορετικές προσεγγίσεις σε όλες τις δικαιοδοσίες και παρέχει παράλληλα μηχανισμούς αμφισβήτησης της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, όλα αυτά τα ζητήματα, που η σημερινή τους κλιμάκωση ήταν αδιανόητη στα προηγούμενα χρόνια, έχουν διαταράξει την παραδοσιακή λειτουργία του, φέρνοντας αντιμέτωπες τόσο τις πολιτείες με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση όσο και τις πολιτείες υπό την ηγεσία των Ρεπουμπλικανών με τις πόλεις και τις πολιτείες υπό την ηγεσία των Δημοκρατικών. Υπάρχουν εκτιμήσεις σύμφωνα με τις οποίες εάν η επέκταση της εκτελεστικής εξουσίας και της εθνικής εξουσίας από τον Τραμπ συνεχιστεί και φτάσει σε ακραία επίπεδα, οι συγκρούεις για τα ζητήματα αυτά θα μπορούσαν να κλιμακωθούν σε ένα οικονομικό ή κατασταλτικό ισοδύναμο ενός σύγχρονου εμφυλίου πολέμου (https://www.brookings.edu/articles/the-war-over-federalism/).

Τέτοιες παρεμβάσεις, επομένως, προκαλούν εκτεταμένη ανησυχία και άγχος σχετικά με τα νόμιμα δικαιώματα και τα προνόμια των πολιτειακών και τοπικών αρχών. Οι κλιμακώσεις και οι πολιτικές ακροβατικές κινήσεις που ήταν εκτός κάδρου τα προηγούμενα χρόνια έχουν πλέον γίνει ολοένα και πιο συνηθισμένες. Από αυτές τις συγκρούσεις γίνεται φανερή μια πρώτη δύναμη αντίθεσης στον τραμπισμό. Είναι οι πολιτείες και πόλεις με Δημοκρατικές ηγεσίες που αψηφούν (ή τουλάχιστον είναι απρόθυμες να αποδεχθούν) την επιβολή του τραμπισμού. Και μαζί με αυτές, ένα μέρος του Δημοκρατικού κόμματος που, παρά τα ιστορικώς συντηρητικά αντανακλαστικά του, ενίοτε φαίνεται να αποδέχεται μεμονωμένες πρωτοβουλίες εκπροσώπων της προοδευτικής πτέρυγας του κόμματος στη Γερουσία (Μπέρνι Σάντερς, Άνταμ Σιφ), στη Βουλή των Αντιπροσώπων (Οκάσιο-Κορτέζ, Χακίμ Τζέφρις, Τζέιμι Ράσκιν, Σρι Θάνενταρ) ή αυτοδιοικητικών ηγετών στους δήμους (Ζοχράν Μαμντάνι, Τζέικομπ Φρέι) «παραβιάζοντας», έστω και μερικώς, τους κανόνες της χλιαρής αντιπολίτευσης στους οποίους είναι συνηθισμένο.

Η δικαστική εξουσία ως ανάχωμα στις αντιμεταναστευτικές πολιτικές

Εκτός από ορισμένες δημοκρατικές πολιτείες και πόλεις και ένα μέρος του Δημοκρατικού Κόμματος, υπάρχει μια τρίτη υπολογίσιμη δύναμη που εντάσσεται στη θεσμική συνιστώσα εναντίον του τραμπισμού. Πρόκειται για πολλές περιπτώσεις δικαστών και εισαγγελέων, ομοσπονδιακών (που λειτουργούν σε περιφερειακά δικαστήρια που εδρεύουν σε πολιτείες και χειρίζονται υποθέσεις βάσει του ομοσπονδιακού νόμου) και πολιτειακών (που υπηρετούν σε πολιτειακό επίπεδο με βάση πολιτειακούς νόμους). Και ενώ στην ιστορία των ΗΠΑ δεν είναι περίεργο να συγκρούονται πρόεδροι με τα δικαστήρια, οι αντιπαραθέσεις που προκαλεί ο Τραμπ είναι αναμφισβήτητα μοναδικές στην κλίμακα και την οξύτητά τους και αυτό φαίνεται αναπόφευκτο, δεδομένου ότι ο Λευκός Οίκος εξέδωσε μια χιονοστιβάδα εκτελεστικών διαταγμάτων προκειμένου να πετύχει εύκολα και γρήγορα τους στόχους του.

Μόνο την πρώτη ημέρα από την ανάληψη της προεδρίας από τον Τραμπ υπογράφηκαν 26 διατάγματα. Υπήρξαν άλλα 140 ήδη μέχρι τα μισά του πρώτου χρόνου προεδρικής θητείας, περισσότερα από όσα υπέγραψε ο Μπάιντεν στο σύνολο της τετραετούς θητείας του και μόνο περίπου 100 λιγότερα από τα διατάγματα του Ομπάμα στα οκτώ χρόνια του στον
Λευκό Οίκο (https://www.bbc.com/news/articles/c3en0qwp44do). Στο μέτρο που οι βασικές πολιτικές επιλογές του ομοσπονδιακού κράτους διατυπώνονται και εφαρμόζονται με διατάγματα και δεν περνούν τη συνταγματική βάσανο της κοινοβουλευτικής και διακομματικής διαπραγμάτευσης, είναι αναμενόμενη η αντίδραση του τρίτου πόλου της εξουσίας, δηλαδή των δικαστών, η οποία τροφοδοτείται επίσης από αυταρχικές ενέργειες της κυβέρνησης στο πλαίσιο της προαναφερόμενης διαρκούς παρέμβασής της στις υποθέσεις των πολιτειών.

Τα παραδείγματα είναι πολλά. Τον περασμένο Ιούλιο, ένας περιφερειακός δικαστής των ΗΠΑ εξέδωσε πανεθνικό μπλοκάρισμα στο εκτελεστικό διάταγμα του Τραμπ που περιορίζει το αυτόματο δικαίωμα στην υπηκοότητα για μωρά που γεννιούνται από παράτυπους μετανάστες ή ξένους επισκέπτες, προκαλώντας έτσι οργισμένα σχόλια από τον Λευκό Οίκο (https://www.bbc.com/news/articles/c3en0qwp44do). Πιο πρόσφατα, άλλος ομοσπονδιακός δικαστής μπλόκαρε τις προσπάθειες της κυβέρνησης Τραμπ να απαγορεύσει στους νομοθέτες να πραγματοποιούν απροειδοποίητες επισκέψεις σε φυλακές της ICE.

Δικαστές διατάσσουν συνεχώς ανώτατους πολιτικούς και υπηρεσιακούς αξιωματούχους των ομοσπονδιακών σωμάτων καταστολής να εμφανιστούν στα δικαστήρια, για να εξηγήσουν την παραβίαση συνταγματικών προβλέψεων που προστατεύουν τις ατομικές ελευθερίες των προσφύγων και των μεταναστών. Ομοσπονδιακός δικαστής, ακούγοντας επιχειρήματα από το γραφείο του Γενικού Εισαγγελέα της Μινεσότα που αμφισβητούν τη συνταγματικότητα της αύξησης των ομοσπονδιακών πρακτόρων στη Μινεάπολη και σε άλλα μέρη της πολιτείας, εξέφρασε την άποψη ότι η αύξηση θα μπορούσε να παραβιάζει μια συνταγματική διάταξη που εμποδίζει τους ομοσπονδιακούς αξιωματούχους να αναγκάζουν τις πολιτείες να εφαρμόσουν ομοσπονδιακούς νόμους.

Σε άλλη περίπτωση, μετά από πρόσφατη επιστολή της γενικής εισαγγελέα των ΗΠΑ Παμ Μπόντι προς τον κυβερνήτη της Μινεσότα Τιμ Γουόλς που του ζητούσε να υποστηρίξει τις επιχειρήσεις της ICE και να παραδώσει τα αρχεία ψηφοφόρων της πολιτείας σε ομοσπονδιακούς αξιωματούχους, η περιφερειακή δικαστής των ΗΠΑ Κάθριν Μενέντεζ εξέφρασε ανησυχίες για την επιστολή, υπονοώντας ότι θα μπορούσε να παραβιάζει μια συνταγματική διάταξη που εμποδίζει τους ομοσπονδιακούς αξιωματούχους να αναγκάζουν τις πολιτείες να εφαρμόσουν ομοσπονδιακούς νόμους.

Πριν λίγες μέρες, ομοσπονδιακός δικαστής στο Όρεγκον εξέδωσε μια αυστηρή επίπληξη ενάντια στις απαιτήσεις του Υπουργείου Δικαιοσύνης για την κατάσχεση καταλόγων ψηφοφόρων πολιτειών, συμπεριλαμβανομένων προσωπικών στοιχείων ταυτοποίησης. Η απόφαση θεωρήθηκε μια ωμή καταδίκη των ενεργειών και των δημόσιων δηλώσεων του Υπουργείου Δικαιοσύνης, που θεωρήθηκαν ότι υπονομεύουν την εμπιστοσύνη μεταξύ του δικαστηρίου και των ομοσπονδιακών αρχών επιβολής του νόμου (https://www.alternet.org/voter-rolls-justice-department/).

Φυσικά, είναι γνωστό πως η κυβέρνηση και οι ομοσπονδιακές υπηρεσίες αγνοούν ήδη δεκάδες δικαστικές αποφάσεις, έχοντας και τη συμπαράσταση του συντηρητικής σύνθεσης Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ. Όμως δεν μπορούν να τις αγνοήσουν όλες. Αν και φαίνεται να υπάρχει ένα σχέδιο να αψηφούνται οι αποφάσεις των δικαστηρίων, η δικαστική εξουσία συνεχίζει να μάχεται. Ακόμα και μετά την απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου στα τέλη Ιουνίου να περιορίσει τις εθνικές απαγορεύσεις που εκδίδουν τα δικαστήρια έναντι των επιλογών της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, άλλοι δικαστές επέκριναν την πολιτική ασύλου του Τραμπ.

Μάλιστα, πριν λίγες μέρες μια ομοσπονδιακή δικαστής μπλόκαρε την προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να τερματίσει το προσωρινό καθεστώς προστασίας (TPS: Temporary Protected Status των ΗΠΑ, που παρέχει προσωρινή προστασία σε υπηκόους συγκεκριμένων χωρών) για περισσότερους από 350.000 Αϊτινούς μετανάστες που ζουν στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στην απόφασή της, η περιφερειακή δικαστής των ΗΠΑ, Άννα Ρέγιες, έγραψε χαρακτηριστικά: «Η Κρίστι Νόεμ (υπουργός εσωτερικής ασφάλειας των ΗΠΑ]) έχει το δικαίωμα, βάσει της Πρώτης Τροπολογίας (το δικαίωμα στην ελευθερία του λόγου, μεταξύ άλλων), να αποκαλεί τους μετανάστες δολοφόνους, βδέλλες, εθισμένους στα δικαιώματα και με οποιοδήποτε άλλο άστοχο όνομα θέλει.

Η υπουργός Νόεμ, ωστόσο, είναι υποχρεωμένη να εφαρμόζει πιστά τα γεγονότα στο νόμο κατά την εκπλήρωση του προγράμματος TPS. Τα μέχρι σήμερα αρχεία δείχνουν ότι δεν το έχει κάνει ακόμη αυτό». Το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας σχεδιάζει να ασκήσει έφεση κατά της απόφασης (https://www.democracynow.org/2026/2/3/headlines/federal_court_blocks_trump_administration_bid

_to_end_protected_status_for_haitian_immigrants). Σε πολύ πρόσφατη ανάλυση, καταγράφεται το γεγονός ότι περισσότεροι από 360 περιφερειακοί δικαστές σε όλη τη χώρα, συμπεριλαμβανομένων δεκάδων διορισμένων από τον Τραμπ, έχουν απορρίψει την ερμηνεία της κυβέρνησης σχετικά με την εξουσία κράτησης της ICE, ενώ μόνο 26 τάχθηκαν υπέρ της κυβέρνησης (https://www.politico.com/news/2026/02/06/trump-mass-detention-5thcircuit00770361).

Φυσικά, δεν είναι όλες οι δικαστικές αποφάσεις εναντίον της τραμπικής αντίληψης άσκησης εξουσίας. Υπάρχουν και αποφάσεις που εναρμονίζονται με αυτή την αντίληψη. Π.χ. πριν λίγες μέρες ομοσπονδιακό δικαστήριο στη Νέα Ορλεάνη αποφάσισε ότι η ICE μπορεί να συνεχίσει στο Τέξας, στη Λουϊζιάνα και στο Μισισιπή να φυλακίζει μετανάστες χωρίς εγγύηση, απόφαση που εξαλείφει προς το παρόν την πιθανότητα απελευθέρωσης δεκάδων χιλιάδων μεταναστών που κρατούνται σε απάνθρωπες συνθήκες (https://truthout.org/articles/federal-court-rulesicecan-continue-to-imprison-immigrants-without-bond/).

Σε γενικές γραμμές, όμως, οι δικαστές σηκώνουν αξιόλογο μέρος του βάρους της θεσμικής αντίστασης ενάντια στις αυταρχικές πολιτικές του τραμπισμού. Για τον λόγο αυτό, αντιμετωπίζουν αυξανόμενη εχθρότητα και απειλές βίας. Εν ενεργεία δικαστές έχουν λάβει απειλές θανάτου, οι οποίες θεωρείται ότι προκλήθηκαν από το μπλοκάρισμα ή την καθυστέρηση ορισμένων εκτελεστικών διαταγμάτων του προέδρου.

Σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε μέχρι τα μέσα Ιουνίου του 2025 η Υπηρεσία Δικαστικών Κλητήρων των ΗΠΑ, η οποία έχει αναλάβει την προστασία της δικαστικής εξουσίας, υπήρχαν περισσότερες από 400 απειλές εναντίον σχεδόν 300 δικαστών. Οι απειλές δεν ξεκίνησαν φυσικά πριν από την τρέχουσα κυβέρνηση, αλλά, όπως το διατύπωσε η δικαστής Σάλας «τώρα βρισκόμαστε σε νέο έδαφος, προσκαλούμε άτομα να μας κάνουν κακό όταν χρησιμοποιείται εμπρηστική ρητορική» (https://www.bbc.com/news/articles/c3en0qwp44do).

Και άλλοι δικαστικοί λειτουργοί δέχονται πιέσεις, αφόρητες ενίοτε. Οκτώ ομοσπονδιακοί εισαγγελείς στη Μινεσότα βρίσκονται στη διαδικασία αποχώρησης από το Γραφείο του Εισαγγελέα των ΗΠΑ. Οι αποχωρήσεις τους ακολουθούν την πρόσφατη αποχώρηση έξι εισαγγελέων, συμπεριλαμβανομένου του Βοηθού Εισαγγελέα των ΗΠΑ Τζο Τόμσον, οι οποίοι αποχώρησαν εξαιτίας ασφυκτικών πιέσεων από το Υπουργείο Δικαιοσύνης να διερευνήσουν το πολιτικό παρελθόν της συντρόφου της δολοφονημένης από την ICE Ρενέ Γκουντ (https://www.wdio.com/front-page/top-stories/8-more-federal-prosecutors-leaving-us-attorneys-office-in-minnesota/).

Η συνάρθρωση πολιτικού περιβάλλοντος και κινηματικών διαδικασιών

Όλα τα παραπάνω συνηγορούν στην ιδέα, πρώτον, ότι ένας χρόνος τραμπικής διακυβέρνησης ήταν αρκετός προκειμένου να βγουν στην επιφάνεια οξύτατες πολιτικές και θεσμικές διαιρέσεις, αντιπαραθέσεις και συγκρούσεις που, σε πείσμα της ιστορικής παράδοσης και της αρχιτεκτονικής του πολιτικού της συστήματος των ΗΠΑ, διαβρώνουν αθεράπευτα το έδαφος μελλοντικών συμβιβασμών και συναινετικών διαδικασιών και προοιωνίζονται ένα απόλυτο παιχνίδι μηδενικού αθροίσματος με ολοκληρωτικά νικητές και ολοκληρωτικά ηττημένους (εκτός και αν φτάσουμε στο πιο ακραίο σενάριο μια συνολικής κατάρρευσης του ίδιου του παιχνιδιού …).

Και, δεύτερον, ότι υπολογίσιμες δυνάμεις των ευρύτερων θεσμικών και πολιτικών μηχανισμών της χώρας έχουν αρχίσει να αντιμάχονται τον τραμπισμό και να συγκρούονται με τις πολιτικές του. Εντούτοις, στο επίπεδο των συνεπειών επί του τραμπικού συστήματος εξουσίας, οι συγκρούσεις αυτές δεν είναι δυνατό να αποτιμηθούν αφ’ εαυτών, αφού, όπως σημειώθηκε εισαγωγικά, μόνο η σχέση ανάμεσα σε «περιβάλλοντα πολιτικών ευκαιριών» και «κοινωνικά κινήματα» μπορεί να αναδείξει και να εξηγήσει τη συνολική επίδραση που ασκείται στο εκάστοτε σύστημα εξουσίας.

Στο δεύτερο μέρος του άρθρου, επομένως, θα επικεντρωθούμε στην ανάλυση της δυναμικής συλλογικών δράσεων και αντι-θεσμών προστασίας που αναπτύσσονται κατά κύριο λόγο στη Μινεσότα, όπως τα υπόγεια δίκτυα υποστήριξης στους πρόσφυγες, οι συλλογικές πρωτοβουλίες ενδυνάμωσης της ασφάλειας των κοινοτήτων, τα συστήματα φροντίδας και πολιτικής εκπαίδευσης και οι τοπικές κινηματικές αντιστάσεις στον τραμπισμό.

(1)Η Επιχείρηση Metro Surge είναι η διαβόητη επιχείρηση της ICE (Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνείων) και της CBP (Υπηρεσίας Τελωνείων και Προστασίας των Συνόρων με δηλωμένο σκοπό τη σύλληψη και την απέλαση παράνομων μεταναστών.

(2) Οι φιλομεταναστευτικού χαρακτήρα «πόλεις- καταφύγια» δεν είναι οι μόνοι τύποι «καταφυγίων» στις ΗΠΑ. Αν και η σύνδεση του «καταφυγίου» με την προοδευτική αντίσταση στις ομοσπονδιακές πολιτικές είναι ιστορικά ισχυρή (βλ. σχετικά παρακάτω, τη σημείωση 5), από το 2013 περίπου και μετά μια σειρά από κομητείες και πόλεις έχουν αυτοανακηρυχθεί «καταφύγια της Δεύτερης Τροπολογίας», η οποία προστατεύει το δικαίωμα ενός ατόμου να κατέχει πυροβόλα όπλα. Σύμφωνα με μια καταμέτρηση, υπάρχουν πάνω από 950 κομητείες καταφύγια της Δεύτερης Τροποποίησης (περίπου το 25% όλων των κομητειών των ΗΠΑ) και σχεδόν 200 πόλεις, κωμοπόλεις ή δήμοι-καταφύγια της Δεύτερης Τροπολογίας που εκφράζουν αντίθεση σε διάφορους κανονισμούς περιορισμών για τα πυροβόλα όπλα, ή δηλώνουν άρνηση ομοσπονδιακής επιβολής εν προκειμένω, ή δεσμεύονται να παρέχουν οικονομική υποστήριξη σε τοπικές αντιστάσεις (https://firearmslaw.duke.edu/2020/05/sanctuary-and-local-government-law-2).

(3) Στις 28 Απριλίου 2025 ο Τραμπ υπέγραψε το Εκτελεστικό Διάταγμα 14287: «Προστασία των Αμερικανικών Κοινοτήτων από τους Εγκληματίες Αλλοδαπούς». Το Εκτελεστικό Διάταγμα αναφέρει κατά λέξη: «Ορισμένοι κρατικοί και τοπικοί αξιωματούχοι (…) συνεχίζουν να χρησιμοποιούν την εξουσία τους για να παραβιάζουν, να παρεμποδίζουν και να αψηφούν την εφαρμογή των ομοσπονδιακών νόμων περί μετανάστευσης» και «[είναι] επιτακτική ανάγκη η Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση να αποκαταστήσει την εφαρμογή του νόμου των Ηνωμένων Πολιτειών» (https://www.justice.gov/opa/pr/justice-department-publishes-list-sanctuary-jurisdictions).

(4) Για μια εισαγωγική ανάλυση του όρου παραπέμπω σε παλαιότερο άρθρο μου στο The Press Project: https://thepressproject.gr/o-trabismos-oi-synepeies-tou-stin-ameriki-kai-oi-diafores-me-tin-evropi/

(5) Ορισμένες από τις υπάρχουσες δικαιοδοσίες θεσπίζουν νόμους, ψηφίσματα ή τοπικές τροποποιήσεις που ορίζουν ότι οι τοπικές κυβερνήσεις δεν επιτρέπεται να συνάπτουν συμβάσεις με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση για την κράτηση μεταναστών. Άλλες θεσπίζουν πολιτικές που εμποδίζουν την κατασκευή κέντρων κράτησης μεταναστών στην πολιτεία, στην κοινότητα ή στη δικαιοδοσία τους.

Ορισμένες κοινότητες απαγορεύουν στις τοπικές αρχές επιβολής του νόμου να κοινοποιούν πληροφορίες σχετικά με μέλη της κοινότητας χωρίς έγγραφα σε ομοσπονδιακούς αξιωματικούς επιβολής του νόμου περί μετανάστευσης. Γενικά, η ιστορία των πόλεων-καταφυγίων επικεντρώνεται στον όρο «καταφύγιο» ή «ασφαλές μέρος», ωστόσο δεν εξαντλείται αποκλειστικά σε ζητήματα που σχετίζονται με τη μετανάστευση.

Το 1971, για παράδειγμα, το Μπέρκλεϊ της Καλιφόρνια έγινε η πρώτη πόλη που διεκδίκησε το καθεστώς της «πόλης-καταφυγίου». Το Μπέρκλεϊ αυτοανακηρύχθηκε ασφαλές μέρος για τους στρατιώτες του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ που αντιστάθηκαν στον πόλεμο του Βιετνάμ (https://www.globalrefuge.org/news/sanctuary-cities-explained/). Η πολιτική του Μπέρκλεϊ του 1971 έγινε προοδευτικό πρότυπο δημοτικού καταφυγίου στις Ηνωμένες Πολιτείες για τις επόμενες δεκαετίες. Μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1980, πάνω από 22 πόλεις στις Ηνωμένες Πολιτείες είχαν αυτοανακηρυχθεί καταφύγια για πρόσφυγες από την Κεντρική Αμερική, πολλές από τις οποίες επικαλούνταν λόγους και πρακτικές καταφυγίου που αναδύθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου του Βιετνάμ (https://acme-journal.org/index.php/acme/article/view/894).

(6) Επομένως, καταρρίπτεται η ομοσπονδιακή κυβερνητική θέση ότι στις ΗΠΑ οι τοπικές «πολιτικές καταφυγίου» αποτρέπουν τις απελάσεις βίαιων εγκληματιών και αυξάνουν την εγκληματικότητα. Πράγματι, διάφορες μελέτες σε πολλές πόλεις και κομητείες των ΗΠΑ έχουν δείξει ότι οι πολιτικές καταφυγίου δεν οδηγούν σε μείωση της ασφάλειας των κοινοτήτων. Μια έρευνα που δημοσιεύθηκε το 2020 στη Νομική Σχολή του Μπέρκλεϋ, συνέκρινε στατιστικά στοιχεία σε περισσότερες από 200 κομητείες και δικαιοδοσίες καταφυγίου μεταξύ 2010 και 2015. Διαπίστωσε ότι αν και οι πολιτικές καταφυγίου περιόρισαν κατά ένα τρίτο τις απελάσεις, δεν οδήγησαν σε υψηλότερα ποσοστά εγκληματικότητας (https://www.pnas.org/doi/10.1073/pnas.2014673117). Άλλες μελέτες, που δημοσιεύτηκαν το 2020 και το 2022, κατέληξαν στο ίδιο συμπέρασμα (https://www.bbc.com/news/live/cn56p502ddpt).


Σε χρειαζόμαστε

Το ThePressProject είναι το μοναδικό μέσο ανεξάρτητης, ερευνητικής και αποκαλυπτικής δημοσιογραφίας που στηρίζεται αποκλειστικά στις μικρο-δωρεές των επισκεπτών του. Πιστεύουμε ότι η πληροφορία πρέπει να είναι διαθέσιμη σε όλους και για αυτό δεν κλειδώνουμε κανένα κομμάτι της ύλης αλλά για να παραχθεί το πρωτογενές υλικό που θα βρείτε εδώ χρειαζόμαστε την υποστήριξή σου. Αν δεν πληρώσουμε εμείς για την ενημέρωσή μας, θα την πληρώσει κάποιος άλλος (και αν δεν είσαι ο Μαρινάκης μάλλον δεν έχεις τα ίδια συμφέροντα). Μάθε πώς

Πηγή: Αντιμετωπίζοντας τον ακραίο αυταρχισμό σε πολλαπλά μέτωπα: πολιτικο-θεσμικές συγκρούσεις και κινηματικές αντιστάσεις στις ΗΠΑ του Τραμπ – The Press Project – Ειδήσεις, Αναλύσεις, Ραδιόφωνο, Τηλεόραση

Film the Police: Μια πλατφόρμα για ντοκουμέντα αστυνομικής βίας – omniatv

Από το βράδυ της Δευτέρας 16 Φεβρουαρίου είναι στον αέρα η πλατφόρμα και ο οδηγός Film the Police, που δημιουργήθηκαν από το παρατηρητήριο αστυνομικής βίας και αυθαιρεσίας Copwatch GR. Το παρατηρητήριο επίσης αναγγέλλει σειρά εργαστηρίων με βάση τον εκπαιδευτικό οδηγό.

Image

Για την πλατφόρμα:

Η πλατφόρμα Film The Police δημιουργήθηκε με το σκεπτικό της συλλογής του οπτικοακουστικού υλικού με τρόπο που να πληροί τις προδιαγραφές για να σταθεί σε μια δικαστική αίθουσα προς υπεράσπιση θυμάτων αστυνομικής βίας. Επιπλέον μας επιτρέπει την συλλογή στοιχείων με τέτοιο τρόπο ώστε να ξεπεράσουμε το αρχικό στάδιο της ανάδειξης μεμονωμένων περιστατικών και να περάσουμε σε αυτό της ανάλυσης μοτίβων. Τέλος, με την ταυτόχρονη χαρτογράφηση και δημοσιοποίηση του οπτικοακουστικού υλικού στην πλατφόρμα δημιουργείται ένα ζωντανό αρχείο, που ενισχύει την συλλογική μνήμη και δημιουργεί μία εναλλακτική αφήγηση.

Για τον οδηγό:

O εκπαιδευτικός οδηγός Film The Police είναι μια προσπάθεια να μεταδώσουμε την γνώση, που αποκομίσαμε πάνω στην καταγραφή και τεκμηρίωση αστυνομικής βίας από την πρώτη πενταετία λειτουργίας του παρατηρητηρίου αστυνομικής βίας Copwatch GR(2020-2025). Δημοσιοποιούμε με αυτόν μια βασική μέθοδο για την ασφαλή και αποτελεσματική καταγραφή της αστυνομικής βίας στην Ελλάδα.

Πηγή: Film the Police: Μια πλατφόρμα για ντοκουμέντα αστυνομικής βίας – omniatv

Αστυνόμευση (και προμήθεια) που δεν ήταν και τόσο «έξυπνη» τελικά – omniatv

Μόλις εφτά χρόνια μετά και ενώ το Ελληνικό Δημόσιο έχει ήδη καταβάλλει τους διαθέσιμους πόρους για την αγορά του, η ΑΠΔΠΧ μπλοκάρει το σύστημα «Smart Policing» της Ελληνικής Αστυνομίας. Όπως ανακοινώνει το δελτίο τύπου της οργάνωσης Homo Digitalis που πρώτη ασχολήθηκε με το ζήτημα από το Δεκέμβριο του 2019, «στις 31 Δεκεμβρίου 2025, η ΑΠΔΠΧ εξέδωσε την Απόφαση 45/2025, με την οποία προειδοποιεί την ΕΛ.ΑΣ. να μην ενεργοποιήσει το Σύστημα Smart Policing, καθώς, υπό το ισχύον νομικό πλαίσιο, οποιαδήποτε παραγωγική λειτουργία του θα συνιστούσε παράνομη επεξεργασία προσωπικών δεδομένων. Η Αρχή διαπίστωσε ότι δεν υφίσταται νομική βάση για τη σκοπούμενη επεξεργασία μέσω του εν λόγω συστήματος καθώς και ότι δεν είχε διενεργηθεί έγκαιρα η απαιτούμενη εκτίμηση αντικτύπου προσωπικών δεδομένων κατά το στάδιο της πιλοτικής εφαρμογής του συστήματος.»

Τι είναι όμως το «Smart Policing»;

Σε διάφορους κύκλους το έργο είχε παρουσιαστεί ως μία απλοποίηση της διαδικασίας ταυτοποίησης όσων θα σταματούσε στο δρόμο η ΕΛ.ΑΣ. Θα σκεφτόταν κανείς πως θα βοηθούσε τους ένστολους να μην χρειάζεται να τηλεφωνούν στο οικείο ΑΤ και να αναφέρουν αριθμούς ταυτότητας και διαβατηρίων όσων ελέγχονται.

Αντ’ αυτού, όπως διαβάζουμε στην σχετική έκθεση των Homo Digitalis οι συσκευές

(α) Παρέχουν τη δυνατότητα αποστολής φωτογραφιών σε βάσεις δεδομένων,

(β) θα επιτρέπουν στους αστυνομικούς να ανεβάζουν αρχεία φωτογραφιών είτε μέσω ενός πεδίου διαλόγου είτε με μεταφορά και απόθεση (συμπεριλαμβανομένων μαζικών αρχείων),

(γ) δίνουν τη δυνατότητα μαζικής αναζήτησης βάσει πολλών φωτογραφιών,

(δ) ενώ περιλαμβάνουν λογισμικό αναγνώρισης προσώπου που υποστηρίζει τον ορισμό ορίων (matching scores), πάνω από τα οποία η απάντηση του λογισμικού επιστρέφεται αυτόματα χωρίς την ανάγκη επιβεβαίωσης από εξειδικευμένο προσωπικό.

Το έργο μάλιστα καθώς και η INTRACOM Telecom (ως πάροχος) είχε βραβευτεί το 2022 αποσπώντας την πρώτη θέση στην κατηγορία «Καλύτερη Εφαρμοσμένη Ιδέα», στη θεματική περιοχή «Ασφάλεια του Πολίτη». Το βραβείο απονεμήθηκε από τη Γενική Γραμματεία Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Απλούστευσης Διαδικασιών του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης στο πλαίσιο του ετήσιου Διαγωνισμού Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Δύο χρόνια μετά, το 2024 η Διεύθυνση Τροχαίας του Αρχηγείου της Ελληνικής Αστυνομίας περιχαρής διοργάνωνε σχετική ημερίδα παρουσίασης του, όπου είδαν το φως της δημοσιότητας για πρώτη φορά οι συσκευές που παρέλαβε η ΕΛ.ΑΣ στα πλαίσια του έργου. Όπως είχε αποκαλύψει η Ευτυχία Σουφλερή σε ρεπορτάζ της στο News 24/7, τα μηχανήματα του προγράμματος “Smart Policing” παραδόθηκαν στην Ελληνική Αστυνομία τον Νοέμβριο του 2021 και τέθηκαν σε επιχειρησιακή χρήση στις 19 Δεκεμβρίου 2021, ενώ η σχετική έρευνα της ΑΠΔΠΧ βρισκόταν σε εξέλιξη. Ταυτόχρονα κάπως έτσι μαθαίνουμε πως η χρήση του συστήματος δεν θα περιοριστεί εντός των επιχειρήσεων σκούπα της ΕΛ.ΑΣ για αιτούντες άσυλο και μετανάστες, αλλά θα χρησιμοποιηθεί και στα πλαίσια ελέγχου για παραβάσεις του ΚΟΚ.

Τότε, το 2024, ήταν και η πρώτη φορά που είδαμε τον τύπο της συσκευής που τελικά προμηθεύτηκε η Ελληνική Αστυνομία, πληροφορία που δεν δημοσιεύτηκε από την ίδια ή το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη. Η συσκευή που παράγεται από την Grabba, και φέρει την ονομασία Grabba CompactONE μπορεί να προσαρμοστεί σε πολλούς διαφορετικούς τύπους smartphone, κάτι που κάποιος κακεντρεχής (όχι εμείς) θα έλεγε πως ανοίγει το δρόμο για περαιτέρω κατάχρηση των εργαλείων αυτών από ενστόλους που μπορεί να το προσαρμόζουν στις προσωπικές τους συσκευές. Το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη μάλιστα, σε δελτίο τύπου που εξέδωσε τον Ιούλιο του 2024 ενημέρωνε ότι τυχόν παραβάσεις και μετέπειτα ταυτοποίηση μέσω του Smart Policing θα βεβαιώνονται πια με Ηλεκτρονική Πράξη Βεβαίωσης Παράβασης.

Η απόφαση της ΑΠΔΠΧ που μπορείτε να διαβάσετε ολόκληρη εδώ καταλήγει να απευθύνει σύμφωνα με την παρ. 4 στοιχ. α’ άρθρο 15 του ν. 4624/2019 προειδοποίηση για τη μη ενεργοποίηση του Σύστηματος για την Έξυπνη Αστυνόμευση δεδομένου ότι με το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο τυχόν παραγωγική λειτουργία του συστήματος, θα συνιστούσε παράνομη επεξεργασία προσωπικών δεδομένων και θα παραβίαζε τις διατάξεις του προαναφερθέντος νόμου.

Ζητήσαμε από τον Λευτέρη Χελιουδάκη, συνιδρυτή και εκτελεστικό διευθυντή της Homo Digitalis τις πρώτες εντυπώσεις του για αυτή την απόφαση. Μας είπε:

Η υπόθεση αναδεικνύει μια σοβαρή κατασπατάληση δημόσιων πόρων, συμπεριλαμβανομένων ευρωπαϊκών κονδυλίων, για ένα σύστημα που δεν πληρούσε τις βασικές προϋποθέσεις νομιμότητας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση χρηματοδότησε το 75% του έργου, χωρίς να ελέγξει τη συμμόρφωσή του με τη νομοθεσία για τα προσωπικά δεδομένα. Παρά τη σημαντική Απόφαση της ΑΠΔΠΧ, πρέπει να παραμείνουμε σε διαρκή επαγρύπνηση για το ενδεχόμενο μεταγενέστερης χρήσης του συστήματος. Η εμπειρία δείχνει ότι τέτοιου είδους τεχνολογίες δεν εγκαταλείπονται πάντα στην πράξη, ακόμη κι όταν απορρίπτονται θεσμικά, ενώ η προσπάθεια υιοθέτησης ενός νέου νομικού πλαισίου, μπορεί να το φέρει ξανά στο προσκήνιο.

Αν έτυχε να χρησιμοποιήσουν αστυνομικοί σε σας κάποια αντίστοιχη συσκευή, επικοινωνήστε μαζί μας! Θα θέλαμε πολύ να ακούσουμε τη μαρτυρία σας!

Πηγή: Αστυνόμευση (και προμήθεια) που δεν ήταν και τόσο «έξυπνη» τελικά – omniatv

Σχεδίασε έναν Ιστότοπο όπως αυτός με το WordPress.com
Ξεκινήστε