Galego

Etimoloxía: do latín dirigĕre.

Pronuncia: /di.ɾiˈʃiɾ/ (AFI)

Verbo transitivo

dirixir

Guiar ou orientar a marcha de alguén ou algo cara a un lugar determinado.
- Sinónimos: conducir, enfilar, guiar, orientar, encamiñar
- Antónimos: desviar, desencamiñar, desorientar, extraviar
- Termos relacionados: guía, dirección, marcha, camiño, rumbo
- Exemplo: O capitán dirixía o barco cara ás Canarias.
- Exemplo: Dirixiron os tanques cara ao centro da capital.
Orientar ou guiar unha persoa, actividade ou proceso cara a un fin determinado.
- Sinónimos: asesorar, conducir, encamiñar, encarreirar, orientar
- Antónimos: desencamiñar, desorientar, descarreirar, confundir
- Termos relacionados: fin, obxectivo, orientación, asesoramento, guía
- Exemplo: Dirixiuno na súa vida profesional.
- Exemplo: Non deixa que ninguén lle dirixa a súa carreira profesional.
Facer que unha cousa teña un obxectivo, destino ou finalidade concreta.
- Sinónimos: encamiñar, orientar, destinar, dedicar
- Antónimos: desviar, desencamiñar, dispersar
- Termos relacionados: obxectivo, destino, finalidade, propósito
- Exemplo: Dirixe as súas investigacións á loita contra o cancro.
- Exemplo: A campaña dirixiuse especialmente á mocidade.
Dispoñer, organizar ou determinar como debe realizarse unha cousa.
- Sinónimos: organizar, coordinar, dispoñer, planificar, ordenar
- Antónimos: desorganizar, improvisar, descoordinar
- Termos relacionados: organización, coordinación, planificación, método
- Exemplo: Dirixiu os traballos de construción da ponte.
- Exemplo: A profesora dirixiu o debate con moita habilidade.
Exercer a autoridade, mando ou poder de organización sobre alguén ou algo.
- Sinónimos: administrar, gobernar, liderar, mandar, rexer, poñerse á fronte
- Antónimos: obedecer, subordinarse, someterse
- Termos relacionados: autoridade, mando, dirección, liderado, goberno
- Exemplo: O seu fillo dirixe os negocios desde que el se xubilou.
- Exemplo: Dirixe un equipo de avogados.
Levar a dirección académica, técnica ou profesional dun traballo, estudo, proxecto ou actividade.
- Sinónimos: coordinar, supervisar, tutelar, guiar, asesorar
- Termos relacionados: tese, proxecto, supervisión, titoría, dirección
- Exemplo: Dirixiulle a tese o catedrático do departamento.
- Exemplo: A investigadora dirixiu o proxecto durante tres anos.
(Cinematografía) Realizar ou levar a dirección artística e técnica dunha película ou obra audiovisual.
- Sinónimos: realizar, coordinar, levar a dirección
- Termos relacionados: director, directora, filme, rodaxe, cinema
- Exemplo: Dirixiu unha das mellores películas do século.
- Exemplo: A cineasta dirixiu o documental en 2019.
(Música) Guiar a interpretación dunha orquestra, coro ou conxunto musical.
- Sinónimos: conducir, guiar, levar a batuta
- Termos relacionados: director, directora, orquestra, coro, batuta
- Exemplo: A mestra dirixiu a orquestra no concerto de Nadal.
- Exemplo: Dirixe un coro formado por estudantes do conservatorio.
Enviar unha carta, paquete, solicitude ou comunicación a unha persoa ou entidade determinada.
- Sinónimos: enviar, remitir, mandar, encamiñar
- Termos relacionados: carta, paquete, solicitude, destinatario, enderezo
- Exemplo: Dirixiulle varias cartas durante o verán.
- Exemplo: As solicitudes hai que llas dirixir ao presidente da asociación.
Poñer nun documento, carta, paquete ou vulto o enderezo da persoa ou entidade a quen se envía.
- Sinónimos: enderezar, rotular, remitir, destinar
- Termos relacionados: enderezo, destinatario, remitente, envío, paquete
- Exemplo: Dirixiu o sobre á nova oficina da empresa.
- Exemplo: Cómpre dirixir correctamente o paquete antes de envialo.
Emitir palabras, unha mirada, un aceno ou outro sinal expresamente para alguén.
- Sinónimos: dedicar, lanzar, enviar, transmitir
- Termos relacionados: palabra, mirada, aceno, saúdo, mensaxe
- Exemplo: Dirixiunos un aceno de benvida.
- Exemplo: Non me dirixe a palabra desde aquela discusión.

Verbo pronominal

dirixirse

Ir nunha determinada dirección ou cara a un lugar determinado.
- Sinónimos: encamiñarse, enfilar, ir, marchar, orientarse
- Antónimos: afastarse, desviarse, extraviarse, quedar
- Termos relacionados: dirección, rumbo, camiño, destino, desprazamento
- Exemplo: Á noitiña dirixíronse cada un á súa casa.
- Exemplo: Dirixiuse cara á facultade.
Ter unha acción, esforzo, proxecto ou actividade un fin determinado.
- Sinónimos: encamiñarse, encarreirarse, orientarse, destinarse
- Antónimos: desencamiñarse, desviarse, dispersarse
- Termos relacionados: fin, obxectivo, finalidade, propósito, orientación
- Exemplo: Os seus esforzos dirixíanse a uns obxectivos claros.
- Exemplo: A medida diríxese a mellorar a seguridade viaria.
Falar ou emitir unha mensaxe expresamente para unha persoa, grupo ou entidade.
- Sinónimos: falar, adreçarse, apelar, interpelar
- Termos relacionados: discurso, mensaxe, interlocutor, destinatario, comunicación
- Exemplo: Dirixiuse aos seus colaboradores con palabras de agradecemento.
- Exemplo: O presidente dirixiuse á cidadanía pola televisión.

Observacións

No sentido de gobernar ou exercer a autoridade sobre algo, pode alternar segundo o contexto con gobernar, rexer, administrar, liderar ou coordinar.
Para o valor de enviar unha comunicación, emprégase frecuentemente coa preposición a: dirixir unha carta a alguén.
No uso pronominal, mantense a trampa das ligazóns: dirixirse, encamiñarse, orientarse.

Expresións relacionadas

Termos relacionados

Traducións

1. Guiar ou orientar cara a un lugar

Catalán: dirigir ^(ca), guiar ^(ca), orientar ^(ca)
Alemán: lenken ^(de), führen ^(de), richten ^(de)
Inglés: direct ^(en), guide ^(en), steer ^(en)
Castelán: dirigir ^(es), guiar ^(es), orientar ^(es)
Francés: diriger ^(fr), guider ^(fr), orienter ^(fr)

Italiano: dirigere ^(it), guidare ^(it), orientare ^(it)
Portugués: dirigir ^(pt), guiar ^(pt), orientar ^(pt)
Ruso: направлять ^(ru), вести ^(ru), ориентировать ^(ru)
Chinés: 引导 ^(zh), 指导 ^(zh), 导向 ^(zh)

2-3. Orientar cara a un fin ou obxectivo

Catalán: dirigir ^(ca), encaminar ^(ca), orientar ^(ca)
Alemán: ausrichten ^(de), lenken ^(de), orientieren ^(de)
Inglés: direct ^(en), orient ^(en), gear toward ^(en)
Castelán: dirigir ^(es), encaminar ^(es), orientar ^(es)
Francés: diriger ^(fr), orienter ^(fr), destiner ^(fr)

Italiano: indirizzare ^(it), orientare ^(it), dirigere ^(it)
Portugués: dirigir ^(pt), encaminhar ^(pt), orientar ^(pt)
Ruso: направлять ^(ru), ориентировать ^(ru), нацеливать ^(ru)
Chinés: 使面向 ^(zh), 针对 ^(zh), 导向 ^(zh)

4-6. Organizar, mandar ou supervisar

Catalán: dirigir ^(ca), coordinar ^(ca), supervisar ^(ca)
Alemán: leiten ^(de), führen ^(de), verwalten ^(de), beaufsichtigen ^(de)
Inglés: direct ^(en), manage ^(en), lead ^(en), supervise ^(en)
Castelán: dirigir ^(es), gestionar ^(es), liderar ^(es), supervisar ^(es)
Francés: diriger ^(fr), gérer ^(fr), mener ^(fr), superviser ^(fr)

Italiano: dirigere ^(it), gestire ^(it), guidare ^(it), supervisionare ^(it)
Portugués: dirigir ^(pt), gerir ^(pt), liderar ^(pt), supervisionar ^(pt)
Ruso: руководить ^(ru), управлять ^(ru), возглавлять ^(ru), контролировать ^(ru)
Chinés: 管理 ^(zh), 领导 ^(zh), 指导 ^(zh), 监督 ^(zh)

7. Cinematografía. Dirixir unha obra audiovisual

Catalán: dirigir ^(ca), realitzar ^(ca)
Alemán: Regie führen ^(de), inszenieren ^(de)
Inglés: direct ^(en)
Castelán: dirigir ^(es), realizar ^(es)
Francés: réaliser ^(fr), mettre en scène ^(fr)

Italiano: dirigere ^(it), realizzare ^(it)
Portugués: dirigir ^(pt), realizar ^(pt)
Ruso: режиссировать ^(ru), снимать ^(ru)
Chinés: 执导 ^(zh), 导演 ^(zh)

8. Música. Dirixir unha orquestra ou coro

Italiano: dirigere ^(it)
Portugués: dirigir ^(pt), reger ^(pt)
Ruso: дирижировать ^(ru), руководить ^(ru)
Chinés: 指挥 ^(zh)

9-10. Enviar ou poñer enderezo

Catalán: adreçar ^(ca), dirigir ^(ca), enviar ^(ca)
Alemán: adressieren ^(de), senden ^(de), richten an ^(de)
Inglés: address ^(en), send ^(en), direct to ^(en)
Castelán: dirigir ^(es), enviar ^(es), remitir ^(es)
Francés: adresser ^(fr), envoyer ^(fr), diriger vers ^(fr)

Italiano: indirizzare ^(it), inviare ^(it), rivolgere ^(it)
Portugués: endereçar ^(pt), dirigir ^(pt), enviar ^(pt)
Ruso: адресовать ^(ru), направлять ^(ru), посылать ^(ru)
Chinés: 寄给 ^(zh), 写上地址 ^(zh), 发送 ^(zh)

11. Emitir palabras, mirada ou aceno para alguén

Catalán: adreçar ^(ca), dirigir ^(ca), dedicar ^(ca)
Alemán: richten an ^(de), zuwenden ^(de), sagen zu ^(de)
Inglés: direct ^(en), address ^(en), turn toward ^(en)
Castelán: dirigir ^(es), dedicar ^(es), lanzar ^(es)
Francés: adresser ^(fr), diriger ^(fr), lancer ^(fr)

Italiano: rivolgere ^(it), indirizzare ^(it), dirigere ^(it)
Portugués: dirigir ^(pt), endereçar ^(pt), dedicar ^(pt)
Ruso: обращать ^(ru), адресовать ^(ru), направлять ^(ru)
Chinés: 对…说 ^(zh), 投向 ^(zh), 致以 ^(zh)

Pronominal. Dirixirse cara a un lugar, fin ou persoa

Catalán: dirigir-se ^(ca), adreçar-se ^(ca), encaminar-se ^(ca)
Alemán: sich begeben ^(de), sich richten an ^(de), sich wenden an ^(de)
Inglés: head ^(en), go toward ^(en), address ^(en), be aimed at ^(en)
Castelán: dirigirse ^(es), encaminarse ^(es), dirigirse a ^(es)
Francés: se diriger ^(fr), s'adresser à ^(fr), viser ^(fr)

Italiano: dirigersi ^(it), rivolgersi ^(it), indirizzarsi ^(it)
Portugués: dirigir-se ^(pt), encaminhar-se ^(pt), dirigir-se a ^(pt)
Ruso: направляться ^(ru), обращаться ^(ru), быть направленным на ^(ru)
Chinés: 前往 ^(zh), 走向 ^(zh), 面向 ^(zh), 致辞 ^(zh)

Conxugación

Verbo regular da 3ª conxugación

**Formas impersoais**
Infinitivo	dirixir
Xerundio	dirixindo
Participio	dirixido, dirixida, dirixidos, dirixidas

**Formas persoais**
		singular			plural
		primeira	segunda	terceira	primeira	segunda	terceira
Modo Indicativo	Presente	dirixo	dirixes	dirixe	diriximos	dirixides	dirixen
	Copretérito	dirixía	dirixías	dirixía	dirixiamos	dirixiades	dirixían
	Pretérito	dirixín	dirixiches	dirixiu	diriximos	dirixistes	dirixiron
	Antepretérito	dirixira	dirixiras	dirixira	dirixiramos	dirixirades	dirixiran
	Futuro	dirixirei	dirixirás	dirixirá	dirixiremos	dirixiredes	dirixirán
	Pospretérito	dirixiría	dirixirías	dirixiría	dirixiriamos	dirixiriades	dirixirían
Modo Subxuntivo	Presente	dirixa	dirixas	dirixa	dirixamos	dirixades	dirixan
	Pretérito	dirixise	dirixises	dirixise	dirixísemos	dirixísedes	dirixisen
	Futuro	dirixir	dirixires	dirixir	dirixirmos	dirixirdes	dirixiren
Modo Imperativo	Afirmativo		dirixe	dirixa¹		dirixide	dirixan¹
Modo Imperativo	Negativo		dirixas	dirixa¹		dirixades	dirixan¹
Infinitivo conxugado		dirixir	dirixires	dirixir	dirixirmos	dirixirdes	dirixiren

¹ Vostede(s)

Referencias

Definicións no Dicionario da Real Academia Galega para dirixir.

«dirixir» no DIGALEGO, Ir Indo.